Javabosje oude bomen met narcissen (maart 2024)
#Nijmegen, Groen in Nijmegen, GroenInNijmegen

Javabosje

Ingang Javastraat, tussen nummer 66 en 80 Galgenveld

Javabosje oude bomen met narcissen (maart 2024)
Javabosje, oude bomen met narcissen (maart 2024)

Veel niet-buurtbewoners zullen nog steeds voorbij lopen aan een van de meest verscholen groene plekken van Nijmegen: het Javabosje. Het ligt tussen de Javastraaat, Fransestraat, St.-Annastraat en Archipelstraat in, met als enige ingang aan de Javastraat: het paadje tussen nummer 66 en 80. Hoewel niet erg groot, is het een schitterende plek om bij een wandeling door Galgenveld aan te doen.

Buurtbewoners gebruiken het des te meer: als plek om te spelen, als ontmoetingsplek of om te genieten van het groen.

Vooraf

Rechts in het midden het Javabosje: Luchtfoto van de intocht van de 56e Vierdaagse. Geheel boven het Keizer Karelplein en het Concertgebouw De Vereeniging; links onderaan: de spoorlijn Nijmegen Venlo. Links een gedeelte van de wijk Bottendaal met links in het midden de Automatic Screw Works (A.S.W.) Apparatenfabriek aan de Dr. Jan Berendsstraat 24. Rechts in het midden de Archipelstraat met daarboven het Javabosje tussen St. Annastraat en Javastraat. 21/7/1972 (Rijkspolitie Dienst Luchtvaart, auteursrechthouder KNBLO-NL via F41699 RAN CC0) Galgenveld met in het midden Archipelstraat
Rechts in het midden het Javabosje: Luchtfoto van de intocht van de 56e Vierdaagse. Geheel boven het Keizer Karelplein en het Concertgebouw De Vereeniging; links onderaan: de spoorlijn Nijmegen Venlo. Links een gedeelte van de wijk Bottendaal met links in het midden de Automatic Screw Works (A.S.W.) Apparatenfabriek aan de Dr. Jan Berendsstraat 24. Rechts in het midden de Archipelstraat met daarboven het Javabosje tussen St. Annastraat en Javastraat. 21/7/1972 (Rijkspolitie Dienst Luchtvaart, auteursrechthouder KNBLO-NL via F41699 RAN CC0)

Het Javabosje bevindt zich op het terrein van de tuin van de gezusters Bolsius en een voormalige kwekerij. In de jaren 70 had de gemeente plannen om hier een parkeerplaats aan te leggen. Doordat de buurt in verzet kwam, werden de plannen terug gedraaid. Daarna gebeurde er weinig meer en raakte het gebied in verval: het werd gebruikt als stortplaats en alles groeide dicht. In 1995 riep de gemeente het gebied uit tot groengebied. De grond blijft eigendom van de gemeente, maar de bewoners onderhouden het zelf. Hiervoor komen omwonenden twee keer per jaar bij elkaar.

Grote diversiteit in het Javabosje

oude vijver in Javabosje
De ondiepe, ronde vijver in het Javasbosje (maart 2024)

In het voorjaar (nu maart 2024) zijn er veel krokussen en narcissen te zien. Een ondiepe, ronde vijver herinnert nog aan de tijd dat het gebied een kwekerij was.

In het park hebben bewoners houtwallen aangelegd (zie foto hieronder). Hierin kunnen insecten zich nestelen, waarop vervolgens vogels op afkomen.

Ecologisch waardevolle plek

Samen met de (grote) tuinen van de omliggende huizen en die van de Oude Groenewoudseweg vormt het Javabosje een groene long binnen de wijk Galgenveld. Deze groene long is vooral geschikt voor dieren die dagelijks grotere afstanden kunnen afleggen. Het bosje fungeert daarbij als rust- en overnachtingsplaats. Van daaruit kunnen de dieren zich door de wijk verspreiden. (Ecologische Waarden van de Javabuurt in Nijmegen, 1998)

In 2008 kreeg het de status van Ecologische Wijkpost oftewel Ecologisch Waardevolle plek.

Vogelwaarnemingslijst Javabos (maart 2024
Vogelwaarnemingslijst Javabosje (maart 2024

Bij het informatiebord hangt een lijst van in totaal 33 waargenomen vogelsoorten. Het artikel uit 2013 noemt ook dat er soms een uil of buizerd te zien is.

Ingang Javabosje (maart 2024)
Ingang Javabosje (maart 2024)

(Overige) Bronnen en verder lezen

https://www.yumpu.com/nl/document/read/20539457/4-2013-de-wijkwebsite-voor-nijmegen-oost

https://www.intonijmegen.com/locaties/1418086823/javabosje

Julianapark en begraafplaats

In het Julianapark staan een aantal prachtige, oude bomen en daarnaast veel moderne beelden. Oorspronkelijk lag hier Fort Kijk in…

Thiemepark Bottendaal 202310
#Nijmegen, Groen in Nijmegen, GroenInNijmegen

Thiemepark

1999 Bottendaal

Thiemepark Bottendaal 202310
Thiemepark Bottendaal 202310

Het Thiemepark is voor veel mensen uit Bottendaal hun tuin: wanneer het zonnetje schijnt is dit een van dé ontmoetingsplekken. Het staat op de locatie van de voormalige drukkerij Thieme. In het park zijn 3 amforen met een mozaïek van Abderrahim Chawki te zien.

Thieme

Drukkerij N.V. G.J. Thieme , gezien vanaf de kruising met de Van Goorstraat in de richting van de De Ruyterstraat, 1980 (Ber van Haren via ZN36106 RAN CC0) Tegenwoordig Thiemepark
Drukkerij N.V. G.J. Thieme , gezien vanaf de kruising met de Van Goorstraat in de richting van de De Ruyterstraat, 1980 (Ber van Haren via ZN36106 RAN CC0)

Het park ligt op het terrein waar voorheen de drukkerij Thieme stond. Dit pand is in 1993 gesloopt. Het hekwerk rond het park en de Thiemeloods naast het park herinnert nog aan deze drukkerij. Het park is in 1999 geopend.

Een mooi en uitgebreid artikel over de ontstaansgeschiedenis van Thieme is te vinden op Noviomagus.

Ontmoetingsplek

Het park is in feite vrij eenvoudig: een soort grasveld. Echter: “Zoals in hoofdstuk 2 staat: mensen trekken mensen aan en komen af op plekken waar iets te doen is, en dan maakt een eenvoudige inrichting van die plek niet uit. Wel heeft het Thiemepark andere kwaliteiten: het ligt centraal in de wijk, het is zichtbaar, toegankelijk, in de zomer zijn veel festiviteiten en door de omliggende bankjes is er genoeg zitruimte (zie p.15). Dit in combinatie met het gebrek aan groen in de rest van de wijk maakt het park een goed gebruikte plek in Bottendaal”. (De openbare ruimte in de wijk ontrafeld)

Daarbij is het Thiemepark het enige groen dat midden in de wijk ligt. De overige groene plekken (de Vlindertuin, de moestuin, de spoorkuil, het Vondelpark) liggen allen aan de rand van deze wijk. Bovendien hebben veel bewoners in de wijk geen eigen tuin.

Kunstwerk

Abderrahim Chawki  Thiemepark 20240301
Abderrahim Chawki Thiemepark, maart 2024

Abderrahim Chawki maakte in het Thiemepark de sculptuur en mozaïekrand in 1999. De gemeente had hem gevraagd om een waterelement te ontwerpen. Hij maakte daarop dit beeld, dat uit 3 amforen bestaat. Ze symboliseren water, vruchtbaarheid en cultuur. Daarbij maakte Chawki een keramisch mozaïek. Deze werd geplaatst tegen de betonnen rand van het waterbassin. Het doet denken aan drinkplaatsen in zuidelijke landen. Daardoor sluit het ook aan bij de multiculturele sfeer in de wijk.

Abderrahim Chawki

Abderrahim Chawki is op 28 januari 1951 geboren in Casablanca (Marokko). Na zijn studie École des Beaux Arts vertrok hij in 1970 uit Casablanca. Uiteindelijk kwam hij in Utrecht te wonen, waar hij sindsdien woont en werkt. Hier volgde hij de opleiding Monumentale vormgeving aan Kunstacademie Artibus en daarnaast een steenhouwersopleiding.

Als beeldhouwer zoek ik in mijn werk naar de relatie tussen de taal en het beeld, daarvoor gebruik ik de aarde en mijn moedertaal. Voor mij gaat het om het calligraferen van het Arabische schrift op steen. Het woord heeft in elke taal zijn klank, schrift en betekenis. En in elke cultuur heeft het beeld zijn materiaal, vorm en ruimte. Deze dimensies probeer ik te verbinden in elkaar en te laten weerklinken.
Vanuit mijn culturele achtergrond kan mijn werk beschouwd worden als een poging om de kunst van de calligrafie te vernieuwen met een nieuwe dimensie en aan de kracht van het materiaal een persoonlijke emotie te verbinden.

Website Abderrahim Chawki

Buurtmoestuin Bottendaal

Langs Ir. Wevestraat Deze volkstuinen waren ooit voor NS personeel aangelegd; de tuinen liggen dan ook naast het spoor. Aangezien…

Turmac Tabaks opslagplaats pakhuis

Op de hoek van de Van Diemerbroeckstraat stond jarenlang het voormalige pakhuis van Turmac: de Turkish Macedonian Tobacco Company. Oorspronkelijk…

Bronnen

Abderrahim Chawky Sculptuur en Mozaïekrand 1999, Kunst Op Straat

De openbare ruimte in de wijk ontrafeld, Trijntje Tilstra, masterthesis, 2011

Het eigentijdse Nijmegen, Jan Buursink en Jacques van Dinteren, 2005

Thiemepark, Straatnamengids Rob Essers

Website Abderrahim Chawki, zie ook http://www.achawki.com/?page_id=18&language=nl voor een overzicht van zijn werk

Walmuur Hunnerpark, april 2023
#Nijmegen, Groen in Nijmegen, GroenInNijmegen, Kunstwerken

Hunnerpark: Geschiedenis en Bezienswaardigheden

Walmuur Hunnerpark, april 2023
Walmuur Hunnerpark, april 2023

In het Hunnerpark staan een van de weinige overgebleven resten van de stadswallen van Nijmegen en daarnaast heeft het de prachtige Belvedère. Daarnaast is vooral het kastanjelaantje bovenop de wallen prachtig.

Het Hunnerpark ligt wat verscholen tussen de Valkhof en het Trajanusplein. Het is er dan ook zelden druk, tenzij het bij een van de evenementen is die op deze locatie worden georganiseerd. Toch is deze plek meer dan waard om bij een wandeling aan te doen.

Blik op de oostelijke walmuur in het in 1884 aangelegde aangelegde Hunnerpark naar een ontwerp van Lieven Rosseels en de nog niet gerestaureerde Belvédère, 1884-1900 (GN605 RAN)
Blik op de oostelijke walmuur in het in 1884 aangelegde aangelegde Hunnerpark naar een ontwerp van Lieven Rosseels en de nog niet gerestaureerde Belvédère, 1884-1900 (GN605 RAN)
Oorspronkelijk was het Hunnerpark groter: Blik op het gedeelte van het Hunnerpark wat door het uitbreiden van de stad en de aanleg van de toegangswegen naar de Waalbrug grotendeels verdween; de ronde villa in het midden boven lag op de hoek van de Sint Jorisstraat (later mr. Franckenstraat en Canisiussingel, 1882-1900 (GN4924 RAN)
Oorspronkelijk was het Hunnerpark groter: Blik op het gedeelte van het Hunnerpark wat door het uitbreiden van de stad en de aanleg van de toegangswegen naar de Waalbrug grotendeels verdween; de ronde villa in het midden boven lag op de hoek van de Sint Jorisstraat (later mr. Franckenstraat en Canisiussingel, 1882-1900 (GN4924 RAN)

Hieronder komen een aantal bezienswaardigheden en de geschiedenis van deze locatie aan bod. Het verhaal van het Hunnerpark zal in de loop der tijd verder worden beschreven.

Restanten Gertrudiskapel in Hunnerpark, oktober 2023

Gertrudis van Nijvel: Heilige en Geschiedenis van de Kapel

Vlakbij de voetbrug bij het Hunnerprak staan de restanten van een muur: oude resten van de wallen? Nee: het is de Gertrudiskapel uit de 15e eeuw, die bij de werkzaamheden en het bouwen van de voetbrug weer aan het licht kwam. De kerkelijke geschiedenis gaat echter verder nog verder terug. Wat is de geschiedenis van…

Lees Meer

Belvedère

De Belvedère is gebouwd als verdedigingstoren. Vanaf 1646 kreeg het de functie van speelhuis voor de welgestelden van Nijmegen. Ondanks de restauratie uit 1888 is het gebouw in een vrij authentieke staat. Vanaf de Belvedère heb je een mooi uitzicht op de Ooijpolder, de Waal en Waalbrug en Arnhem.

Lees Meer

Twee Zuilen door Peter van de Locht, oktober 2023

Twee Zuilen Peter van de Locht

De Twee zuilen is een kunstwerk van de Nederlands-Duitse beeldhouwer Peter van de Locht uit 1986.

Lees Meer

Mijlpaal Hunnerpark

De Mijlpaal is het startpunt van de fietsroute Via Romana, een route tussen Nijmegen en Xanten. Deze zuil is gemaakt van tufsteen en in december 1993 geplaatst. Het is een geschenk van de gemeente ter gelegenheid van het 100-jarig bestaan van de VVV Rijk van Nijmegen. De VVV vierde in 1989 haar 100-jarig bestaan, het…

Lees Meer

Andere bezienswaardigheden zijn onder andere:

Verder te bekijken, onder andere:

  • Stadswapen van bloemen
  • Tijdscapsule
Ivensbank door estourgie Hunnerpark oktober 2022
C.A.P. Ivensbank door de architect Estourgie, Hunnerpark oktober 2022
Kiosk Hunnerpark, oorspronkelijke wachthuisje voor de tram, architect Weve, oktober 2022
Kiosk Hunnerpark, oorspronkelijke wachthuisje voor de tram, architect Weve, oktober 2022
Hunnerpark 20221016
Hunnerpark, kastanjes bovenop de wallen (foto oktober 2022)
Muur Hunnerpark avond 202309
Muur Hunnerpark bij avond, september 2023
Hunnerpark in de herfst (september 2024)
Hunnerpark in de herfst (september 2024)
Hunnerpark (september 2024)
Hunnerpark (september 2024)

Ooypoort, 2023
#Nijmegen, Gebouw van de dag, Groen in Nijmegen, GroenInNijmegen

De Ooypoort

2013 brug de Ooypoort, tussen Waalkade en Stadswaard

Ooypoort, 2023
Ooypoort, maart 2023

De Ooypoort verbindt de Waalkade met de Stadswaard/Ooijpolder; de stad met de natuur. Het ontwerp is van Olaf Gipser uit 2013.

Met haar lengte van 56 meter was het in 2014 de grootste composietbrug ter wereld. De brug loopt over ’t Meertje. Het was een project van Olaf Gipser (architect), firma Meerdink Bruggen (hoofdaannemer) en Delft Infra Composities (constructief ontwerp en realisatie).

 De draagconstructie bestaat geheel uit glasvezelversterkt polyester. Het voordeel van composiet is dat het niet alleen weinig weegt, maar vooral ook dat het duurzaam en onderhoudsarm is. Daarnaast biedt het materiaal voor architecten veel mogelijkheden voor de vormgeving.

Brug tussen stad en natuur

De Ooypoort van onder de Waalbrug met zicht op de Stadswaard/Ooijpolder, maart 2023
De Ooypoort van onder de Waalbrug met zicht op de Stadswaard/Ooijpolder, maart 2023

De brug is gebouwd in opdracht van de gemeente Nijmegen in samenwerking met Staatsbosbeheer. De brug is mede door de Provincie Gelderland en Staatsbosbeheer gefinancierd. Meerdere keren wordt er gesproken over de letterlijke brug tussen stad en natuur. Ook is voorzien dat brug belangrijk gaat worden voor het dan nieuw te openen de Bastei, een natuur- en cultuurcentrum dat bij de Stratemakerstoren zal worden gehuisvest.

Uitzicht

Als je over de loopt, geniet dan op de top ook even van het uitzicht: achter je heb je de stad Nijmegen en de Waalbrug, voor je uitzicht op de Stadswaard/Ooypolder, links van je de Waal en rechts de woonboten.

Extra attractie: op het moment je er overheen loopt – en zeker wanneer er meerdere mensen lopen- veert de brug wat mee.

Bouw

In 2013 is de brug vanwege haar afmetingen in 3 segmenten gebouwd. Deze zijn toen samengevoegd en per boot naar Nijmegen vervoerd. Daar is het op 2 november 2013 op de reeds aanwezige fundatie gehesen. Daarna vond afwerking plaats (bijvoorbeeld het plaatsen van de leuningen).

Passeren van woonboten mogelijk

De brug is zo geplaatst, dat de woonboten in ’t Meertje verplaatst kunnen worden wanneer nodig: voor onderhoud, bij hoogwater of juist wanneer ’t Meertje droogvalt. De brug is zo ontworpen, dat hij bij hoogwater deels onder water kan komen te staan, wat ook regelmatig gebeurt. Bij extreem hoogwater kan, indien nodig, de brug zelfs worden opgehesen om de woonboten door te laten.

Natte voeten

Ooypoort met natte voeten januari 2018
Ooypoort met natte voeten, januari 2018

Twee weken later was het in november2013 al zover: hoogwater en de brug had natte voeten en kon de brug niet geopend worden. Op dat moment moest er bovendien nog een slijtlaag aangebracht worden. En deze kon alleen worden aangebracht als de brug droog was. Daarnaast werd de brug gestabiliseerd. Bij ingebruikname vonden sommige wandelaars de brug wat eng omdat deze bij de op- en afgang vrij steil is. Op 27 februari 2014 was het zover en werd de brug officieel geopend.

Ooijpoort vanaf Waalbrug (september 2024)
Ooijpoort vanaf Waalbrug (september 2024)

Bronnen

https://www.gwwtotaal.nl/2014/04/28/grootste-composiet-brug-ter-wereld/

https://olafgipser.com/exterior/ website Olaf Gipser

https://www.gld.nl/nieuws/2042668/nieuwe-wandelbrug-nijmegen-staat-onder-water, Alexander Liethof in Omroep Gld, 11 november 2013

https://www.nieuwsuitnijmegen.nl/Nieuws/185/Brug-Ooijpoort-heeft-natte-voeten.html

Ooypoort in het donker (september 2024)
Ooypoort in het donker (september 2024)
Park Leeuwenstein 202308
#Nijmegen, Groen in Nijmegen, GroenInNijmegen

Park Leeuwenstein

Park Leeuwenstein
Park Leeuwenstein, juli 2023

Het Park Leeuwenstein was vroeger de tuin van Villa Leeuwenstein. Het lijkt wat verborgen te liggen door de bebouwing van de Marialaan en de Bosduifstraat. Dat het park mogelijk wat onbekend is, is onterecht: er staan veel verschillende bomen, waaronder bijzondere soorten.

Historie

Huize "Leeuwenstein", gebouwd midden 19e eeuw, gesloopt in 1958., 1900-1940 (F67065 RAN)
Huize “Leeuwenstein”, gebouwd midden 19e eeuw, gesloopt in 1958., 1900-1940 (F67065 RAN)

Het Park Leeuwenstein was vroeger de tuin van de gelijknamige villa, welke in het midden van de 19e eeuw is gebouwd. Het is in 1958 in vervallen toestand gesloopt. Het koetshuis staat er nog wel en staat aan de rand van het park. Ook is het park de tuin van de Middelbare Tuinbouwschool geweest. Deze school is inmiddels gesloopt, maar de conciërge-woning staat naast het koetshuis.

Een mooie foto van het park met tuinbouwschool uit begin jaren 60 is te vinden op F88678.

Bijzondere soorten bomen

Park Leeuwenstein 202308
Park Leeuwenstein, augustus 2023

In het park staan veel verschillende bomen, waaronder een aantal bijzondere soorten. De bijzondere bomen zijn onder andere:

  • Hemelboom
  • Komkommermagnolia
  • Libanonceder
  • Moseik

Helaas zijn de 2 grootste bomen afgelopen jaren verloren gegaan:

  • De 24 meter hoge mammoetboom.
  • Door de storm in januari 2018 is de 25,6 meter hoge moerascipres omgewaaid

Een beschrijving van deze bomen (en tevens bron van bovenstaande lijst) is te vinden op monumentaltrees.

Vooral de grote bomen met de bankjes daaronder maken het veldje in de Jekerstraat mooi
#Nijmegen, Groen in Nijmegen, GroenInNijmegen

Jekerveldje Groen in de Jekerstraat

Vooral de grote bomen met de bankjes daaronder maken het veldje in de Jekerstraat mooi
Vooral de grote bomen met de bankjes daaronder maken het veldje in de Jekerstraat mooi (augustus 2023)

Groot is het niet, wel mooi om even mee te nemen op de wandeling door Hees: het Jekerveldje, het groen van de Jekerstraat.

Het zijn vooral de grote bomen die het ‘m doen, met de bankjes daaronder. En dan vooral het uit boomstam gevormde bank. Wat de bank mede mooi maakt, is dat deze vrijwel uit 1 stuk is gezaagd. Alleen een paar poten zijn er aan gespijkerd. Of vind ik ‘m vooral mooi omdat ik ‘m de eerste keer zag tijdens een Kribjesroute van Hees, toen daar een kerststal op stond?

Uit boomstam gemaakte bank op het veldje in de Jekerstraat Nijmegen
Uit boomstam gemaakte bank op het veldje in de Jekerstraat Nijmegen (augustus 2023)
bruin drupje, veldje Jekerstraat
bruin drupje

Ontmoetingsplaats bewoners Jekerstraat

In 2019 kreeg het Jekerveldje een nieuwe picknicktafel. Op vrijdagmiddag komen bewoners van de Jekerstraat bij elkaar voor een praatje en een drankje. Daarbij was oude tafel intussen aan vervanging toe. Het is mij onbekend of deze traditie nog steeds wordt voortgezet.

Hard gegroeid

De bomen lijken hard gegroeid te zijn: op de foto van Google Streetview uit 2016 staan er nog 3 smalle bomen. Daarnaast lijkt de grootste boom van dat moment juist kleiner te zijn geworden: mogelijk is in de loop de tijd de kop er af gezaagd?

Overigens kreeg in 1957 de straat haar naam.

Veldje Jekerstraat, juni 2016 (Google Streetview)
Veldje Jekerstraat, juni 2016 (Google Streetview)

Bronnen

Jekerstraat, Straatnamenregister Rob Essers

https://nijmegen.mijnwijkplan.nl/hees/project/buurttafel-jekerveldje

Dikke Boom van Hees

De “nieuwe” Dikke Boom van Hees is op 21 november 2003 geplant. Dat is precies 100 jaar nadat de oude…

Distelpark

Het Distelpark is in de jaren 60 aangelegd. Als onderdeel van Park West is het park in 2005 in samenspraak…

groen op talud spoor Wolfskuil Anjelierenweg augustus 2023
#Nijmegen, Groen in Nijmegen, GroenInNijmegen

Groen op het Talud van het Spoor in Wolfskuil

ter hoogte Anjelierenweg Wolfskuil

groen op talud spoor Wolfskuil Anjelierenweg augustus 2023
groen op talud spoor Wolfskuil Anjelierenweg (augustus 2023)

Niet heel groot, wel leuk: het groen op de talud van het spoor in de Wolfskuil. Daarbij heb je uitzicht op de Wolfskuil en een mooi gezicht op het station.

Je komt er via het pad ter hoogte van de Anjelierenweg 39 omhoog te gaan en dan het poortje door.

Distelpark juli 2023 vanaf SChepenomlaan; Oscar Carréstraat/Insulindestraat, Molenweg, Wolfkuilseweg
#Nijmegen, Groen in Nijmegen, GroenInNijmegen

Distelpark

Tussen Oscar Carréstraat/Insulindestraat, Molenweg, Wolfkuilseweg en Schependomlaan

Distelpark juli 2023 vanaf SChepenomlaan; Oscar Carréstraat/Insulindestraat, Molenweg, Wolfkuilseweg
Distelpark juli 2023

Het Distelpark is in de jaren 60 aangelegd. Voor dit gedeelte van de stad lag het openbaar groen zoals het Distelpark vooral langs de randen van de wijk. Als onderdeel van Park West is het park in 2005 in samenspraak met de bewoners opnieuw ingericht. Een belangrijk doel was daarbij om de beperkte groenstructuur te versterken. Het vormt nu een uitloper van het Park West.

Minder steen, meer schaduw en aandacht voor wateropvang

Bomen Distelpark versterken groenstructuur en tegengaan hitte
Distelpark, juli 2023

Het Distelpark is naast de Spoorbuurt en Oud West aangewezen als een van de hitteprojecten in Nijmegen. Deze projecten moeten zorgen voor meer groene en koele plekken, welke bijdragen aan het tegengaan van hitteoverlast/droogte voor zowel natuur als mens. Zo wil Nijmegen een koeler en groener Distelpark realiseren:

  • vergroening bij de ingangen
  • planten van meer bomen: meer schaduw, minder hittestress
  • meer bermen met kruidengras
  • sierplantsoen met inheemse flora
  • wadi’s binnen en net buiten het park. Hierdoor wordt de wateroverlast vermindert

Bron van bovenstaande lijst: Robijnstaete

Naam Distelpark

Distelpark speeltuin, augustus 2023
Distelpark speeltuin, augustus 2023
Distelpark speeltuin, augustus 2023 Distelpark speeltuin, augustus 2023

Hoewel het in de volksmond van oudsher Distelpark werd genoemd, is het pas sinds 2007 de officiële naam. Tijdens deze formalisatie, bleken omwonenden de voorkeur te hebben voor Distelpark. Deze verwijst naar de oude benaming van de weg die langs het park loopt: Distelstraat. Vanaf 1994 is een deel van deze straat hernoemd in Oscar Carréstraat. Het deel Insulindestraat is in februari 2005 hernoemd.

Mini-skatepark: Dus ik had gevraagd aan de burgemeester of ik een klein skateparkje bij mij in de buurt mocht.

Via Mijn Wijkplan zijn intussen al de nodige ideeën in Nijmegen gerealiseerd. De aanvraag voor een mini-skatepark is zo leuk, dat hij hier volledig staat weergegeven:

“Hallo ik ben Gijs Muller. Ik ben 7 jaar oud en op 7 mei word ik 8. Ik zou graag beter willen oefenen met skateboarden en stuntsteppen. Dus ik had gevraagd aan de burgemeester of ik een klein skateparkje bij mij in de buurt mocht. Ik heb ook op school al meer dan 50 handtekeningen verzameld. Toen kreeg ik een kaartje van de wijkmanager Sanne en toen gingen we samen met haar naar het park om te kijken waar het skateparkje het beste zou zijn. We hebben een mooie plek gevonden in het Distelpark. Als ik genoeg likes krijg, en als de mensen in de buurt het goed vinden, dan mag het. En daarom hoop ik dat jullie mijn idee willen liken!” (december 2018)

En het mini skate-parkje is er gekomen! Ze is bedoeld voor kinderen van ongeveer 10-11 jaar oud uit de Wolfskuil, Hees en Heseveld.

Mini skatepark Distelpark juli 2023
Mini Skatepark in het Distelpark, juli 2023

Bronnen

Bestemmingsplan Oud West 2015

Provincie steunt hitteprojecten in regio Nijmegen met 800.000 euro, Frank Hollaar RN7, 26 augustus 2022

Werkgroep aan het woord: Groen Hees, De Stenen Bank, maart 2014

Het eigentijdse Nijmegen, Jan Buursink en Jacques van Dinteren, 2005

Stratenlijst gemeente Nijmegen:

Distelpark

Insulindestraat

Oscar Carréstraat

Distelstraat

Maasplein maart 2023 Vergroening op het Maasplein Romeinse historie inzichtelijk
#Nijmegen, Groen in Nijmegen, GroenInNijmegen, Romeinen

Maasplein: Geschiedenis en Vergroening

Maasplein maart 2023 Vergroening op het Maasplein Romeinse historie inzichtelijk
Maasplein maart 2023 Vergroening op het Maasplein Romeinse historie inzichtelijk

Het huidige Maasplein lag in de Romeinse stad Ulpia Noviomagus. Er zijn dan ook 2 tempels gevonden. De Romeinse resten zijn inzichtelijk gemaakt. In 1921 werden hier 314 arbeiderswoningen gebouwd, waarvan inmiddels een deel in de jaren 90 is vervangen door nieubouw. Om het plein een minder stenig aanzicht te geven, is het in 2019 vergroend.

Romeinen

Het Maasplein ligt binnen de Romeinse stad Ulpia Noviomagus. Bij archeologische opgravingen zijn op het Maasplein 2 Romeinse tempels gevonden.  Een was gewijd aan de godin van voorspoed Fortuna, de ander aan Mercurius, god van de Handel. Op deze plaats is veel handel gedreven, vandaar dat deze tempels waarschijnlijk juist aan deze 2 goden zijn gewijd. Daarbij betekent Noviomagus “Nieuwe Markt”.

Fundamenten van Gotisch Romeinse tempels, gevonden tijdens opgravingen, 1920(F45488 RAN)
Fundamenten van Gotisch Romeinse tempels, gevonden tijdens opgravingen, 1920(F45488 RAN)

De tempels stonden aan een plein met een galerij met kleine vertrekken. Vlakbij stond een stadsvilla. Mogelijk woonden hier de priesters van de tempels.

Handelaren brachten in de tempels offergaven. Bijvoorbeeld voor een gunstige overeenkomst of veilige handelsreis. Als offergaven zijn bij opgravingen delen van stenen altaren, godenbeeldjes en verkoolde resten van zaden en pitten van pijnboom, dadels en vijgen gevonden. Daarnaast komen botten voor van rund, schaap of geit en verschillende soorten vis.

Waarschijnlijk zijn bij de grote stadsbrand van 180 na Christus ook de tempels verloren gegaan. Deze zijn niet meer herbouwd. Er zijn geen vondsten uit de derde eeuw gevonden.

Badhuis

De Romeinse stad had ook een badhuis, deze is te vinden op het huidige Honig-complex.

1921: 314 arbeiderswoningen Woningvereeniging Nijmegen

Bloemencorso Maasplein viering 700 jaar stad 1930 GN11771
Bloemencorso op het Maasplein vanwege de viering 700 jaar stad, 1930 (GN11771 RAN)

In 1921 werden in de omgeving van het Maasplein 314 arbeiderswoningen gebouwd door de Woningvereeniging Nijmegen, het latere Portaal.

Op 5 augustus 1922 ging het badhuis open. Deze werd beheerd door de Woningvereeniging, waarbij de gemeente Nijmegen eventuele tekorten aanvulde. Het badhuis sloot in 1975. Lees hier over het Badhuis met een artikel uit de Gelderlander uit 1922 naar aanleiding van de opening:

Badhuis Maasplein in 1975 (foto: Jan Cloosterman via RAN F29505)

Badhuis Maasplein

Het Badhuis is gebouwd in opdracht van Woningvereeniging Nijmegen, naar een ontwerp van de architect J.C. Hermans (1921-22). Daarbij was…

Lees Meer

De huizen en het Badhuis zijn vanaf het jaar 1994 gesloopt.

Een aantal woningen op het Maasplein, 25/11/1982 (Ber van Haren via KN13615-6 RAN CC0)
Een aantal woningen op het Maasplein, 25/11/1982 (Ber van Haren via KN13615-6 RAN CC0)

Inrichting plein

Kunstobject op Maasplein gemaakt door Lemmen Weurt Staal Constructies BV. in de vorm van een verlichte pergola, kijkend vanaf de Waterstraat, 19/10/1995 (Ger Loeffen via F38178 RAN CCBYSA)
Kunstobject op Maasplein gemaakt door Lemmen Weurt Staal Constructies BV. in de vorm van een verlichte pergola, kijkend vanaf de Waterstraat, 19/10/1995 (Ger Loeffen via F38178 RAN CCBYSA)

Als herinnering aan de Romeinen en om een beeld te geven hoe de tempels er uit hebben gezien is op het Maasplein een podium gebouwd. Daarvoor is een brede trap met vier treden. Op het podium staan 4 zuilen en een bronzen informatiebord.

De contouren van de tempels en stadsvilla zijn evenals de andere Romeinse vondsten met klinkers aangegeven.

Vergroening

Maasplein (mei 2024)
Maasplein (mei 2024)

Rond 2019 begon het idee te leven om het stenige plein te vergroenen. Behalve de beleving van het plein te verhogen bestond ook de behoefte aan vergroening ook om bij te dragen om de hitte in de stad tegen te gaan en regenwater beter te laten weglopen.  In het kader van Operatie Steenbreek: Stenen eruit, groen erin! Is 2100 m2 -omgerekend zouden dit 23.000 stoeptegels zijn- aan steen en asfalt vervangen door groen. Gemeente en bewoners hebben nagedacht hoe ze het plein konden vergroenen. Daaruit ontstond het idee om het plein beplanten met planten die de Romeinen zelf in hun tuin hadden staan. Zoals kastanje, rozen, hazelaar en moerbei. Daarmee is het plein ook een voorbeeld hoe historie en groen elkaar kunnen versterken.

Op 14 juni 2019 vond de opening plaats.

Bronnen

Tempelcomplex op het Maasplein, Huis van de Nijmeegse geschiedenis

Maasplein, De Wester Een leuk artikel over heden en verleden, met interviews met bewoners

Maasplein van asfalt naar Romeins groen, De Bastei

Maasplein of Maasstraat, Waterkwartier of Biezen, Rob Essers

Eerste stappen in de strijd tegen hitte en hoosbui, AD

Cultuurhistorische visie Waterkwartier

Badhuis Maasplein

Het Badhuis is gebouwd in opdracht van Woningvereeniging Nijmegen, naar een ontwerp van de architect J.C. Hermans (1921-22). Daarbij was…

Tegels wippen in de Roerstraat: twee deuren en een struikje waar eerst tegels waren
#Nijmegen, Groen in Nijmegen, GroenInNijmegen

Tegels wippen

Roerstraat

Tegels wippen in de Roerstraat: twee deuren en een struikje waar eerst tegels waren
Tegels wippen in de Roerstraat (april 2023)

De Roerstaat is een van de straten waar het project ‘tegels wippen’ al plaats heeft gevonden. Bewoners krijgen dan de mogelijkheid om letterlijk tegels uit de stoep te wippen en hier planten voor in de plaats te zetten. In het geval van de Roerstraat (en een deel van de Waterstraat) kregen bewoners de mogelijkheid van Woningcorporatie Portaal om planten uit te zoeken naar aanleiding van de renovatie van hun woning. Een van de onderdelen van deze renovatie was overigens het aanbrengen van groene daken op bergingen

Verder lezen:

Aanleg geveltuintjes in het Waterkwartier