1916-1917 Groesbeekseweg Galgenveld
De Antonius van Paduakerk aan de Groetsbeekseweg is in 1916-1917 gebouwd. De architect was Jos. Margry. De kerk is gebouwd in neogotische stijl, waarbij de toren van 50 meter in het ontwep nooit is gebouwd. Door geldgebrek werd gekozen het budget te besteden aan de bouw van de parochiehuis.
De kerk is mede gefinancierd door de Kerkenbouwstichting. Deze stichting had tot doel kerken te bouwen vernoemd naar Sint Antonius van Padua. Ook de Heilige Antonius van Padua-Sint Annakerk oftewel de Groenestraatkerk, ontworpen door de vader van Jos. Margry, is gebouwd met geld uit dit fonds.
Op 20 juni 1917 vond de inwijding van het kerkgebouw plaats door pastoor O’Reilly.
Artikel Eerste steenlegging
“Eersten-steenlegging.
De Eersten-steenlegging der nieuwe parochiekerk St. Antonius aan den Groesbeekschen weg had gistermiddag om vier uur, gelijk reeds in het kort gemeld is, plaats.
De plechtigheid werd verricht door den zeereerw. heer o’Reilly, die geassisteerd werd door den zeereerw. heer B.A. Kruitwagen, pastoor der St. Franciscuskerk, den zeereerw. heer Pastoor Eyken uit Ewijk, den vicaris der H. Landstichting, rector Arn. Says en de eerw. heeren kapelaans der St. Autustinuskerk Francken en Wern?ers.
Vele eerw. heeren geestelijken uit de stad en naaste omgeving, de drie katholieke wethouders, tal van gemeenteraadsleden en vele kerkmeesters woonden de plechtigheid bij.
Op het terrein der plechtigheid was een stemmige versiering aangebracht van palmen en van pauselijke en Nederlandsche vlaggen, welke aan de plaats, waar eens het hoofdaltaar zal verrijzen een feestelijke aanblik geven.
Onder plechtige lithurgische gezangen werden de eerste steen, het kruis, staande op de plaats, waar het hoofdsaltaar zal komen te staan, door den zeereerw. heer O’Reilly gewijd, die vervolgens vooruitgegaan door de misdienaars, de omtrekken en fundamenten der nieuwe kerk met gewijd water zegende.
De oorkonde der stichting van de nieuwe kerk werd vervolgens voorgelezen en door den nieuwen pastoor, de assisteerende geestelijken, de wethouders, den architect, de aannemerse en eenige andere heeren geteekend, welke oorkonde vervolgens in den gewijden eersten steen werd gelegd.
Na voleindiging der inzegeningsplechtigheden richtte de toekomstige pastoor der nieuwe parochie het woord tot de aanwezigen, waaronder zich vele toekomstige parochianen bevonden.
Een heele lijdensweg den bouw dezer nieuwe kerk vooraf, welke dank zij veler medewerking thans toch tot stand zal komen. Deze kerk zal hier dan gebouwd worden tot de zedelijke en godsdienstige verheffing van de bewoners dezer wijk, een der mooiste van de gemeente Nijmegen.
Spreker hoopte, dat door eigen krachtsinspanning en door toewijding der nieuwe parochianen deze parochie tot een der waardigste en schoonste van het dekenaat Nijmegen zou worden. Met Gods zegen, waaraan immers alles is gelegen, want wanneer Hij het huis niet bouwt, werken de bouwlieden tevergeefs, hoopte spreker hier zijn pastoreelen arbeid te verrichten ook in het belang van het maatschappelijk welzijn der gemeente Nijmegen, waarvoor ook de aanwezige wethouders de taak hebben te zorgen.
Vol waardering sprak de eerw. heer o’Reilly over de vorstelijke mildadigheid van de pastorie in de Molenstraat, waardoor de taak van den bouw dezer nieuwe kerk zeer verlicht was. Ten slotte uitte de eerw. spreker de verwachting dat de nieuwe parochianen naar hun best vermogen zouden medezorgen voor de uitbreiding en het onderhoud dezer nieuwe parochie tot grooter eer van God en tot heil van Nijmegen.
Met een aanbeveling der nieuwe parochie in aller belangstelling eindigde de toekomstige pastoor zijn opwekkende toespraak.
Den hoogeerw. heer deken Van Son verheugde het ten zeerste getuige te kunnen zijn van deze blijde plelchtigheid, waarbij een nieuwe kerk gesticht werd. Bijzonder richtte de spreker een woord van lof aan den zeereerw. heer pastoor Bonnke s.J. van de St. Iganatius-parochie, die een krachtigen steun verleend had bij het oprichten dezer nieuwe kerk.
De reden van de instelling dezer nieuwe parochie lag hierin, dat het tegenwoordig in het belang van de betere zielzorg is, dat de grootere parochies door de kleinere vervangen worden. Daar de zoo hoog geprezen orde van de Sociëteit van Jezus over te weinig personeel beschikte om deze nieuwe parochie te bedienen, had de pastoor der St. Ignatiusskerk er mild in toegestemd het mooiste deel zijner parochie af te staan den den clerus van het bisdom Den Bosch. Hiervoor bracht spreker zijn oprechten dank, ook uit naam van den Bisschop, aan de eerw. paters Jezuieten. Hij hoopte, dat deze nieuwe parochie inderdaad een der mooiste van zijn decanaat zou worden.
Iets hindert er nochtans nog aan dezen nieuwe kerkbouw, n.l. het ontbreken van een toren in de uit te voeren bouwplannen.
Wegens de duurte door den oorlog had men uit financieele overwegingen gemeend den bouw van den toren voorloopig achterwege te moeten laten.
Doch wie weet of de patroon der nieuwe kerk, de H. Antonius, hier ook geen uitkomst zal geven.
En wat nog niet is, kan nog komen; één jaar moet er nog gebouwd worden, aleer de nieuwe kerk geheel gereed is, en in dien tijd kan er nog heel wat gebeuren, wanneer de parochianen den handen ineenslaan.
Spreker zou er trotsch op zijn, wanneer hier een toren verrees, welke den oude St.-Stefanustoren in pracht zou overtreffen. Ten slotte wenschte de hoogeeerw. heer Deken den nieuwen pastoor geluk met zijn jonge parochie, en hoopte, dat deze er lange jaren zou mogen werkzaam zijn tot heil zijner parochianen.
Na deze opgewekte toespraken gingen velen der aanwezigen op voorbeeld van de hoogere geestelijken er toe over een steentje bij te dragen voor den nieuwen bouw, door in letterlijken zin een steen te metselen naast den gewijden eersten steen.
Moge deze nieuwe kerkbouw, onder leiding van den bekwamen architect, den heer Margry, den kerkenbouwer voorspoedig opgetrokken worden door de Nijmeegsche aannemers, de heeren Ant. van Sambeek en W. Thunnissen.” (De Gelderlander 6/4/1916)
Zie voor het verhaal en foto’s ook: https://www.noviomagus.nl/h1.php?p=Vrij/Padua/PaduaCat.html
Jos. Margry
Josephus Cornelius Franciscus (Jos) Margry (Rotterdam, 7 februari 1888 – aldaar, 20 maart 1982) was een architect. Hij ontwierp woningen, winkels, kantoren, ziekenhuizen en kerken.
Jos was een zoon van architect Albert Margry, die wij in Nijmegen vooral kennen van de Groenestraatkerk. Jos studeerde aan de Technische Hogeschoolin Delft. Toen zijn vader in 1911 plotseling overleed brak hij zijn studie Bouwkunde af, omdat hij onimddelijk het bureau Margry in Rotterdam moest overnemen. Daarbij moest hij aantal grote projecten overnemen, onder meer de Onze Lieve Vrouwekerk in Helmond. Ook nam hij het atelier voor kerkelijke kunst over.
Uiteindelijk zou hij 13 kerken ontwerpen. Een deel daarvan werd gefinancierd de Rotterdamse zakenman Joannes Petrus Grewen. Hij gebruikte een deel van zijn kapitaal om kerken te laten bouwen die gewijd waren aan Sint Antonius van Padua. Naast Nijmegen ontwierp hij op deze manier ook de kerken van Keldonk, Tilburg en Eindhoven.
Met Jan Stuyt maakte hij het ontwerp voor de Cenakelkerk in de Heilig Landstichting.
Margry bouwde zijn kerken in neogotische of neoromaanse stijl, “zijn latere ontwerpen van woningen, winkels en andere gebouwen, zijn eerder modernistisch.” (wikipedia)
“Jos Margry behoorde tot de eerste wederopbouwarchitecten van het gebombardeerde Rotterdam.” (https://www.kerkramentussenmaasenwaal.nl/architecten/margry-jos/) “Hij behield de katholieke klantenkring, maar vernieuwde de architectuur. In de jaren dertig werden robuuste bakstenen gebouwen gerealiseerd en tijdens de wederopbouw worden aarzelend moderne materialen en technieken gebruikt. Het bureau richt zich dan vooral op de ziekenhuisbouw.” (https://www.archined.nl/2013/02/werknummer-4000/)
Ook 3 zonen van hem, Jan, Fons en Joost, zouden in de architectuur (en stedenbouw) werkzaam worden. Fons kwam in 1947 bij het bureau. In 1958 ging Jos met pensioen. Tegenwoordig heet het bureau MAS Architectuur.
(Overige) gevonden Werken
| Bouw | Naam | Plaats | Bijzonderheden |
| 1911-1913 | Hoefstraatkerk | Tilburg | Ontwerp door Albert Margry, voltooid door Jos Margry |
| 1915-1928 | O.L.V. ten Hemelopnemingkerk | Helmond | Ontwerp door Albert Margry, voltooid door Jos Margry |
| 1912 | Antonius van Paduakerk | Keldonk | |
| 1912 | Antonius van Paduakerk | Loosbroek | |
| 1912-1913 | Franciscus van Assisikerk | Rotterdam | Afgebroken in 1975 |
| 1913 | Antonius van Paduakerk | Biest-Houtakker | |
| 1913-1914 | Onze Lieve Vrouw van Lourdeskerk | Rotterdam | Met Paul Biesta. Door oorlogshandelingen verwoest in 1940 |
| 1913-1915 | Cenakelkerk | Heilig Landstichting | Gezamenlijk ontwerp met Jan Stuyt |
| 1916-1917 | Antonius van Paduakerk | Nijmegen | |
| 1916-1917 | Johannes de Doperkerk | Ewijk | |
| 1919-1920 | Heilig-Hart-van-Jezuskerk | De Zilk | Uitbreiding 1922, toren uit 1928 |
| 1921-1922 | Liduinakerk | Haarlem | In 1993 verbouwd en hernoemd tot Adelbertuskerk |
| 1922-1923 | Barbarakerk | Rotterdam | Afgebroken in 1977 |
| 1924 | Nicolaaskerk | Rotterdam | Afgebroken |
| 1925 | Bewaarschool Sint-Theresia, Van Meursstraat | Rotterdam | Afgebroken |
| 1927-1928 | Complex met twee scholen en zusterhuis Stella Maris, Mathenesserstraat | Rotterdam | |
| 1929 | Stadhuis | Schipluiden | In gebruik als stadhuis tot 2013 |
| 1929-1930 | Klooster Regina Pacis met twee scholen | Rotterdam | Verwoest bij bombardement 1943 |
| 1930-1931 | Adrianuskerk | Naaldwijk | |
| 1938 | R.-K. Lyceum voor meisjes Maria Virgo | Rotterdam | Pand wordt in 2017-2018 verbouwd tot appartementencomplex |
(Overige) Bronnen en verder lezen
https://nl.wikipedia.org/wiki/Jos_Margry
https://www.archimon.nl/architects/ejmargry.html
Zie ook: https://kdc-opac.hosting.ru.nl/lijsten/plaatsing/pdf/MGRY.pdf
Gemeentelijk Monument
De Sint Antonius van Paduakerk is samen met de pastorie en het parochiehuis een Gemeentelijk monument met als waardering:
- Architectuurhistorische waarde: Het complex is van architectuurhistorische waarde als goed bewaard katholiek religieus complex. Het kerkgebouw en de pastorie zijn gaaf bewaarde en representatieve voorbeelden uit het oeuvre van Jos Margry. Het kerkgebouw is een reprensentatief voorbeeld van een kruisbasiliek met dubbel transept in laat neo-gotische stijl. Het complex is in 1935 uitgebreid met een parochiehuis, naar ontwerp van B.J. Meerman & J. van der Pijll. Het parochiehuis is een goed en gaaf bewaard voorbeeld uit het oeuvre van Meerman & van der Pijll.
- Stedenbouwkundige waarde: Kerk, pastorie en parochiehuis maken deel uit van een nog herkenbaar katholiek complex op het terrein tussen de Groesbeekseweg en Van lichtenhorststraa
- Cultuurhistorische waarde: Het complex is van grote waarde voor de religieuze en algemene ontwikkeling van de stad Nijmegen. De katholieke emancipatie kwam nadrukkelijk tot uiting door de bouw van nieuwe kerkelijke complexen in de negentiende- en vroeg twintigste-eeuwse stadsuitbreidingen.”
(Overige) Bronnen en verder lezen
https://nl.wikipedia.org/wiki/Antonius_van_Paduakerk_(Nijmegen)
Groesbeekseweg
De Groesbeekseweg is een belangrijke weg voor Nijmegen. Hieraan staan vele grote gebouwen, waaronder scholen, een kerk, twee kazernes. De…
Pensionaat Instituut Johanna de Lestonnac archtect J. Margry, later bewaarschool architect vd Boogaard
In 1912 vindt uitbreiding plaats van het katholieke complex aan de Dobbelmannweg door de bouw van een pensionaat: Instituut Johanna…
De Bouw en Inwijding van de Groenestraatkerk in 1910
Op het moment dat de Groenestraatkerk in 1909-1910 gebouwd werd, lag het in vrijwel landelijk gebied. Hij was dan ook…
Wonen in Nijmegen 