De Petruskerk en de zijgevel van de Lagere Land- en Tuinbouwschool, 1930 (Keijzer via F33265 RAN) Schependomlaan Hees
#Nijmegen

Schependomlaan

De Petruskerk en de zijgevel van de Lagere Land- en Tuinbouwschool, 1930 (Keijzer via F33265 RAN) Schependomlaan Hees
De Petruskerk en de zijgevel van de Lagere Land- en Tuinbouwschool, 1930 (Keijzer via F33265 RAN) Schependomlaan Hees

Deze pagina verzamelt berichten over de Schependomlaan in de wijk Hees

De Schependomlaan is een van de straten die het oude dorp Hees vormde. Het meest herkenbare gebouw is de Petruskerk. Aan de straat staan een aantal prachtige villa’s. Ook kende deze weg een rijk kwekerij verleden.

Bombardement 22 juli 1942

In de nacht van 21 op 22 juli 1942 vielen 2 zware bommen van een Engelse bommenwerper op Dorpsstraat 122. Naast dit huis werden ook de nummers 118 en 124 totaal verwoest. Andere panden in de omgeving, waaronder de Petruskerk, raakten zwaar tot licht beschadigd. Een groot deel daarvan is uiteindelijk afgebroken.

Van huisnummer 118 (Villa Marie) kwamen beide bewoners om het leven: de gepensioneerde belastingambtenaar en weduwnaar Helmer Harmannus Jansen en zijn zoon Helmer Geert. Op nummer 122 (Villa Frisia) overleed hoofdonderwijzer Andreas van Loon.

De vrouw van van Loon raakte gewond; in totaal waren er twee zwaargewonden en drie lichtgewonden. (https://www.dorpsbelanghees.nl/wp-content/uploads/2020/10/2011-Hees-bij-Nijmegen-22x22_compressed.pdf)

De naam Schependomlaan

De Schependomlaan kreeg in november 1957 haar huidige naam. Daarvoor heette het de Dorpstraat. Het eerste deel van de Dorpsstraat werd daarbij Schependomlaan genoemd, het verlengde daarvan Korte Bredestraat. In 1924 had de Dorpsstraat officieel deze naam gekregen. In het Straatnamenregister staat verder dat in het Adresboek 1892 de namen Hees kerkstr, Hees dorpsstr, Hees dorpsstr b/d kerk voorkomen. Op de Wegenlegger 1858 is het de “Grooteweg van Nijmegen door Hees en Neerbosch naar den Teersdijk” en in 1822 “De Nijmegensche Laan”.

Een prachtige foto van de Schependomlaan tussen 1950 en 1960 is te vinden op F33239 RAN.

Van Welgelegen en Villa Carré naar Huize Insulinde

Waar tegenwoordig het ouderencomplex Insulinde op de hoek van de Voorstadslaan en Schependom staat, stond daarvoor Huize Insulinde, oorspronkelijk opgericht als opvanghuis voor oud-Indië gangers. Daarvóór had het een beroemde bewoner: circusdirecteur Oscar Carré.

Lees verder

Dikke Boom van Hees

De “nieuwe” Dikke Boom van Hees is op 21 november 2003 geplant. Dat is precies 100 jaar nadat de oude Dikke Boom van Hees door blikseminslag was omgegaan.

Lees verder

Hotel-Pension ‘Buitenlust’ architect Willem Hoffmann

In 1903 laten de eigenaressen Delgijer en van Swelm hun café-restaurant “Buitenlust” herbouwen tot Hotel-pension met café “Buitenlust”. Architect Hoffmann ontwerpt een gebouw, dat “met zijn overhangende daken, balkons op alle verdiepingen en ruime veranda enigzins denken aan een groot Zwitsers chalet”.

Lees verder

Distelpark

Het Distelpark is in de jaren 60 aangelegd. Als onderdeel van Park West is het park in 2005 in samenspraak met de bewoners opnieuw ingericht. Het Distelpark is naast de Spoorbuurt en Oud West aangewezen als een van de hitteprojecten in Nijmegen. Deze projecten moeten zorgen voor meer groene en koele plekken, welke bijdragen aan…

Lees verder

Schependomlaan 1

Wanneer de woning in 2025 te koop staat, wordt het een “voormalige slagerij” genoemd. Het bouwjaar is 1928.

Op F33230 RAN is een foto uit 1986 te zien, waarbij de onderverdieping nog duidelijk bestaat uit een winkel.

https://indebuurt.nl/nijmegen/wonen/gespot-op-funda-in-deze-voormalige-slagerij-in-nijmegen-kun-je-wonen~319484/

https://www.funda.nl/detail/koop/nijmegen/huis-schependomlaan-1/43895978/

Jannetje en Johanna

Jannetje en Johanna Schependomlaan juli 2024
Jannetje en Johanna Schependomlaan (juli 2024)

Dit dubbele woonhuis op Schependomlaan 23 en 25 is gebouwd rond 1895. Het is gebouwd in een eclectische stijl, met invloeden van de Chaletstijl en de neo-renaissance.

Over de villa Jannetje en Johanna staat een mooi artikel op Noviomagus.

Rijksmonument

Links Villa Jannetje (was voorheen Villa Wilhelmina) en rechts Villa Johanna (was voorheen Villa Emma), gebouwd in 1898, Schependomlaan 23-25, 1972 (Evert F. van der Grinten via F78883 RAN CCBYSA tevens Auteursrechthouder)
Links Villa Jannetje (was voorheen Villa Wilhelmina) en rechts Villa Johanna (was voorheen Villa Emma), gebouwd in 1898, Schependomlaan 23-25, 1972 (Evert F. van der Grinten via F78883 RAN CCBYSA tevens Auteursrechthouder)

Het is een Rijksmonument met als waardering (tevens staat hier een uitgebreide beschrijving):

“Dubbel Woonhuis met Hekwerken gebouwd ca. 1895.

  • Van architectuurhistorisch belang als voorbeeld van een redelijk gaaf bewaarde dubbelwoning rond 1900 in eclectische stijl met duidelijke neorenaissance-kenmerken en invloeden van de chaletstijl.
  • Van stedenbouwkundig belang vanwege zijn ligging aan een hoofdstraat van het voormalige dorp Hees, dat door de stadsuitbreiding van Nijmegen in deze gemeente is opgegaan.
  • Van cultuurhistorisch belang als voorbeeld van een vroege vorm van agglomeratie, waarbij het dorp Hees nog overwegend zijn landelijk karakter heeft weten te behouden.”

Postkantoor

Postkantoor, vanaf 1977 jarenlang het Bondskantoor van de K.N.V.B. geweest, Schependomlaan 16, 1930 (F33245 RAN)
Postkantoor, vanaf 1977 jarenlang het Bondskantoor van de K.N.V.B. geweest, Schependomlaan 16, 1930 (F33245 RAN)

Van 1899 tot 1930 had Hees een eigen postkantoor.

Van 1931 to 1950 was het een woning-bedrijfspand. Tussen 1950 en 1975 was het een showroom voor Novum schoolmeubilair. En van 1977-1998 KNVB kantoor. Daarna volgde leegstand of was het een kraakpand. In 2014 werd het gebouw gesloopt en tegenwoordig staan er appartementen.

Herinneringen zijn te lezen op: https://www.dorpsbelanghees.nl/wp-content/uploads/2018/12/2014-nr.-2-SB-WEB.pdf (tevens bron)

Gerretsen & Valeton

Gerretsen & Valeton (F32438 RAN)
Gerretsen & Valeton (F32438 RAN)

Voor de oorlog waren er 2 “Gerretsen & Valeton”‘s, die oorspronkelijk met elkaar te maken hadden:

  • Oorspronkelijk hadden Gerretsen en Valeton een winkel in de Hertogstraat, die zij verplaatsten naar nummer 27. Daarbij gaat Gerretsen na het overlijden van Valeton een N.V. aan met P.F. Marttin
  • In de jaren 20 lijkt P.F. Marttin de eigenaar te zijn geworden van de winkel, die Gerretsen & Valeton blijft heten. De kwekerij aan de Dorpsstraat (nu Schependomlaan) wordt geen eigendom van Marttin en gaat eveneens als Gerretsen & Valeton alleen als kwekerij verder. Marttin zal zelf een kwekerij beginnen aan de Wolfkuilseweg.

Koop van een kwekerij en huis Sweet Home

Op 10-1-1899 hebben Hubertus Adrianus Gerretsen, bloemist, wonende te Hees en Hermanus Cornelis Valeton, bloemist, wonende te Utrecht de v.o.f. “Gerretsen en Valenton” opgericht. Gerretsen brengt zijn kwekerij in: “de kassen, bloemen, planten, heesters,  jonge bomen, gereedschappen, in het kort alles wat zich bevindt op en in het stuk grond, liggende te Hees achter het huis “Sweet Home”” en daarbij alle relaties. Valeton brengt 10.000 gulden in en daarnaast maximaal 6.000 gulden voor het aanleggen van een nieuwe kwekerij.

Daarnaast een aantal andere bepalingen, zoals de verdeling van opbrengsten. (Actenummer 1295, archiefnummer 449, inventarisnummer 58).

Enkele maanden kopen zij het huis Sweet Home: Hubertes Adrianus Gerretsen en Hermanus Cornelis Valeton kopen op 1-3-1899 als firmanten van de V.O.F.  “Gerretsen en Valeton” van Herman Hendrik Schomaker (via Herman Schomaker) het huis “Sweet Home”, kadastrale gemeente Neerbosch Sectie B nummer 1419 als huis en tuin ter grootte van negen en twintige aren vijf en zeventig centiaren- waarvan de laatste eigendomtitels en overschrijvingen zijn de acten van koop, verleden den Notaris Klaassen te Nijmegen, respectievelijk, den vijden november achttienhonderd een en negentig, overgeschreven ten kantore van hypotheken te Nijmegen, den zesden November daaraanvolgende, deel …, nummer H, en den veertienden februari achttienhonderd drie en negentig, overgeschreven denzelfden hypotheekkantoor den achttienden februari daaraanvolgende, deel 408, nummer 44.  De prijs is 6.200 gulden. Beide zijn “bloemisten, “te Hees bij Nijmegen woonachtig”. (acte 1349, archiefnummer 449, inventarisnummer 60).

Dezelfde dag, 1-3-1899, kopen zij een stuk bouwland van de landbouwer Theodurus Reijntjes, te Hees wonend. Zowel Gerretsen als Valeton zijn dan “bloemisten”, te Hees woonachtig. Het betreft “Het perceel bouwland te Hees achter de bloemisterij van de koopers en daarmede reeds een geheel uitmakende, bekend op den legger der kadastrale gemeente Neerbosch, Sectie B, kennelijk op het terrein afgedeeld (?) zuidelijk deel ter grootte van ongeveer vijfendertig aren van nummer 1418. Zij betalen 3.500 gulden. (Actenummer 1351, Archiefnummer 449, Inventarisnummer 60).

Hubertus Adrianus Gerretsen

In het Bevolkingsregister van 1880 staat Hubertus Adrianus Gerretsen (soms als Gerritsen geschreven) (29-9-1864 Nijmegen) met als beroep “Tuinman Bloemist”. Zijn huizing is “Hees 80, waarbij later “Breestraat”? is gezet en het “blauwe potlood” heeft 80 doorgehaald en veranderd in 122. Hij is op 14-8-1889 getrouwd met Johanna Elisabeth Jansen (Rhenen, 11/5/1865).

Gerretsen is momenteel nog niet verder uitputtend onderzocht.

Hermanus Cornelis Valeton

Hermanus Cornelis Valeton is geboren op 23-1-1875 te Varik. Hij schrijft zich op 5-1-1899 in, aanvankelijk woont hij bij v.d. Pol, Dorpstraat 201 Hees in, volgens het Dienstbodenregister. Als aanmerking staat er “naar E. 7(?) Bld 125). Hij is dan afkomtsig uit Zeist. (Bevolkingsregister 1900).

Op 3-7-1901 trouwt hij met Geertruida Elisabeth de Jonge (22-1-1876 Brussel; op 15-8-1901 komt zij vanuit Utrecht; zij scheiden op 4-12-1907); op 6-5-1910 staat een toevoeging: overlijden of scheiding? Op 5-1-1899 vestigt hij zich te Hees in Dorpsstraat 201, welke doorgehaald is en vervangen door 46. Bij de Aanmerkingen staat “van D.B.R.” (Dienstboden Register).

Ook Margaretha Magdalena Jolles (7-9-1883? Noordwijkerhout) staat als “vrouw”. Zij overlijdt op 17-6-1910. Op de aanmerking staat “van fol. 45”)

Zie ook:

Schependomlaan 36

Schependomlaan 36 juli 2024
Schependomlaan 36 j(uli 2024)
Plan tot het Bouwen van een Heerenhuis a/d Dorpsstraat te Hees, Datum Dossier 4-12-1903 (D12.378499)
Plan tot het Bouwen van een Heerenhuis a/d Dorpsstraat te Hees, Datum Dossier 4-12-1903 (D12.378499)

Op de bouwtekening van 1903 staan Gerritsen (Gerretsen) en Valeton als eigenaaars weergegeven. De aannemers zijn de Gebr. Haspels, die mogelijk/waarschijnlijk ook de ontwerpers zijn van deze woning.

Gevonden gebruikers zijn:

NaamBeroepAdresAdresboekOpmerking
A. v. ThielKoopman in granenDorpstraat 36 Hees1910 
C.J. van BarneveldArtsDorpstraat 36 Hees1912, 1913-1914, 1914, 1915   
Firma Gerretsen & Valeton  handelskweekerij (en daarbij: Bloemensalon, Hersteeg 33)Dorpstraat 36 Hees1912, 1914In 1914 staat op een andere regel de N.V.
Gerretsen & ValtentonOnder warmoezeniers en kweekerijenDorpstraat 36 Hees1915, 1916 
G.L.J. van HarenaccountantDorpstraat 36 Hees1920, 1922, 1924, 1926, 1932In gebruik als accountantskantoor
     
G.E. WagnerKunstschilderDorpstraat 36 Hees1936 
     
     
     
A.J. BeukersKweekerDorpsstraat 36 Hees1938, 1940 
Geurts & Co.KweekwerijDorpsstraat 36 Hees1938, 1940 
J.M. GiessenfabrieksarbeiderDorpsstraat 36 Hees1938 
C. GeurtsKweekerDorpsstraat 36 Hees1940 
H. GiesenschoenmakerDorpsstraat 36 Hees1940 
P.J.A. van BerkelModelleur schoenfabr.Dorpsstraat 36 Hees1948 
P.J.A. van BerkelTechn. bedrijfsleiderDorpsstraat 36 Hees1951 
H.J. Roelofs Dorpsstraat 36 Hees1955 
Wed. J.J. MakaaijGeb. M.W. van UdenDorpsstraat 36 Hees1955 

Schependomlaan 46

Schependomlaan 46 juli 2024
Schependomlaan 46 (juli 2024)

Volgens de Adresboeken:

Fa. Gerretsen & Valeton, Handelskweekerij is in 1926 gevestigd op Dorpsstraat 46 (de huidige Schependomlaan). (1926, 1932, 1934, 1936, 1938, 1940). Ook in de gevonden advertenties PGNC 8/2/1940, PGNC 31/5/1941, PGNC 7/9/1942, PGNC 18/9/1942 wordt deze Firma nog steeds zo genoemd.

Gerhardus Albertus van der Lugt, “chef bloemisterij” heeft tevens zijn adres op Dorpsstraat 46 (1926, 1928, 1932, 1934, 1936, 1938, 1940). Vanaf 1936 staat er tevens H. v.d. Lugt, bloemist (1936, 1938, 1940). G.A. van der Lugt overlijdt op 71-jarige leeftijd op 24-10-1946. Hij is dan weduwnaar van Renske de Vries (Overlijdensadvertentie De Gelderlander 25/10/1946). H. van der Lugt, bloemist blijft nog voorkomen in de Adresboeken 1948, 1951, 1955.

In De Gelderlander 3/3/1947 staat een advertentie waarin men zich kan aanmelden voor een cursus in tuinarchitectuur. Hier is dan het Secretariaat van de Kon. Ned. Mij. voor Tuinbouw en Plantkunde afdeling Nijmegen en omgeving gevestigd. Ook kan men zich een aantal jaren aanmelden voor een cursus (De Gelderlander 15/10/1952 -dan als G.A. vermeldt- en De Gelderlander 25/6/1955), of voor een tuinenwedstrijd (De Gelderlander 10/3/1953, De Gelderlander 24/4/1956)

In het Adresboek 1948 komt A. Pol voor. In De Gelderlander 16/9/1950 plaatst hij de “Mededeling” dat het “Boekhoud- en Belasting-Adviesbureau A. Pol is verplaatst van Dorpsstraat 46 naar Dorpsstraat 5”. En tevens echtgenote W.J. Zonnenberg, geboren J. Janssen (1948)

Gevonden gebruikers van Schependomlaan 46:

NaamOmschrijvingAdresAdresboekenAantekening
H.C. ValetonFirma Gerretsen & Valeton, bloemistDorpstraat 46 Hees1910-1911 
H.C. Valeton Dorpstraat 46, Hees1914 
Firma Gerretsen & ValetonBloemenmagazijnHertogstraat 271910-1911 
Gerretsen & Valeton Hersteeg 331914 
     
H.C.S. WantingCommies der TelegrafieDopstraat 46 Hees1916Ook advertentie PGNC 13/6/1919
     
E. HieberVerpleegsterDorpstraat 46 Hees1920 
Wed. P. Hieber/ HuberGeb. H. ReggeDorpstraat 46 Hees1920, 1922 
     
N.V. Gerretsen & Valeton’s BloemenmagazijnP.F. MarttinHertogstraat No. 331926 
Gerretsen & Valeton’sBloemenmag. KweekerijWolfkuilscheweg 1891926 
Fa. Gerretsen & Valeton’sHandelskweekerijDorpsstraat 461926, 1932, 1934, 1936, 1938, 1940 
G.A. v.d. LugtChef bloemisterijDorpsstraat 46 Hees1926, 1928, 1932, 1934, 1936, 1938, 1940 
     
Gerretsen & Valeton’s Bloemenmagazijn en Kweekerij Hertogstraat 271932, 1934, 1936, 1938, 1940 
H. v.d. LugtBloemistDorpsstraat 46 Hees1936, 1938, 1940, 1948, 1951, 1955 
     
A. Pol Dorpsstraat 46 Hees1948 
echtg. W.J. Zonnenberg  geb. J. JanssenDorpsstraat 46 Hees1948 

“Gerretsen & Valeton” van P.F. Marttin

Deze “Gerretsen & Valeton” moet niet verward worden met de N.V. Gerretsen & Valeton’s Bloemenmagazijn van P.F. Marttin, welke is gevestigd op Hertogstraat 33, waarbij hij zijn kwekerij heeft op de Wolfkuilscheweg 189. (1926) In ieder geval is het in 1934: Gerretsen & Valeton’s Bloemenmagazijn en Kweekerij 27 in 1934.

Kwekerij Marttin

Op 13-12-1924 verkoopt de Naamlooze Vennootschap tot Exploitatie van Onroerende Goederen aan Petrus Franciscus Marttin, bloemist, wonende te Nijmegen, Hertogstraat 33: “Den moestuin met plantenkas, druivenkas, varkens?, hok, een schuurtje benevens garage en tuinmanswoning aan den Wolfkuilscheweg te Hees, grootte van ongeveer vier en veertig are en dertig centiaren uitmakende een zuidelijk gedeelte van het kadastrale perceel der gemeente Neerbosch sectie B nummer 3080, zoomede het kadastrale perceel der gemeente Neerbosch sectie B nummer 3082 groot vier en zeventig centiaren, in welk laatstgemelde perceel de Heer J.M? Vier..eul? bij het kadaster als mede eigenaar bekend staat van een kamer (uitbouw) in de bovenverdieping”. De vennootschap had dit terrein zelf op 1-6-1923 gekocht. Zij verkoopt het aan Marttin voor 10.000 gulden. (Achiefnr 55, Inventarisnr 232, Actenr 6710)

Villa Jachtlust Schependomlaan

Het gebouw aan Schependomlaan 51 wordt in de volksmond De Witte Villa genoemd. De oorspronkelijke naam was villa Jachtlust, in 1861 gebouwd door bankier L.C en I. van Engelenburg. Een gevelsteen herinnert hieraan.

Volgende bewoners waren dhr. H.J. Koper van Amsterdam.

Dumoulin-Koster

En G. Dumoulin-Koster, die in het Adresboek 1909 Villa Jachtlust Dorpsstraat 160 als adres heeft, terwijl het in het Adresboek 1910-1911 nummer 49 is.

In 1906 wordt Dumoulin-Koster door de bliksem getroffen: “die zich juist in den tuin bevond, werd door het hemelvuur getroffen en tegen een muur geslingerd, waartegen hij met het achterhoofd terecht kwam.

Bewusteloos opgenomen, werd hij in huis gebracht, waar spoedig geneeskundige hulp werd ingeroepen. Hedenmiddag was de toestand niet onbedenkelijk en verkeerde de getroffene afwisselend nog in toestanden van bewusteloosheid.” (Een halve eeuw geleden, De Gelderlander 13/8/1956)

Tandjong Tirto

Vanaf 1911 kwam L. Wieseman hier te wonen. Hij was kapitein van het Koninklijk Nederlands Indisch Leger en noemde het huis Tandjong Tirto, naar een plaats op midden Java.. Wieseman was bovendien de eerste autobezitter van Hees.

Paters Kapucijnen

In 1934 vestigden de Paters Kapucijnen hier een studiehuis annex klooster.

Van 1958 tot 1969 was het in gebruik als broedersjuvenaat.

Eind werd het eind jaren ’60 verhuurd aan Philips voor het huisvesten van Spaanse gastarbeiders. In 1972 werd het vervolgens verkocht.

Bijschrift F22099 RAN, een foto uit 1970 noemt dat “Weer later was het een “Blijf van mijn Lijf””; waarschijnlijk was het “later” in de periode jaren 70 of 80.

Vanaf 1990 heeft de Vereniging Dorpsbelang Hees zich fel verzet tegen sloop. Na een verbouwing kwamen hier appartementen.

Overige bron: https://www.dorpsbelanghees.nl/wp-content/uploads/2020/10/2011-Hees-bij-Nijmegen-22x22_compressed.pdf

Schependomlaan 53

Schependomlaan 53 is een Gemeentelijk Monument met als formele tekst bij aanwijzing (tevens staat hier een uitgebreide beschrijving):

“Architectuurhistorische waarde
Het pand is een uitwendig goed herkenbaar gebleven voorbeeld van een karakteristieke
dorpswoning uit het midden van de tweede helft van de negentiende eeuw. In zijn opzet en
vormgeving wordt dit huis gekenmerkt door een voor dit bouwtype karakteristieke eenvoudige
opzet, met een symmetrische voorgevel met getoogde vensters met luiken en een in het midden
gelegen Vlaamse gevel. In zijn verschijningsvorm weerspiegelt het pand dan ook de ideeën over
dorpswoningbouw zoals die vooral in de tweede helft van de negentiende eeuw kunnen worden
gezien. Alhoewel het object in de loop van de tijd diverse verbouwingen onderging bleven deze in
hoofdzaak beperkt tot het interieur en de achtergevel en bleef het straataanzicht goed behouden.
Inwendig behield de woning een uit de bouwperiode daterende kelder met tongewelf en
estrikenvloer.


Stedenbouwkundige waarde
Het pand heeft door zijn markante verschijningsvorm met een dominant aanwezige kap met
pannendekking en Vlaamse gevel, een symmetrische voorgevel met in het midden een
ingangsportiek, en getoogde vensters met persienne-luiken, alsmede door zijn prominente
vrijstaande ligging in een bijbehorende tuin belangrijke situationele waarde. Deze betekenis wordt
versterkt door de ligging op een wigvormige kavel bij het raakvlak van de Schependomlaan en het
Kerkpad. Hier is het pand vanuit verschillende standpunten een sterk in het oog vallende blikvanger
en kan zelfs worden gesproken van een oriëntatiepunt. Het pand markeert de toegang tot het
Kerkpad en maakt tezamen met nabijgelegen historische bebouwing deel uit van een waardevol
ensemble.


Cultuurhistorische waarde
Door de opzet als een eenvoudige symmetrische dorpswoning met Vlaamse gevel is het pand
karakteristiek voor de historische bebouwing in het vroegere dorp Hees. Door het overwegend gaaf
bewaard gebleven aanzicht vanaf de straat is het onderhavige pand een cultuurhistorisch
waardevolle representant van deze bebouwing. Deze betekenis wordt versterkt door de markante
ligging op het raakvlak van twee oude verbindingswegen uit het dorp Hees: het Kerkpad en de in
het verleden als de Dorpsstraat bekend staande Schependomlaan.”

Schependomlaan 76

Beeldbepalend pand

Op de Gemeentelijke monumentelijst is Schependomlaan 76 een “Beeldbepalend pand” met als waardering:

“Zowel in de detaillering als de hoofdvorm vrij goed intact gebleven kleine dorpsvilla. Als geheel vormt het gebouw nog een duidelijke verwijzing naar het oorspronkelijke dorpse karakter van het gebied, dat behoort tot het vroegere dorp Hees en dat zeer geliefd was voor de bouw van buitens en villa’s. Door zijn prominente, schuinsgewijze ligging in een bijbehorende tuin en de opzet met een erker en sierspant, neemt het bouwwerk in zijn omgeving een markante positie in.”

Schependomlaan 88

Garage van Beek, Schependomlaan 88  Hees, 12/1962 (F92150 RAN CC0)
Garage van Beek, Schependomlaan 88 Hees, 12/1962 (F92150 RAN CC0)

Op foto F5042 RAN uit 1962-1965 is de garage te zien als Tankstation en Renault-Garage Reij.

Hotel Café Juliana

Hotel Café Restaurant "Juliana", 1986
Heel lang had zaal Juliana een horecabestemming
Sinds een aantal jaren is er een schoonheidssalon gevestigd, Schependomlaan 94, 1986 (KN11552-31 RAN CC0)
Hotel Café Restaurant “Juliana”, 1986
Heel lang had zaal Juliana een horecabestemming
Sinds een aantal jaren is er een schoonheidssalon gevestigd, Schependomlaan 94, 1986 (KN11552-31 RAN CC0)

Op F22164 RAN uit 1991 is Tony Peters te zien, die dan 50 eigenaar is van Juliana.

Schependomlaan 108

Gemeentelijk Monument met als waardering (tevens staat hier een uitgebreide beschrijving):

“Architectuur- en kunsthistorische waarde

Het uit omstreeks 1905 daterende pand is vooral wat betreft het exterieur (straataanzicht) zowel in de detaillering als de hoofdvorm vrij gaaf behouden gebleven en is daardoor nog altijd een goed herkenbaar voorbeeld van villabouw uit de vroege twintigste eeuw. Karakteristiek is onder meer de asymmetrische opzet, met verblendstenen speklagen en dito siermetselwerk, alsmede een van houtbeschot voorziene topgevel. Van een bijzondere betekenis is de grotendeels gave serre met houtgesneden sierstijlen en bovenlichten met roedenverdeling. Ook het houten sierhek van het hierboven gelegen balkon bleef opmerkelijk gaaf behouden. In de loop van de tijd onderging het pand enkele ingrijpende wijzigingen maar die bleven vooral beperkt tot de achterkant en het interieur. Mede omdat de villa aan de Schependomlaan tot de door een beperkt aantal voorbeelden vertegenwoordigde vroeg twintigste-eeuwse bebouwing van Hees behoort, is het object dan ook nog altijd een belangrijke representant van woningbouw uit deze periode. In het pand bevindt zich een pas later geplaatst glas-in-loodraam met een Aesculaapvoorstelling dat kunsthistorische waarde heeft als een voorbeeld van glazenierskunst uit de eerste decennia na de oorlog.

Stedenbouwkundige waarde

Het pand heeft door zijn markante verschijningsvorm met een asymmetrische bouwmassa met oranjeverblendstenen sierdetails, een oorspronkelijke serre met een balkon met sierbalustrade, en een topgevel met houtbeschot, alsmede door zijn prominente vrijstaande ligging aan de noordzijde van de Schependomlaan belangrijke situationele waarde. Hier maakt het object deel uit van de deels nog uit historische panden bestaande lintbebouwing die karakteristiek is voor het nog immer dorpsachtige karakter van Hees. Tezamen met enkele nabijgelegen historische panden, waaronder de forse villa op de nrs. 71-73, maakt de onderhavige woning deel uit van een waardevol en in het oog vallend ensemble.

Cultuurhistorische waarde

Er is bijzondere cultuurhistorische waarde door de verwijzing naar het groei- en ontwikkelingsproces van de vroegere dorpen Hees en Neerbosch. Als onderdeel van de door grote en middelgrote woonhuizen uit diverse periodes bepaalde bebouwing langs de Schependomlaan en in combinatie met de op de hoek van deze straat en de Korte Bredestraat gelegen oude dorpskerk van Hees weerspiegelt de onderhavige villa dan ook de historische ontwikkelingen in het betreffende deel van de gemeente Nijmegen.”

Schependomlaan 118

Deze villa is een ontwerp van de architecten Kleine villa uit 1949, in het kader van de wederopbouw gebouwd naar een ontwerp van de architecten ir. J.G. Deur en Kl. Van Ommen. Opdrachtgever was R.J. van der Tuuk die toen aan de Korte Bredestraat woonde.

Gemeentelijk Monument met als waardering (tevens staat hier een uitgebreide beschrijving):

“Architectuurhistorische waarde

Vooral wat betreft het exterieur in een overwegend gave staat behouden gebleven voorbeeld van villabouw uit de wederopbouwperiode, vormgegeven in Delftse Schoolstijl door de Nijmeegse architecten Kl. van Ommen en J.G. Deur. Het gebouw is kenmerkend voor de villa- en woonhuisbouw in genoemde periode. Karakteristiek is de ambachtelijke en op de klassieke Hollandse woonhuisbouw gebaseerde vormgeving, met zorgvuldig uitgevoerd metselwerk, een zadeldak met keramische dekking, en tuitgevels. Markante elementen vormen de met koper gedekte erker en dakkapellen. In tegenstelling tot andere voorbeelden uit de wederopbouwperiode behield de woning de originele stalen ramen die van wezenlijk belang zijn voor het authentieke karakter. Alhoewel het pand inwendig enige wijzigingen onderging bleef de oorspronkelijke indeling goed herkenbaar. Bovendien zijn er nog diverse uit de bouwperiode daterende elementen waaronder granitovloeren en betegelde lambriseringen.

Stedenbouwkundige waarde

Het pand heeft door zijn markante verschijningsvorm met een asymmetrische bouwmassa, een opvallende hangende erker, en een dominant aanwezige kap met dakkapel, alsmede door zijn prominente vrijstaande ligging aan de noordzijde van de Schependomlaan belangrijke situationele waarde. Hier maakt het object deel uit van een ensemble met gevarieerd vormgegeven en uit diverse periodes daterende objecten die alle vrijstaand zijn gelegen en deel uitmaken van de omkadering van de oude dorpskerk van Hees. Tezamen met deze kerk zijn de diverse woningen karakteristiek voor de historische en dorpsachtige kern van Hees. Hier dient dan ook te worden gesproken van een waardevol en in het oog vallend historisch ensemble waarvan het onderhavige pand een wezenlijk onderdeel vormt.

Cultuurhistorische waarde

Er is bijzondere cultuurhistorische waarde door de verwijzing naar de historie van de vroegere dorpen Hees en Neerbosch. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd de tegenover het onderhavige object gelegen dorpskerk zwaar getroffen en ook de nabijgelegen bebouwing liep zware schade op. Het onderhavige pand vormt de opvolger van één van de tijdens de oorlog verloren gegane panden en illustreert de ideeën omtrent het herstel van oorlogsschade waarbij werd uitgegaan van de instandhouding van het dorpse karakter van Hees. Door zijn opzet als een kleine villa sluit het onderhavige object aan bij de al vanaf de achttiende eeuw te constateren betekenis van Hees en Neerbosch als een vestigingsplaats voor welgestelden.”

Land- en Tuinbouwschool

De R.K. Lagere Land- en Tuinbouwschool, Schependomlaan 83 Hees, 1935 (F33250 RAN)
De R.K. Lagere Land- en Tuinbouwschool, Schependomlaan 83 Hees, 1935 (F33250 RAN)

Ook de school raakte tijdens het bombardement van juli 1942 zwaar beschadigd. Een foto daarvan is te zien op F33264 RAN.

De rk lagere Tuinbouwschool (een initiatief van de Noord-Brabantse Christelijke Boerenbond), die op 18 maart 1933 werd geopend in de door de gemeente beschikbaar gestelde voormalige openbare school gebouwd in 1892, samen met de naastliggende onderwijzerswoning, gelegen aan wat toen de Dorpsstraat heette. In 1955 werd de school grondig verbouwd. Rechts een gedeelte van de Petruskerk. Door een bominslag op 22 juli 1942 werd een groot gedeelte van de school verwoest, Schependomlaan 81, 1953 (GN9636 RAN)
De rk lagere Tuinbouwschool (een initiatief van de Noord-Brabantse Christelijke Boerenbond), die op 18 maart 1933 werd geopend in de door de gemeente beschikbaar gestelde voormalige openbare school gebouwd in 1892, samen met de naastliggende onderwijzerswoning, gelegen aan wat toen de Dorpsstraat heette. In 1955 werd de school grondig verbouwd. Rechts een gedeelte van de Petruskerk. Door een bominslag op 22 juli 1942 werd een groot gedeelte van de school verwoest, Schependomlaan 81, 1953 (GN9636 RAN)

Op F7601 RAN staat een foto uit 1980.

Petruskerk

De Petruskerk, Schependomlaan Hees, 1911 (F33246 RAN)
De Petruskerk, Schependomlaan Hees, 1911 (F33246 RAN)

Waarschijnlijk is de Petruskerk een van de bekendste gebouwen in Hees.

Bij de restauratie van deze kerk na de Tweede Wereldoorlog zijn er op deze plek fundamenten gevonden: waarschijnlijk was er in de 13e eeuw al een kapel op deze locatie

15e eeuw

De huidige kerk is vermoedelijk in de 15e eeuw gebouwd, waarbij de toren rond 1550 werd gebouwd. Net als alle kerken in Nijmegen kwam bij de reductie van Nijmegen in 1591 ook deze kerk in handen van de gereformeerde kerk. De katholieken bouwden als vervanging een schuurkerk aan de Dennenstraat. Na de kerk uit 1828 zou daarna op die locatie de huidige Antonius Abtkerk in 1880 worden gebouwd.

Doordat de protestantse bevolking in Hees relatief klein was, was de kerk te groot. In 1835 tot 1860 werd een groot deel bestemd als school. In 1861 vond een verbouwing van het schip plaats tot een woonhuis met vier kamers. De toren fungeerde als gevangenis en als brandspuit- en begrafenishuisje.

Wikipedia noemt: ” Bij de restauratie in 1882 is het witte pleisterwerk verwijderd.” Het Huis van de Nijmeegse Geschiedenis: “In de negentiende eeuw groeide de Petruskerk uit tot het centrum van de hervormden in hetSchependom. In 1920 werd de kerk opnieuw verbouwd tot een gebedsruimte.”

Tweede Oorlog en Restauratie

Verwoest middenschip Petruskerk, Schependomlaan 85-87 Hees, 4/4/1946  (F33237 RAN)
Verwoest middenschip Petruskerk, Schependomlaan 85-87 Hees, 4/4/1946 (F33237 RAN)

In de Tweede Oorlog raakte de kerk vooral bij het middenschip zwaar beschadigd bij een bombardement op 22 juli 1942.

Na de Tweede Wereldoorlog vond tussen 1947 en 1951 een restauratie en verbouwing plaats. Daarbij kreeg het haar huidige vorm met twee zijbeuken en een consistorie. Vanaf dat moment ligt de ingang van de kerk in de toren. Én de kerk kreeg haar huidige naam: de Petruskerk.

2013 Einde protestantse diensten en verkoop

Vanaf 2013 vinden er niet langer protestantse diensten plaats. De kerk werd verhuurd aan de Bethel Tempel Nijmegen van de Volle Evangelie Gemeenten Nederland.

In 2020 besloot de Protestantse Gemeente de kerk te verkopen (in plaats van de Maranathakerk). De kerk is particulier eigendom, de toren valt onder het beheer van de gemeente.

Gedenksteen

In de zijmuur bevindt zich een gedenksteen met opschrift: ” 1798 8-I stont het waater aan deze steen “

Rijksmonument

De kerk en toren zijn sinds april 1973 Rijksmonument.

(Overige) Bronnen en verder lezen over de Petruskerk

https://www.huisvandenijmeegsegeschiedenis.nl/info/Petruskerk

https://nl.wikipedia.org/wiki/Petruskerk_(Nijmegen)

Villa’s

Aan de Schependomlaan staan en stonden prachtige villa’s. Een aantal zijn intussen verdwenen.

Villa Edith

Villa "Edith", Dorpsstraat Hees, 29/4/1910 (F21309 RAN)
Villa “Edith”, Dorpsstraat Hees, 29/4/1910 (F21309 RAN)

Klambir-Lima

De villa Klambir-Lima (5 klapperbomen) zo genoemd door de toenmalige eigenaar J.A. van Zijp. Daarvoor droeg de villa de naam Bloemendaal; het buiten met grote tuin en vijver werd in 1833 gekocht door de moeder van de eerste Nijmeegse gemeentearchivaris, Diederik van Schevickhaven die er enige jaren van zijn jeugd doorbracht. In 1931 werd de villa verkocht ter afbraak en herinnert slechts een straatnaam aan het buiten. In het adresboek werd Kerkstraat 81 opgevoerd, Dikkeboomweg, 1910-1912 (F78684 RAN)
De villa Klambir-Lima (5 klapperbomen) zo genoemd door de toenmalige eigenaar J.A. van Zijp. Daarvoor droeg de villa de naam Bloemendaal; het buiten met grote tuin en vijver werd in 1833 gekocht door de moeder van de eerste Nijmeegse gemeentearchivaris, Diederik van Schevickhaven die er enige jaren van zijn jeugd doorbracht. In 1931 werd de villa verkocht ter afbraak en herinnert slechts een straatnaam aan het buiten. In het adresboek werd Kerkstraat 81 opgevoerd, Dikkeboomweg, 1910-1912 (F78684 RAN)
De Rijwielzaak & Smederij van de gebroeders Nieuwenhuis, 1986 (KN11551-4 RAN CC0)
De Rijwielzaak & Smederij van de gebroeders Nieuwenhuis, 1986 (KN11551-4 RAN CC0)

(Overige) Bronnen en verder lezen over de Schependomlaan

https://gaypnt.home.xs4all.nl/straatnamen/S.html

Historie van Hotel Heeslust

Waar tegenwoordig woningen staan, aan de Korte Bredestraat tegenover de kerk, was jarenlang een belangrijk middelpunt van het dorpsleven van…

Plaats een reactie

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.