The Corner, Villa 1 van Villapark Hees, Tweede Oude Heselaan 522
#Nijmegen, Gebouw van de dag

The Corner

1903, Huidig adres: Tweede Oude Heselaan 522

The Corner, Villa 1 van Villapark Hees, Tweede Oude Heselaan 522
The Corner, Villa 1 van Villapark Hees, Tweede Oude Heselaan 522 (februari 2023)

Het huis dat tegenwoordig The Corner heet was 1 van de eerste 2 villa’s van het Villapark Hees. De architect was Oscar Leeuw. In dit artikel wordt nader ingegaan op dit villapark.

Verkoop Villa Leeuwenstein

Op 8 en 22 juli 1897 zal de villa “Leeuwenstein” onder Hees met aanhoorende gronden, bouwland onder Hatert en weiden onder Ooij geveild worden. (De Gelderlander 22/6/1897). De villa is in 1958 gesloopt, het koetshuis staat er nog.

“1. De Villa ‘Leeuwenstein’ gelegen op 15. min van Nijmegen, aan den stoomtram, met fraai aangelegden tuin, waarin tuinmanswoning, koetshuis met stalling voor 2 paarden, serre, koepel, vijver, kippen- en hertenloop; voorts: prachtige boomen, heesters enz. en wijders vruchtbaren moestuin met gemetselde bakken, vruchtboomen, enz., samen groot 1.10.77 H.A.

II A. Het heerenhuis, voorzien van gasleiding, bevat ruime vestibule, 5 kamers, keuken, kelders, provisie- en dienstbodenkamers, bergplaats, zolder en verdere gemakken.” (De Gelderlander 27/6/1897). M.G.F. Verdonck is de koper van dit perceel.

M.G.F. Verdonck

In de Adresboeken 1900 tot en met 1916 komt M.G.F. Verdonck voor als fruitplantage, Hees,  ‘huize Leeuwenstein’ , Voorstadslaan 333 (telefoon 178).

Op 15 juni 1900 vraag mevrouw Verdonck een keukenmeid van middelbaren leeftijd voor Villa Leeuwenstein. (PGNC 13/5/1900)

Op 29-8-1901 wordt een tuinjongen gevraagd op de vruchtenkweekerij van den Heer Verdonck, Villa Leeuwenstein, bij Hees (PGNC 29/8/1901)

In de Adressboeken 1912-1913 en 1913-1914 komt M.G.F. Verdonck, fruitplantage, Hees, “huize Leeuwenstein” voor op Voorstadslaan 333 (telefoon 178). In 1918 staat M.G.F. Verdonck, Voorstadslaan 333 op de kieslijst (De Gelderlander 9/5/1918)

In november 1915 staat een advertentie voor een tuinknecht bij M. Verdonck, Fruitkweekerij, Villa “Leeuwenstein”, Hees (PGNC 7/11/1915). Mevrouw Verdonck, Villa “Leeuwenstein”, Voorstadslaan vraagt in PGNC 15/3/1919 om een meisje.

Villa-Park te Hees

Aankoop Villa Gerda

Op 6-8-1902 koopt Verdonck de naast Leeuwenstein gelegen Villa Gerda: “De Villa ‘Gerda’ gelegen te Hees bestaande in Heerenhuis, Tuinmanswoning, Stalling, Koetshuis, Druivenkast, twee Serres, Tuin en Teelland, tezamen groot ongeveer 67 aren, benevens ongeveer 2 hectaren 85 aren Bouwland, aan den heer M.G.F. Verdonck, fruitkweeker te Hees qq. Voor f34,900. (PGNC 8/8/1902)

Deze villa is namens de familie Diebendaal geveild op 23-7 en 6-8 (De Gelderlander 20/7/1902). C.B. Diebendaal komt in de Adresboeken 1895 t/m 1902 voor als administrateur, Hees, villa “Gerda”, Voorstadslaan 287.

Plan Villapark

Villa (No.1) van architect Oscar Leeuw (28/07/1866 - 16/02/1944), op de hoek Emmalaan/Tweede Oude Heselaan, gebouwd in 1903 in opdracht van fruitteler M. Verdonck, datering foto 1904-1905 (F88070, RAN). De Stenen Bank merkt op dat de man met hoed Oscar Leeuw is.
Villa (No.1) van architect Oscar Leeuw (28/07/1866 – 16/02/1944), op de hoek Emmalaan/Tweede Oude Heselaan, gebouwd in 1903 in opdracht van fruitteler M. Verdonck, datering foto 1904-1905 (F88070, RAN). De Stenen Bank merkt op dat de man met hoed Oscar Leeuw is.

De Gelderlander schrijft op 19-8-1902:

“Ook Hees zal evenals Beek weldra zijn villapark hebben. Door een combinatie van ondernemende heeren is een terrein aangekocht tusschen de Voorstadslaan en de Oude Heesche Laan ter grootte van ongeveer vier hectare, dat, naar ontwerp van den bekwamen bouwkundige, den heer Oscar Leeuw als villapark zal aangelegd worden.

Het zal met wegen worden doorsneden, waarvan er een zal beginnen tegenover de Breede Straat en loopen tot aan den Nonnendaalschen Weg (huidige Prinsenlaan dus!, notitie Ernst Berends) terwijl een andere zal uitkomen op een weg, die waarschijnlijk door de Gemeente zal worden aangelegd en die, van de Voorstadslaan uitgaande, naast de kerk in de Kraijenhoflaan zal uitkomen.

De ondernemers stellen zich voor op het terrein kleine villa’s te bouwen tot een huurwaarde van f 300 à f 400.

Men zal erkennen dat aan woningen van dien prijs op dat punt nog wel behoefte is, zoodat verwacht mag worden dat de onderneming veel succes zal hebben.

Dat de aanleg onder leiding van een zoo begaafd architect als de heer Leeuw geschiedt, is wel een waarborg dat we hier iets moois en ongemeens zullen krijgen.’”(De Gelderlander 19/8/1902 en Ernst Berends)

Nieuwe weg naar Hees

Het plan van Verdonck is mogelijk ingegeven door de aanleg door de gemeente Nijmegen van “een grooten nieuwen weg tussen de Krayenhofflaan en den straatweg naar Hees. Het ligt voor de hand, dat de terreinen, langs dien nieuw ontworpen weg gelegen, onmiddellijk buitengewoon in waarde stijgen. In verbande met dien nieuwen weg is dan ook aanstonds een nieuwe bouwspeculatie ondernomen. Zoals men weet, zal er een Engelsch villapark worden aangelegd, dat zich bij den nieuwen weg aansluit.” (De Gelderlander 20/11/1902, een artikel waarin wordt afgevraagd of degenen die een groot profijt hebben van de aanleg van wegen daaraan zouden moeten meebetalen)

Aanbesteding

Op 31-12-1902 vindt aanbesteding plaats  van “

  1. Het afbreken van een tuinmanswoning
  2. Het bouwen van twee villas.

Alles op het Villapark te Hees.” (De Gelderlander 24/12/1902). De laagste inschrijver was W. van der Wagt f8940 (PGNC 3/1/1903).

Op 28-1-1903 vindt aanbesteding plaats van “Het aanleggen en met grint verharden van wegen en nader omschreven werken in het Villapark onder Hees.” (PGNC 25/1/1903). Deze wegen zullen de uiteindelijke Prinsenlaan en Emmalaan worden. J. Schippers heeft de laagste inschrijving (f2940), maar de inschrijving is nog niet gegund (De Gelderlander 29/1/1903)

Het PGNC schrijft eind december 1902: “Het Villa-Park te Hees.

Dezer dagen is door den heer Oscar Leeuw, bouwkundige alhier, namens zijn principaal de aanbesteding aangekondigd van de eerste twee kleine villa’s in het nieuwe villa-park te Hees. Dit villa-park vormt den hoek van de Voorstadslaan en de Oude Heessche laan, nabij den Dikken Boom, en omvat reeds de fraaie buitenplaatsen Leeuwenstein en Gerda.

Uit de situatiekaart blijkt, dat zich door dit uitgestrekt terrein in sierlijke bochten verschillende wegen zullen slingeren, waarlangs, te midden van tuinen, plaats is voor een 70-tal grootere en kleinere villa’s, die gedeeltelijk aan de binnenwegen uitzicht zullen hebben.

De plannen der aanvankelijk te bouwen huizen zien er heel aardig uit, waarvan met zich dezer dagen in de étalage van den heer H.J.W. Smals, Markt, zal kunnen overtuigen, aangezien ze daar tentoongesteld zullen worden.

De prijs van eene aantrekkelijke woning valt zeer meê. Belangstellenden zullen wėl doen eens daarnaar te informeren, want de ligging op zoo korten afstand van de stad en toch zoo geheel buiten, alsmede de stoomtram, die langs het villa-park loopt, maken het wonen hier wel aantrekkelijk.” (PGNC 25/12/1902)

Veiling

Het is mij (RE) (nog)niet bekend wat het gebruik van de woningen in de eerste jaren is geweest. Uit de advertentie van 1904 lijken de woningen de eerste jaren verhuurd te zijn geweest.

PGNC 10/4/1904

In het PGNC 8/7/1907 staat de aankondiging voor de veiling van 16 en 30 juli 1907. Het betreft:

“Twee  modern, solied gebouwde villa’s te Hees, voorzien van gas- en waterleiding, gelegen in het Villapark aldaar, op 15 min. afstand van Nijmegen, als:

  1. De VILLA met TUIN, groot 6.09 A., aan de Emmalaan No. 5 hoek Prinsenlaan, bevattende benden: 2 Kamers (en Suite), Veranda, Keuken en Kelder; boven: 4 Kamers, Balcon, beschoten Zolder en Dienstbodenkamer.
  2. De VILLA met TUIN, goot 7.68 A. aan de Oude Heeschelaan No. 3 hoek Emmalaan, bevattende beneden: 2 Kamers (en Suite), Provisiekamertje, Veranda, Keuken en Kelder; boven: 5 Kamers en Vliering.” (PGNC 8/7/1907)

Hierover had het PGNC op 19/5/1907 al een “Voorlopige aankondiging” geplaatst.

Bewoners

Jan Frederik Sieben (30-3-1866 Amsterdam) komt op 26-10-1907 “aan de Hees…e laan te wonen. Hij is dan van Rotterdam afkomstig en ‘zonder’ beroep. Hij is getrouwd met

Willempje Leentje Zwart (29-11-1864 Ridderkerk). Ze hebben 3 kinderen:

  • Jan Frederik Volkert (24-1-1892 Rotterdam); hij vertrekt 19-7-1910 naar Rotterdam
  • Jilles Frederik (21-7-1894, Rotterdam); hij vertrekt 17-6-1918 naar Nederlands Indië
  • Johanna Wilhelmina Frederica (21-10-1896, Rotterdam); zij trouwt op 18-9-1919 en vertrekt naar “B4 269”

Het laatste door mij gevonden Adresboek waaruit blijkt dat hij de bewoner is, is dat van1934.

In het adresboek 1940 staat J.X.J. Klaaijsen, hoofdonderwijzer.

Een uitgebreid artikel over dit pand staat in de Stenen Bank

Bronnen:

Straatnamen Gids Rob Essers Leeuwenstein en Tweede Oude Heselaan

Koetshuis Park Leeuwenstein (april 2023)
#Nijmegen, Gebouw van de dag

Koetshuis Park Leeuwenstein

1864, Voorstadslaan 313

Koetshuis Park Leeuwenstein (april 2023)
Koetshuis Park Leeuwenstein (april 2023)

De woning is oorspronkelijk in 1864 gebouwd als koetshuis door de familie Metz-van Holst. Monumenten in Nederland: “Dit wit gepleisterde gebouw met eenlaags zijvleugels is uitgevoerd in eclectische vormen en voorzien van wenkbrauwen boven de vensters.” Daarbij is een “wenkbrauw een enigszins uitkragende, gemetselde of gepleisterde decoratieve gebogen band aan de bovenzijde van een venster of deur.
Soms wordt de wenkbrauw vervaardigd van houtsnijwerk.” (JoostdeVree)

Op Noviomagus staat hierover reeds een uitgebreid stuk over dit koetshuis en haar geschiedenis. Op onderstaande foto staat de Villa, die in 1958 is gesloopt.

De tuin van de villa met veel bijzondere bomen is behouden als park Leeuwenstein.

Villa Leeuwenstein gebouwd 1864, F67065
Villa Leeuwenstein, 1864. in vervallen staat gesloopt in 1958 (RAN F67065)

Gemeentelijk Monument

Het pand is een Gemeentelijk Monument met als aanwijzing: “Oorspronkelijk koetshuis met dienstwoning. Geheel gepleisterd. Het gebouw bestaat uit een lang
smal middengedeelte van twee etages met pannengedekt tentdak. In het midden van de lange zijden is haaks daarop een vleugel van één bouwlaag aangebouwd met eveneens een pannententdak. In de vier hoeken zijn, iets terugliggend ten opzichte van de smalle gevels van het lange middenstuk, vlakgedekte paviljoens ingebouwd, met rustieke hoekpilasters. De smalle gevels van het hoge gedeelte hebben ramen met gebogen bovendorpel; het kleinere etagevenster daarvan wordt geflankeerd door twee blinde nissen. In de hoekpaviljoens ramen met geknikte bovendorpel; de bovenlichten omlijst door geknikte banden op consoles. Ingangen in de gevel van de lage vleugels.
Bouwjaar: 1864 (steen in de gevel).
Enig bewaard gebleven royaal aangelegd koetshuis van neo-klassicistische karakter in de
omgeving van de stad.”

Villa Leeuwenstein. Oorspronkelijk in 1864 gebouwd als koetshuis door familie Metz-van Holst, 2013 (Henk van Gaal via DF4354 RAN CC0)
Villa Leeuwenstein. Oorspronkelijk in 1864 gebouwd als koetshuis door familie Metz-van Holst, 2013 (Henk van Gaal via DF4354 RAN CC0)
Niersstraat (bij hoek Waterstraat) Nijmegen, architect Reynen/Reijnen Woningvereeniging Nijmegen
Gebouw van de dag

Niersstraat Blok B Reynen

Niersstraat (bij hoek Waterstraat) Nijmegen, architect Reynen/Reijnen Woningvereeniging Nijmegen
Niersstraat (bij hoek Waterstraat) Nijmegen, architect Reynen/Reijnen Woningvereeniging Nijmegen

In 1930 bouwde de Woningvereeniging “Nijmegen”een groep van 85 woningen aan de Niersstraat en Waterproject.

Deze woningen maken onderdeel uit van het project Groep Weurtsche Weg III: Het bouwen van 85 woningen en een hoogspanningsgebouwtje op een terrein gelegen aan de Niersstraat en Waterstraat te Nijmegen. De bouwtekening zijn gedateerd maart 1930, de architect is W.Th. Reynen (Jr). De woningen op de foto zijn van het ‘woningtype 8’.

Bouwtekening Blok B de Niersstraat (D12.396004 Detail)

Het Gemeenteverslag 1930: “Bouw van nieuwe woningen. Exploitatie der gestichte woningen Woninggroep ,, Weurtsche Weg III” (85 won.). Ar b e i d e r s woningen. Zooals in de ,,Inleiding” van dit verslag reeds werd medegedeeld, had op 18 Maart de aanbesteding van dit complex plaats. Het werk werd aan de N. V. Aannemersbedrijf v/h. G. Tiemstra en Zn., ais laagste inschrijvers, gegund.

Het benoodigde terrein werd door de Gemeente Nijmegen bijakte dd. 29 Maart 1930 in erfpacht uitgegeven tegen een jaarlijkschen canon van f2115,50.

Bij Raadsbesluit van 5 Februari 1930, Nr. 5 werd ten behoevevan dezen bouw toegekend een voorschot tot een maximum van r265.000,-.

In den loop van dit verslagjaar kwamen alle woningen ter verhuring gereed.”

Tiemstra en Zonen verkreeg de aanbesteding op basis van de laagste inschrijving: f253.944 (De Gelderlander 19/3/1930). Tijdens de bouw plaatst Tiemstra en Zonen advertenties voor de “gelegenheid tot storting v. grond (geen puin) en zand (o.a. De Gelderlander 24/4/1930).

In 1980 vond renovatie van deze woningen plaats.

Biezen/Waterkwartier

Hoewel Biezen de officiële naam is, noemen veel Nijmegenaren de wijk het Waterkwartier. Het is een van oudst bewoonde gedeelten…

Bakkerij Niersstraat 2

In 1930 opent de bakkerij van J.H. Francissen op Niersstraat 2, op de hoek van de Biezendwarsstraat en Voorstadslaan. Het…

Bouwtekening 1921 Biezenstraat 59 architect Veugelers
Gebouw van de dag

Woning met kantoor N.V. Bouwmateriaalhandel voorheen van de Venne en van der Sluis, Biezenstraat 59

Bouwtekening 1921 Biezenstraat 59 architect Veugelers
Ontwerp voor het bouwen van eene woning met kantoor op een terrein aan de Biezenstraat voor rekening der N.V. Bouwmateriaalhandel voorheen van de Venne en van der Sluis Tekening 6-6-1921 (D12.386427 detail)

Vooraf

Gewijzigd plan tot het bouwen van een bergloods voor bouwmaterialen a.d. Biezenstraat te Nijmegen. Kad. Gem. Neerbosch Sectie A nos 1332-1350. Merk bovenop het dak op: “N.V. “Bouwmaterialen” voorheen V.D. Venne – V.D. Sluis”, november 1918 (D12.385361)
Gewijzigd plan tot het bouwen van een bergloods voor bouwmaterialen a.d. Biezenstraat te Nijmegen. Kad. Gem. Neerbosch Sectie A nos 1332-1350. Merk bovenop het dak op: “N.V. “Bouwmaterialen” voorheen V.D. Venne – V.D. Sluis”, november 1918 (D12.385361)

De N.V. was al eigenaar van het perceel. Hierop is rond 1918 de loods voor bouwmaterialen gebouwd, die nog steeds bestaat (de witte loods op nummer 75 (D12.385363).

De architect van deze loods is J.C. Hermans. In november 1918 vond aanbesteding plaats, waarbij Van Kessel met f26.447 de laagste inschrijving had. (PGNC 25/11/1918)

PGNC 8/3/1919

Woning met kantoor door architect Veugelers

De architect van Biezenstraat 59-61 was Architect M.E. Veugelers. Op 23-8-1921 vond de aanbesteding plaats (PGNC 17/8/1921)

Biezenstraat 59 Huidig (september 2022, Google Streetview)

Op bovenstaande foto is de huidige situatie weergegeven. Nummer 59 en 61 op de voorgrond. Daarachter is nog de witte loods van nummer 75 te herkennen.

Uitbreiding Dr. Jan Berendsstraat

In 1922 breidt De N.V. Bouwmaterialen v.h. van der Venne en van der Sluis uit door magazijnen en kantoren aan de Dr. Jan Berendsstraat No. 94 en 96 te laten bouwen. Hiervan was Oscar Leeuw de architect. Voor dit gebouw, zie onderstaand artikel. Hierin staat tevens meer over het bouwbedrijf.

Gezien de adresboeken lijkt -gezien de grote vermeldingen- voor de N.V. het adres van de Jan Berendsstraat gebruikt te worden. In de kleine melding zelf staat wel naast de Jan Berendsstraat de Biezenstraat. De directeur F.L.M.H. van de Venne woont zelf op de St. Annastraat 169. (1928, 1932, 1934, 1936, 1938, 1940)

Vervolg

Hieronder staan de vermeldingen die in de adresboeken zijn gevonden.

Op Biezenstraat 59 woont:

NaamBeroepJaar adresboekopmerking
 K.L.W. LoosenMagazijnchef1924,1926, 1932, 1934, 1936, 1938, 1951, 1959 (geen vermelding magazijnchef), 1963In 1924 woont ook Mej. M.G.G. Groeneveld op dit adres. Uit de rouwadvertentie De Gelderlander 7/5/1934 blijkt dit zijn nicht te zijn
L.J.M. v. Zuilenkantoorbediende1932 
A.G. JansenJournalist1934 
M.J. van SonBoekhouder gloei. Fabr.1948 

In het adresboek 1951 staat tevens:

Nummer 
59K.L.W. Loosen
61G.W. Albers
75Bouwmat v/d Venne v/d Sluis