voormalig hotel-café-restaurant ‘Welgelegen’ (ca. 1865), verbouwd door architect van Eldik, rechts lag de Dennenstraat, foto1972 (E.F. van der Grinten via F78773 RAN CC-BY-SA)
In 1935 ontwerpt architect van Eldik de verbouwing van een landhuis tot het café-restaurant-pension Welgelegen. Dit landhuis is rond 1865 gebouwd.
Aanvankelijk droeg het de naam Karelshof en later Villa Löding. Nadat het gebouw enkele jaren leeg heeft gestaan, laat de familie L. Gerhardt het pand verbouwen tot café-restaurant-pension. 3 kamers werden als café ingericht. Voor de beukenhaag kwam een afrastering in de plaats.
Het krantenartikel hieronder noemt de grote weg van Nijmegen naar Den Bosch, de Graafseweg: deze zal door het toenemend gebruik van de auto steeds belangrijker zijn geworden. In 1935/1936 vestigt zich aan de overkant Autopalace. Daarnaast noemt het artikel dat Welgelegen vooral gunstig is voor “het groote huizen-complexen tusschen St. Anna en Graafscheweg”: daarbij zal het artikel vooral doelen op de wijk de Hazenkamp, waarvan een deel in de jaren 30 is gebouwd.
““Welgelegen” aan Graafscheweg
Nieuwe café-restaurant-pension met speel- en theetuin
De gemeente Nijmegen heeft nog geen teveel aan speel- en theetuinen annex café-restaurants in naaste omgeving.
Tenminste niet naar de zijde van den Graafscheweg.
De heer L.J. Gerhardt heeft dan ook goed gezien naar den kant van het Maas-Waalkanaal een nieuw ingericht café-restaurant-pension annex speeltuin en theetuin te openen.
Het vroegere buiten “Welgelegen” op den hoek Dennenstraat-Graafscheweg, is naar ontwerp van architect Van Eldik, binnen en buiten verbouwd tot een aantrekkelijk buiten-restaurant, dat het goed doet in den lommerijken tuin aan een grooten verkeersweg als die van Nijmegen naar Den Bosch.
Het nieuwe buiten-restaurant heeft een frontbreedte van 120 Meter langs den weg en biedt de groote aantrekkelijkheid van een rustig zitje in een mooi stukje natuur.
De speeltuin voor de jeugd is gescheiden van den theetuin, maar toch niet zoo dat de ouders geen toezicht meer hebben op de kinderen, die zich vroolijk kunnen vermaken met meerdere nieuwste Lunapark-attracties, als glijbaan, zweefmolen, enz.
De firma Campagne te Beek richtte dit attractioneele Luna-park in.
De theetuin biedt aangename zitjes.
Is zoo voor den buitendienst van “Welgelegen” goed gezorgd, ook binnen is door doelmatige verbouwing voor gezelligheid gezorgd.
De gelagkamer is moderne ingericht, met gerieflijk buffet en aangename rustgelegenheid.
Een nieuw Schepper-billiard werd geplaatst.
De firma Heijmans uit de Dennenstraat zorgde voor een frissche beschildering en de firma W. Riede voor een goede electrische verlichting.
Het interieur werd met kleurig glas-in-lood verlevendigd.
De aannemer, de heer Smit van den Muntweg, verzorgde de verbouwing op practische wijze.
De heer L.J. Gerhardt toonde zijn tijd te begripen door de prijzen niet te hoog te zetten en maar veeleer betaalbaar uit iedere beurs.
“Welgelegen” vooral gunstig gelegen voor de bewoners van de groote huizen-complexen tusschen St. Anna en Graafscheweg. Ouders met kinderen kunnen van daar een aangenaam uitstapje maken naar “Welgelegen”. (28/5/1935)
Vervolg
In 1952 werd gestopt met de speeltuin, waarbij Chevron de grond kocht. Op 1 april 1954 vertrok de familie Gerhardt. Hierna werd het pand voor 10 jaar verhuurd aan de familie Heijsen. Daarop kocht Chevron het pand, met het doel om het pand te verbouwen tot motel. In 1976 werd echter het pand gesloopt.
De naam “Welgelegen” is wel behouden in de naam van het studentencomplex dat tussen de Graafsweg in ligt.
Bron en verder lezen:
Op Noviomagus staat een grote pagina vol herinneringen en foto’s
In 1903 laten de eigenaressen Delgijer en van Swelm hun café-restaurant “Buitenlust” herbouwen tot Hotel-pension met café “Buitenlust”. Architect Hoffmann…
1932 Bomenbuurt oa deel Acaciastraat, Lorkenstraat en Pijnboomstraat
Aciaciastraat hoek met de Lorkenstraaat, architect Reynen voor de Gezonde Woning, foto 1935-1938 (F11920 RAN)
Waar daarvoor weilanden waren, werd in 1934 binnen anderhalf jaar een nieuwe wijk gebouwd door Volksbelang en de Gezonde Woning: 75 woningen in de “Bomenbuurt” in Hengstdal.
Op de foto staat een deel van de straten dat door architect Reynen voor de Gezonde Woning is ontworpen, als onderdeel van het “bouwen van 75 (of 73?) eengezinswoningen 3 (of 5? ) Beneden- 8 Bovenwoningen – 1 Winkelhuis en 1 Transformatorhuis op een terrein gelegen ten westen van den Broerdijk”.
De bouwtekening van het blok op de foto “Blok B”: Het bouwen van 75 (of 73?) eengezinswoningen 3 (of 5? ) Beneden- 8 Bovenwoningen – 1 Winkelhuis en 1 Transformatorhuis op een terrein gelegen ten westen van den Broerdijk, architect Reynen voor de Gezonde Woning, datum tekening juli 1933 (D12.400225)
Het PGNC schrijft:
“Een nieuwe stadswijk in 1½ jaar tijds verrezen. De “boomenbuurt” bij den Broerdijk.
Het bouwen van 75 (of 73?) eengezinswoningen 3 (of 5? ) Beneden- 8 Bovenwoningen – 1 Winkelhuis en 1 Transformatorhuis op een terrein gelegen ten westen van den Broerdijk, architect Reynen voor de Gezonde Woning, datum tekening juli 1933 (D12.400216)
Nog maar een luttel aantal jaren geleden bood het terrein tusschen Berg en Dalscheweg en Postweg, dat daar ligt als een vallei tusschen de hoogten van den Kwakkenberg en die van den Berg en Dalscheweg, een bij uitstek landelijken aanblik, met zijn langgereke akkers, waarop de landbouw vlijtig beoefend werd. Slechts ter weerszijden van den rand der hoogten strekte zich een huizenrij uit, die de vlakte als het ware begrensde. En dan was der nog de Broerdijk, die dwars door de vallei heen liep en waaraan zoo hier en daar een huis stond.
Wel zeer sterk is het aspect van deze streek veranderd. Want hier is een nieuwe stadswijk verrezen, met honderden huizen, en straten en pleinen en wie hier thans passeert valt het moeilijk zich den ouden toestand weer voor den geest te brengen. Aan de landelijke sfeer van vroeger herinnert niets meer; verdwenen zijn de glooiende akkers, waarop de steenmassa’s der nieuwe huizencomplexen werden opgetrokken.
Blok M, Lorkenstraat, tekening1933Huidig, Blok M, Lorkenstraat, sept 2022 (Google Streetview)
Er is bij dezen woningbouw in welhaast Amerikaansch tempo gewerkt. Begin 1933 was hier nog geen huis te bekennen- thans zijn er 400 bewoond. Het getal op zich zelf zegt misschien niet voldoende. Een juisten indruk krijgt men pas, als men hier zelf eens poolshoogte neemt. Maar dan zal men ook alle respect hebben voor het reuzenwerk dat hier in ongeveer anderhalf jaar tijd tot stand kwam. Zal men respect hebben ook voor het initiatief der beide woningvereenigingen- de stichting “Opgang” en de arbeidersbouwvereeniging “De Gezonde Woning”- die dezen bouw ondernamen, waarbij de gemeente haar onmisbaren steun wel heeft willen verleenen. Nijmegen werd hierdoor een mooie stadswijk rijker en de ingezetenen, die hier reeds huisvesting vonden zullen zich ongetwijfeld bevoorrecht achten boven zoo vele anderen, die voor den zelfden of nog hoogeren huurprijs heel wat minder comfortabel wonen. Wat die huurprijzen betreft, de woningen “doen” van 4 tot 6 gulden per week; het overgroote deel valt echter in de 5 gulden-klasse, wat zeker een billijken prijs is voor een betere arbeiderswoning, zooals die hier gebouwd worden en die menige kleine middenstandswoning in de stad de loef afsteken. Verheugend achten wij de totstandkoming van de nieuwe stadswijk ook hierom, omdat zij mede den groei en de expansie-kracht van onze stad demonstreert. Daarvan is trouwens de laatste jaren herhaaldelijk gebleken, door den bouw van nieuwe stadswijken. Een een typisch bewijs voor dezen groei vinden wij ook wel dit: dat zelfs menig geboren en getogen Nijmegenaar met geen mogelijkheid alle nieuwe straten, waaraan de woningbouw in den laatsten tijd het aanzien gaf, meer zou kunnen thuisbrengen- dat kwam, laat ons zeggen een 20 tal jaren geleden, niet voor. Thans is menig goed-Nijmeegsch burger al blij als hij op een vraag naar die of die straat kan zeggen in welke buurt: Vogelenbuurt, Waterkwartier, Willemskwartier e.d., ze gelegen is. Welnu, het zou ons niet verwonderen wanneer van de nieuwe stadswijk, die wij hierboven bespraken, in de toekomst gesproken zou worden als van de “boomenbuurt”. Want de Haagbeukstraat, Lorkenstraat, Hazelaarstraat, of hoe hier al die nieuwe straten heeten mogen, die zal menigeen toch niet thuis kunnen brengen. En daarom kortweg: de “boomenbuurt”. (PGNC 3/12/1934)
W.Th. Reynen ontwierp veel sociale huurwoningprojecten voor de Woningvereeniging Nijmegen. Daarnaast komen we hem regelmatig tegen als ontwerper van woon-winkelpanden…
In 1936 ontwerpen de architecten Meerman en van der Pijll de verbouwing van een woonhuis van 1926 tot de Wilhelmina Apotheek op St. Annastraat 228.
Vooraf
D12.390643, datum dossier 28-5-1926
Het pand is gebouwd als onderdeel van “Het bouwplan v/e blok van 2 heerenhuizen, 1 winkelhuis, een garage met werkplaats, kantoor, enz o/n (?) terrein hoek St Anna- en Groenestraat, Kad. Gem. Hatert, Sectie C Nos 21, 22 en 4252 (D12.390643)
Verbouwing Meerman en van der Pijll
1936 St. Annastraat 228
Wilhelmina apotheek in 1936, na de verbouwing naar ontwerp Meerman en van der Pijll, RAN noemt het Apotheek “St. Anna”, 1936 (F15022 RAN)
Plan, verbouwing van perceel St. Annastraat 228 te Nijmegen tot apotheek, voor den weled. geb. heer Gerard van der Wijst, apotheker, Dillenburgstraat Utrecht, Architectenbureau B.J. Meerman J. van der Pijll, datum dossier 31-12-1935
Op de bouwtekening staat van der Wijst als aanvrager. De 2 kamers op de begane grond worden verbouwd tot de apotheek. Daarbij wordt de voorgevel op de begane grond vernieuwd: het venster wordt vervangen door de ingang met daarnaast 2 ramen. Daarboven komt het opschrift van Apotheek. Daarbij wijkt de bouwtekening wat af van de foto van 1936: 228 lijkt niet te zijn opgenomen en de letters van Apotheek staan lager; in 1 van de bouwtekeningen is onder ‘Apotheek” licht met potlood “Wilhelmina” ondergeschreven, maar dat heeft in ieder geval niet plaats gevonden, afgaande op de foto. (D12.401511)
De tuin wordt vervangen door basalt tegels. In de kelder komt een laboratorium, een spoelruimte, een ruimte voor provisie en een ketelruimte. Daarbij wordt de kolenopslag verplaatst.
Artikel PGNC
Het PGNC schrijft:
“Wilhelmina Apotheek
Heden opent de heer Gerard van der Wijst, Apotheek, in het pand St. Annastraat 228 nabij de Groenestraat, waarvan destijds door bemiddeling van den bouwkundige en makelaar P..J. Teunissen, Straalmanstraat 2, verkoop en koop werd tot stand gebracht, een nieuwe Apotheek. Door de groote uitbreiding der stad links en rechts van de St. Annastraat, w.o. Brakkenstein en Hazenkamp, is de vestiging van deze Apotheek zeer zeker op zijn plaats; zij voldoet in een reeds lang voor dit stadsgedeelte gevoelde behoefte. Met de verbouwing van dit pand, vroeger een heerenhuis, is de St. Annastraat een gevel rijker geworden, welke een keurig cachet heeft, mede dank zij de goed gekozen fijne materialen aan puibekleeding en étalagepuien. De winkel met zijn blank eiken interieur met toepassing van wit metaal maakt een voornamen indruk, een apotheek waardig.
Zoals wij vernamen is het ontwerp van het Architectenbureau B.J. Meerman en J. v.d. Pijl, Driehuizerweg 80, die daarin zeer zijn geslaagd, en stond de verbouwing onder toezicht en leiding van den heer Teunissen voornoemd, terwijl de heer W.A. Seegers, aannemer, St. Annastraat 116, het geheel accuraat heeft uitgevoerd.
Apotheker van der Wijst levert natuurlijk geneesmiddelen volgens doktersrecept, doch houdt ook alle verpakte genees- en verbandmiddelen in voorraad. De lezers verwijzen wij voorts naar de advertentie voorkomende in dit nummer.” (PGNC 11/4/1936)
Vervolg
In 1926 wordt tevens riolering aangelegd.
In 1937 wordt het laboratorium in de kelder vergroot.
In 1941 vindt een vergroting van de achterkant plaats.
In 1950 vindt een uitbreiding plaats aan de achterkant van de kelder en de begane grond. Opdrachtgever is G.J.B. van der Wijst, architecten Architectenbureau G. van Veen en W. Braam. (D12.410646)
Veranderen voorgevel
Verandering voorgevel, datum “12/11 ‘81 – 6/4 ’82“ (D12.539039)
Bij de verbouwing van de voorgevel wordt het nog steeds Apotheek Wilhelmina genoemd. De bouwtekening is gemaakt door CMS Nijmegen (Marialaan 100). Boven de ramen en ingang is een luifel met opstand aangebracht. Wel op de foto van 1983 bij RAN, maar niet op bouwtekening, is daarop “apotheek” aangebracht.
Bij vervanging van het voorfront met nieuwe ramen en deur is tevens het kleine portiekje verdwenen, daarvoor in de plaats is een opstapje buiten gekomen.
Tegenwoordig (november 2023) is het pand in gebruik als woonruimte
Het pand nu (2e van links), augustus 2023, (Google Streetview)
De eerste 3 winkels links horen bij het ontwerp van Rodenburg voor Hinrichs: Cafétaria Centrum Expresse; de Schoenhandel Holland; Fotohandel Verwey; ook de Parfumeriezaak Albers is naar ontwerp van Rodenburg, en een gedeelte van Boekhandel Kloosterman, 1952 (Commissariaat van Politie, Afd. Fotografie via F31792 RAN)
In oktober 1951 vond de heropening van de nieuwe schoenenzaak van A. Holland op Plein 1944 plaats. Architect Rodenburg had 3 winkels met bovenwoningen ontworpen voor C. Hinrichs.
In de week dat A. Holland opende, openden in totaal vier zaken die week in Nijmegen. Zijn vrouw en drie kinderen, drie personeelsleden en klanten waren als gevolg van het bombardement van februari 1944 overleden. Daarnaast was er schade aan zijn zaak aangericht. Ook in september 1944 leed de zaak oorlogsschade, waardoor A. Holland zijn zaak op verschillende plaatsen tijdelijk moest onderbrengen. In oktober 1951 vond de heropening van de nieuwe zaak plaats, waar hij huurder blijkt te zijn.
Het ontwerp was van architect Rodenburg. Ter nagedachtenis aan het verlies werd een wandtekening van Joan Collette aangebracht, die tegenwoordig in de kelder te vinden is.
Het pand met de 2 pilaren in het midden is dat van Jacobs: Winkelpanden aan de noordzijde met v.l.n.r. Lunchroom annex Banketbakkerij Pleinzicht (van W.H.P.A. Cornelissen, nr. 135), Sigarenmagazijn H.W.R. Brans (nr. 136), Juwelier en Horloger A.J. Janssen (nr. 137), P. Jacobs Textiel en Tricotage (nr. 140), Cafetaria Centrum Expresse (van Albert en Piet Cloosterman, nr. 141), Schoenmagazijn A.J. Holland (nr. 143), Foto A.M. Verweij (nr. 145) en Parfumerie en Bijouterie J.E. Albers (nr. 146), 1952 (Foto Grijpink via F31841 RAN)
Ontwerp architect Rodenburg
Bouwplan 3 winkels met bovenwoningen aan het Centrumplein te Nijmegen, opdrachtgever: Hinrichs, datum tekening 14-12-1950 (D12.412447)
Rodenburg ontwerpt rond december 1950 3 winkels met bovenwoningen voor C. Hinrichs. De bouwtekening D12.41.412448 noemt “dhr Hinrichs en Albers“. Hinrichs laat deze winkels en woningen voor verhuur bouwen (De Gelderlander 20/1/1951).
Rodenburg zal ook het pand ernaast, parfumerie Albers ontwerpen, welk ontwerp aansluit op deze 3 winkels. (Bouwtekening D12.41.412448 noemt “dhr Hinrichs en Albers“).
Opening 1951
Bij de opening schrijft het Nijmeegsch Dagblad:
“A. Holland, gemakkelijke schoenen
Om vijf minute voor half twee opende gistermiddag de schoenwinkel A. Holland, huurder van een nieuw pand aan Plein 1944. Zeven jaar geleden werd op dat tijdstip op dezelfde plaats de zaak van de heer Holland gebombardeerd. Zeven personen, waarvan vier naaste familieleden en drie leden van het personeel, verloren hierbij het leven. Ter nagedachtenis aan dit verlies onthulde de heer Holland gisteren bij opening een wandtekening, van de hand van Joan Collette, die in de nieuwe winkel werd aangebracht.
Heel wat moeilijkheden heeft de heer Holland moeten overwinnen, voordat hij de nieuwe zaak binnen trok. Want ook in September ’44 werd door de oorlog schade aangericht, n.l. aan de reparatie-inrichting. Veel omzwervingen heeft de zaak gedaan, o.m. naar de v. Broeckhuysenstraat, de Zweerstraat en de Daalseweg. Vooral de laatste acht maanden, toen de bouw van het nieuwe pand stagnatie ondervond, moest de heer Holand onder zeer gebrekkig omstandigheden de verkoop leiden in kleine behuizingen aan de St. Annastraat en de Van Triëstweg.
Alle leed is gisteren echter geleden! Een zeer grote ruimte staat de heer Holland nu ter beschikking. Dames- en herenschoenen (specialiteit in steun- en gemakschoeisel) zijn te kuste en te keur uitgestald. Aan de zaak zijn een pedicure- en een manicure-salon verbonden, alsmede reparatie-inrichting voor schoenen en kousen (van dit laatste artikel tevens verkoop) en men zal speciale aandacht wijden aan de orthopaedie. Ook van deze zaak komt het architectonisch gedeelte -met ere- aan de heer J.R.G. Rodenburg toe, de Nijmeegse aannemer Molenaar was de uitvoerder. (Nijmeegsch dagblad, 6-10-1951)
Het pand met de 2 pilaren in het midden is dat van Jacobs: Winkelpanden aan de noordzijde met v.l.n.r. Lunchroom annex Banketbakkerij Pleinzicht (van W.H.P.A. Cornelissen, nr. 135), Sigarenmagazijn H.W.R. Brans (nr. 136), Juwelier en Horloger A.J. Janssen (nr. 137), P. Jacobs Textiel en Tricotage (nr. 140), Cafetaria Centrum Expresse (van Albert en Piet Cloosterman, nr. 141), Schoenmagazijn A.J. Holland (nr. 143), Foto A.M. Verweij (nr. 145) en Parfumerie en Bijouterie J.E. Albers (nr. 146), 1952 (Foto Grijpink via F31841 RAN)
Architect G.B. Treur ontwerpt de nieuwbouw voor de modezaak Jacobs. Daarbij is het (een van de) laatste gebouwen op de noordflank van Plein 1944. De zaak van Jacobs was tweemaal verloren gegaan in de oorlog. November 2023 zit Jacobs Mode nog steeds in het pand Plein 1944.
Bij de opening in november 1952 schrijft de Gelderlander:
“Aan de Houtstraatkant van het Centrumplein heeft de wethouder Duives vanmiddag de manufacturenzaak van de heer P. Jacobs geopend. Daarmee is voor de heer Jacobs een einde gekomen aan de jaren, waarin zijn bedrijf zich niet ontplooien kon. In Februauri ’44 vernielden bommen het pand in de Houtstraat, precies tegenover de plaats waar de nieuwe zaak nu staat. Bij Huting in de Van Welderenstraat werd een tijdelijk onderkomen gevonden en daarna een meer blijvend tehuis in het pandje aan de Korte Burchtstraat. In September ’44 vernielde het vuur de zaak opnieuw. Wie denken zou dat de energie van de heer Jacobs toen lamgeslagen was, vergist zich.
Plan tot herbouw van een winkel met 2 bovenwoningen a/h Plein 1944 te Nijmegen v/d heer P.E. Jacobs, G.B. Treur, datum tekening 29-12-1950 (D12.412427)
Anderhalf jaar later werd een noodwinkel op het Kelfkensbos betrokken en na zes en een half jaar noodwinkelen is nu het nieuwe pand, van 2000m3 gereed gekomen. Architect G.B. Treur heeft er iets bijonders van gemaakt dank zij de medewerking van aannemersbedrijf Verstegen en Zoon uit Montfoort. De winkelbetimmering werd door de eigenaar zelf ontworpen in samenwerking met de uitvoerders de firma Van Besselaar en Zonen uit Haps. Een fraaie, ruime winkel is het resultaat. Alle artikelen zijn overzichtelijk in vakken langs de wanden geplaatst terwijl toonbank- en wand-vitrines de aandacht op bepaalde artikelen vestigen. In het midden is ruimte gevonden voor het uitgebreide tricotvak, waarin een keurcollectie mantelpakken etc. Achter de winkel, Het Centrumplein is een flink magazijn. Een lift vergemakkelijkt het transporteren van goederen uit de kelders naar de winkel. Het Centrumplein is een mooi pand rijker en daarmee nadert de zuidgevel van het plein zoetjesaan de voltooing. Het ga de energieke heer Jacobs goed.” (De Gelderlander 20/11/1952)
Jacobs Mode is november 2023 nog steeds gevestigd op Plein 1944.
Van Welderenstraat 90 in augustus 2023 (Google Streetview). Het voorfront is nauwelijks veranderd na de verbouwing door architect Langhout in 1926.
In 1926 laat P.G. Lucassen zijn pand aan de van Welderenstraat 90 verbouwen naar ontwerp van architect Langhout. Sindsdien is de voorgevel nauwelijks veranderd.
Vooraf
Aanvankelijk maakt van Welderenstraat 90 en Walstraat No. 123-125 onderdeel uit van hetzelfde perceel (Sectie B. No. 1119) (D12.381879). In 1910 laat H.M. Hendriks riolering aanleggen. Wel lijkt dan al sprake te zijn van 2 gebouwen: elk heeft een keuken met een tuin als scheiding. Het is niet onderzocht wanneer deze woningen zijn gebouwd.
In mei 1920 verhuist P.G. Lucassen van de 1e Waltstraat 47 naar de van Welderenstraat 90 (PGNC 3/5/1920).
Advertentie verhuizing Lucassen naar van Welderenstraat 90 (PGNC 3/5/1920)
In 1924 laat P.G. Lucassen de 2e Walstraat 123 (Sectie B 118) verbouwen (D12.389054), waarbij afgaande op de bouwtekening dit perceel kadastraal een ander perceel is geworden dan van Welderenstraat 90. Het is op dit niet verder onderzocht of P.G. Lucassen vanuit het pand 2e Walstraat werkte of reeds in het pand van Welderenstraat 90, welke hij in 1926 laat verbouwen, zie hieronder.
Verbouwing van Welderenstraat 90
Verbouwing Lucassen door architect Langhout: Plan voor eenige verbouwing aan het Perceel van Welderenstraat No. 90 (D12.391197)
P.G. Lucassen laat in 1926 zijn winkel verbouwen naar ontwerp van architect P. Langhout. Uitwendig betreft het de verbouwing van de begane grond. De opgang is bij de winkel getrokken. Daarbij zijn de ruiten doorgetrokken. Zowel aan de linkerzijde -bij de ingang- en de rechterzijde krijgt de begane grond een insteekje. Daardoor ontstaat een grote etalage in het midden en rechts nog een kleinere zij-etalage.
Boven de deur en de etalage komt een rij van kleinere ruiten en daarboven een lege ruimte waarop het opschrift “P.G. Lucassen Gas, Water, Sanitair” is geplaatst.
In het PGNC verschijnt het volgende artikel:
“Nieuwe zaken.
De heer P.G. Lucassen, die tot heden aan de v. Welderenstraat 90 zijn bedrijf in een gesloten huis uitoefende, opent heden aldaar een naar de laatste eischen des tijds ingericht magazijn van verlichtingsartikelen en sanitaire installaties.
Een keurige winkel is daar verrezen, waar prachtige staaltjes van sanitair werk den bezoekers worden getoond, terwijl een rijke keuze aan lampen in voorraad wordt gehouden.
Behalve den aanleg van gas, water en elektriciteit, het leveren van mastiek dakbedekking, is de firma speciaal ingericht voor het leveren van bierpompinstallaties.
Onder leiding van den architect, den heer P. Langhout, geschiedt de verbouwing door den aannemer den heer Liskamp, het stucadoorwerk door den heer Lauran, het granietwerk door den heer d’Agnolo, de bekleeding van het interieur door den heer Draper-v.d. Broek, terwijl de koperen letters op den gevel een proeve van bekwaamheid is van den heer Lucassen zelf.” (De Gelderlander 11/9/1926)
Vervolg
In ieder geval zit er in 1971 nog een Lucassen in van Welderenstraat 90 (Adresboek 1971).
Afgaande op bouwtekening van verbouwing zit in 1981 Café de Spiegel in dit pand en in 1995 café de Gouden Engel.
De voorkant lijkt in de loop der jaren vrijwel onveranderd. Wel is de inscriptie verdwenen. Momenteel zit hier Bar Socio.
Sint Jansschool architect A. v.d. Boogaard uit 1921, foto: 1950 (Verweij via F17442 RAN CC BY SA)
Op 7-9-1920 besteedt architect A. v.d. Boogaard “Het bouwen eener zevenklassige school met lokaal voor vrije- en ordeoefeningen” aan in opdracht van het Bestuur der Vereeniging tot Stichting en Instandhouding eener R.-K. Bijz. Jongensschool te St. Anna (Nijmegen).
J.L. van Mulukom, pastoor van de Groenestraatkerk, legt op 5 november 1920 de eerste steen. Op 6 mei 1921 vindt de inzegening plaats. Het krantenartikel is hieronder weergegeven.
In zijn toespraak onderstreept van Mulukom het belang van het Katholiek onderwijs. De Propagandaclub “St. Antonius” had in maart 1920 nog een “ernstige waarschuwing” in de Gelderlander (25/3/1920) laten plaatsen: de Sociaal-Democraten verzamelen handtekeningen voor de totstandkoming van een openbare school. “Daar binnen korten tijd zal worden overgegaan tot het bouwen van een Roomsche school in genoemde parochie, bestaat er niet de minste reden op die lijst Uw handteekening te plaatsen”.
F.H. Dekkers, de eerste hoofdonderwijzer
F.H. Dekkers was het eerste hoofd van de school. Hij was zijn loopbaan begonnen in St. Antonius en Boxmeer. Daarna werd hij aangesteld aan de openbare school aan de Verlengde Groenestraat, toen nog in “Hatert” (De Gelderlander 1/6/1934). In 1921 werd hij aangesteld als hoofd van de St. Jansschool. Van Mulukom refereert in zijn toespraak bij de inzegening dat Dekkers nog geen ervaring had met een Bijzondere school. In 1933 werd Dekkers hoofd van de St. Antoniusschool aan de Verlengde Groenestraat .
De St. Antoniusschool was daarbij overgegaan van een Openbare naar een Bijzondere, R.K.- school. Zowel de St. Jansschool als de de St. Antonius vielen onder het Bestuur der Vereeniging tot Stichting en Instandhouding eener R.K. Jongensschool. F. Puts is zijn opvolger aan de St. Jansschool (De Gelderlander 12/6/1933).
Bij zijn 40-jarig onderwijzersjubileum in 1934 staat dat hij in de avonduren tevens tuinbouwleraar was. Hij heeft 11 kinderen, waarbij er 3 in het onderwijs werkzaam zijn en 2 een religieuze roeping hadden.
Vervolg
Een mooi artikel met veel foto’s over de herinneringen van Cees de Vos is te lezen op Noviomagus en daarbij de reacties.
Het is mij (RE) nog onduidelijk tot welk jaar het gebouw gediend heeft als school. In 1980 brandt de oude school af. Het gebouw was op dat moment bezet door krakers.
Bij de Opening
Klassenfoto van een jongensklas van de St. Jansschool, 1925 (F50199)
Op 6 mei 1921 (De Gelderlander 3/5/1921) is de nieuwe school ingewijd. Na de plechtige inzegening door van Mulukom neemt hij het woord:
“Het is met zeer veel blijschap en voldoening dat ik als voorzitter deze schoolvereeniging het woord neem. Deze dag is immers de bekroning van heel wat moeite en zorgen maar is tevens het hoopvol begin van een werk dat van onberekenbaren invloed zal zijn voor deze parochie en voor de geheele gemeente. De christelijke school toch en vooral de Katholieke school, zooals wij thans de eer hebben er een te gaan openen, is het machtigste middel om Christus den weg te banen in de harten, in de huisgezinnen en in de maatschappij. De Katholieke school is dus ook het machtigste middel om de grondslag te leggen voor het herstel der ontredderde maatschappij die alleen in Christus hersteld kan worden en is dus ook speciaal voor deze parochie het onmisbaar middel om geloof en godsdienst te beveiligen tegen de vijanden van Christus en Zijne leer. De voortgang welke de kwade tijdgeest ook hier rondom ons doet, maakt het meer en meer nodig dat de beginselen van ons H. Geloof en een echte Katholieke geest, gezindheid en ware christelijke deugd dieper en vaster in de harten der opgroeiende Katholieken worden gelegd dan vroeger noodig was om dat geloof te bewaren.
De Kerk heeft steeds begrepen welken invloed de school kan hebben op de jeugd en dus de toekomst van een volk, vandaar dat zij steeds bijzondere zorgvuldigheid heeft getoond voor de volksscholen, welke zij het eerst in het leven riep en die zij altijd heeft gezien als bestemd om de jeugd niet alleen te onderwijzen in de beginselen der wetenschappen, maar ook dat dit onderwijs in alle opzichten Katholiek en godsdienstig zij. Zij verwierp daarom niet alleen alle ongodsdienstig, maar ook alle neutraal onderwijs.
Het ongodsdienstig onderwijs heeft zij steeds verfoeid als verderfelijk, het neutraal onderwijs heeft zij steeds afgekeurd als onvoldoende en gebrekkig; het eerste mocht door een Katholiek nooit worden aangewend het andere slechts bij gebrek aan beter. Ware deugd en zedelijkheid wordt alleen door ons H. Geloof voortgebracht, onderhouden en vermeerderd. Paus Pius IX z.g. zeide: Weshalve de Kerk volgens het provinciale Concilie nimmer een andere opleiding der jeugd heeft gekend dan welke met de wetenschap der natuurlijke dingen en het doel en de verrichtignen van het maatschappelijk leven ook het godsdienstig onderricht verbindt en daaraan de eerste plaats inneemt. In de scholen, zoo zeide Paus Pius IX, tot welke de kinderen van alle volksklassen toegang hebben, moet het godsdienstig onderricht een zoo voorname plaats in de opvoeding innemen en zoozeer alles beheerschen dat in vergelijking daarvan de overige kundigheden die er aan de jeugd worden geleerd, als bijzaken voorkomen.
Welken invloed de school kan hebben op de jeugdvorming, hebben ook de ongeloovigen steeds begrepen, ook zij spreken nog altijd van de school als een der krachtigste middelen tot veredeling van den volksgeest en tot vorming van het hart.
Dat mag niemand verwonderen, men behoeft maar even na te denken over den regelmatigen invloed welke de onderwijzer op het gemoed zijner leerlingen kan uitoefenen, doordat de leerling steeds het grootste gedeelte van den tijd onder diens invloed staat en hij trapsgewijze zijne ideeën in het gemoed der leerlingen kan inspreken. Ik behoef het u na dit alles niet meer te verzekeren dat ik mij als voorzitter met het geachte schoolbestuur verheug en als geestelijke en verantwoordelijke leider en herder dezer parochie mij dubbel verheug, dat wij vandaag mogen zeggen, wij hebben nu een zoodanige school niet alleen voor de meisjes, maar ook voor de jongens dezer parochie, als ook door de Kerk wordt gewijd, maar ook wij hebben zoodanige onderwijskrachten dat wij de godsdienstige opvoeding der vrouwelijke en mannelijke jeugd onzer parochie voor de toekomst verzekerd zien in den zin zooals de Kerk dat verlangt en de tijdsomstandigheden dat eischen, speciaal in een arbeidersparochie als de onze.”… hierna gaat Mulukom in op de schoolstrijd, vervolgens: “…Ik voel me daarom verplicht op dezen gewichtigen stond allereerst dank te zegeen aan de heeren van Dooren, den volijveren secretaris, den heer de Mul, den accuraten penningmeester, de heeren Th. Jansen en B. Len, die ook als leden van het Kerkbestuur terstond medewerkten om een terrein voor schoolbouw af te staan, voorts voor den aankoop van een terrein, groot 4 hectaren, welke ons bestuur voor een spotprijs door hun tactische bemiddeling kon aankoopen en aan de heeren V. Jurgens en F. Jurgens, welke alleen door hun klinkenden naam vertrouwen hebben gewekt toen het schoolbestuur hare leening, groot f 140.000, moest uitschrijven; op de tweede plaats een woord van dank aan het college van Burgemeester en Wethouders, speciaal aan den heer Vrancken, wethouder van onderwijs, en zijn collega den heer Busser, beiden hier tegenwoordig. Verder dank aan den inspecteur van het bijzonder onderwijs den zeereerw. heer Nabuurs, die ons steeds bereidwillig tegemoet kwam en ons door zijn heldere adviezen heeft bijgestaan, doch verhindert was hier tegenwoordig te zijn. Voorts ook dank aan den sympathieken en altijd dienstvaardigen inspecteur van het onderwijs, den heer Smits, die ons ook steeds op de meest voorkomende wijze ter wille was en verder ook dank aan allen die ons op financieele wijze steunden, speciaal de R.K. Spaarbank en de Eerste Roomsch Katholieke Levensverzekering, die beiden ons financieel steunden en voorts aan den heer Ridder de v.d. Schueren, die onze leening ondanks alle moeilijkheden zoo knap tracht te plaatsen.
Mede zeg ik dank namens het schoolbestuur aan den Hoogeerw. Heer Deken en aan den zeereerw heer Couwenberg en de beide heeren kapelaans voor hunne aanwezigheid. Een woord van lof mag ik niet onthouden aan den heer van den Bogaard, architect van den bouw, welke hier weer blijken heeft gegeven dat het bouwen van scholen hem best is toevertrouwd; ook den heer Wolf komt als opzichter van den bouw een welverdiend woord van lof toe voor diens practische werkzaamheden.
Mijne heren, alvorens deze plechtige bijeenkomst te beenidgen, heet ik mede namens het bestuur op bijzondere wijze welkom het onderwijzend personeel, de heer Dekkers, hoofd der school, de heer La Ruselle, v. Haaren en Courbois en de dames Leering en Kievits.
Mijnheer Dekkers, het schoolbestuur heeft gemeend in u den rechten man op de rechte plaats te vinden en u daarom uit 63 sollicitanten met algemene stemmen benoemd. Ofschoon de bijzondere school nimmer uw terrein van werkzaamheid was hebben wij geen oogenblik getwijfeld of u zoudt al het mogelijke doen om u voor uwe nieuwe taak te bekwamen en durven u daarom met gerustheid uw moeilijke taak toe te vertrouwen en het zal aan u niet liggen als deze kinderen geen ijverige en brave jongens worden. Wij wenschen u en uwe mede-onderwijzeressen toe dat gij lange jaren hier moogt werken met ons voor de geestelijke en stoffelijke belangen der jeugd der parochie.
Hiermede verklaar ik de St. Jansschool voor geopend en stel haar onder Gods bijzondere zegen; met opzet heb ik heden op den eersten Vrijdag der maand deze plechtigheid verricht en het H. Hart van Jezus hier plechtig geintroniseerd opdat allen, die hier binnentreden mogen zien dat hier de Christus heerscht als Koning en met Zijn leer en geloof, opdat allen die hier werken aan de belangen der jeugd mogen beseffen dat het hunne taak is de kinderen te voeren tot Hem, die gezegd heeft: laat de kinderen tot Mij komen en opdat de kinderen mogen begrijpen dat zij deze school bezoeken om Jesus den Kindervriend meer en meer te kennen en trouw te volgen. Zegene het Goddelijk Hart van Jesus deze school, wij bidden het mede door de voorspraak van Maria en van den H. Joannes de Dooper.
Den Hoogeerw. Heer Deken het woord nemend wenschte de parochie geluk met de opening dezer school en twijfelde niet of deze zou onder de sympathieke hoede van de zeereerw. heer pastoor veel nut voor de parochie afwerpen en wenscht dat zijn eerw. met het schoolbestuur lange jaren getuigen zouden zijn van den bloei van het zegenrijk werk.
Den heer M. Vrancken, wethouder van onderwijs, wenschte namens Burgemeester en Wethouders van Nijmegen geluk met de opening dezer school en prees den ijver en voortvarendheid van het schoolbestuur, om dat deze reeds de school konden openen op het tijdstip dat andere op te richten bijzondere scholen nog met de plannen bezig waren en roemde den bouw als een uiting van eenvoudige en practische inrichting.
Na een kort slotwoord van den voorzitter waren de plechtigheden geeindigd.
Het schoolgebouw is opgetrokken in grijze Waalklinkers, zonder onnoodige versiering en trekt door zijn eenvoud juist de aandacht, boven de hoofdingang is een hardsteen-naamplaat geplaatst met den naam der school daarin uitgehakt. Door een ruime vestibule komt men in den hoofgang waar rechts en links de leslocalen gelegen zijn, benevens een spreekkamer en een vertrek voor eventueel gebruik van een schoolarts voor geneeskundig onderzoek der leerlingen. Achter dezen gang bevindt zich een monumentale trap van natuursteen met ijzer hekwerk, welke naar de verdieping voert waar weer een hoofdgang met rechts en links leslocalen zich bevinden. Links van de hoofdtrap bevindt zich de toegang naar het gymnastieklokaal. Alle vloeren in gangen en portalen zijn van graniet bewerkt, met holle hoeken; de verdiepingsvloer is geconstrueerd in gewapend beton, systeem-Herbst, en geleverd door de bekende Mij. Internationale Betonbouw te Breda. W.C.’s en urinoirs zijn van de nieuwste inrichtingen voorzien en de wanden, welke gemetseld zijn in Silezischen steen, vormen een geheel, ingericht volgens de hoogste eischen der hygiëne. De localen zijn gemeubileerd met de nieuwste soort banken en andere schoolmeubelen, alles uitgevoerd in pitsch pine uit de bekende fabriek van schoolmeubelen der firma Kooijmans te Wijchen, welke zeer zeker een woord van lof voor de accurate inrichting toekomt.
Voor verwarming wordt toegepast een lage drukstroom verwarming, welke geleverd wordt door de bekende firma Lamers te Hees, welke op dit gebied haar sporen reeds verdiend heeft.
Het geheele bouwwerk doet door zijn eenvoud, daar nergens iets is aangebracht wat overdadig is, juist zeldzaam gunstig aan en levert het bewijs dat hier een bekwaam vakman aan het werk is, den lof aan architect van den Boogaard door den voorzitter gebracht is dan ook ten volle verdiend. Ook de aannemers firma Berntsen en Braam heeft hier knap werk geleverd. (De Gelderlander 12/5/1921)
Hotel Café Restaurant Pension Oorsprong gedateerd 1910, dus (waarschijnlijk) beeld na de verbouwing door architect Buskens (Weenenk & Snel, Den Haag, Uitg. via F72237 RAN)
De weduwe Teunissen laat in 1901/1902 haar café de Oorsprong in Beek vergroten. Er komt een aanbouw van een grote eetzaal met daarboven kamers. Zij speelt in op het toegenomen verkeer van toeristen en dagjesmensen. De architect is P.G. Buskens.
De weduwe zal rond 1896 het bedrijf van haar man A.L. Teunissen hebben voortgezet, Beeksche Straatweg B 37. De eerstgevonden vermelding tot nu toe is een aangekondigde veiling in haar koffiehuis in PGNC 5/7/1896. Daarvoor had haar man A.L. Teunissen al geruime tijd zijn koffiehuis gehad, de op dit moment eerst gevonden vermelding is op De Gelderlander 31/10/1880 (veiling van een landgoed) en de laatste gevonden op PGNC 3/7/1892 (publiek verkopen van een huis met erf en tuin).
Op 2 november 1901 vindt door architect P.G. Buskens aanbesteding plaats van het “verbouwen van genoemd café” in opdracht van Mej. de Wed. A.L. Teunissen. (PGNC 31/10/1901). Bij de opening in 1902 schrijft het PGNC:
“Pension “de Oorsprong” te Beek.
Het bekende café van mej. de wed. Theunissen te Beek tegenover het raadhuis gelegen, dat tevens een gastvrij dak biedt aan de Beeksche Societeit, heeft in de afgeloopen maanden een groote uitbreiding ondergaan. Waar Beek jaar op jaar meer in trek komt voor een tijdelijk verblijf van vele Nederlanders, heeft de eigenares o.i. zeer goed gezien aan hare inrichting een flink pension te verbinden, waar men bij matige conditiën alles vindt wat de gasten zoeken: goed logies, een eenvoudige degelijke tafel en nette bediening. De wandelingen zijn daarenboven vlak bij.
Een ruim nieuw gebouw, met sierlijken gevel, volgens de plannen van den architect Buskens uit Rotterdam, daargesteld, is met het bestaande verbonden, hoewel het voor de gasten een afzonderlijke toegang heeft aan de zijde van den opgang naar het Beeksche villapark. Het bevat beneden een ruime net ingerichte eetzaal, daarnaast een zaal voor café-restaurant en verder toiletkamer enz. zooals die in een behoorlijk pension gewenscht worden. Boven zijn verschillende grootere en kleine zit- en slaapkamers, die eenvoudig en netjes gemeubeld zijn en meest alle uitkomen aan het ruime balcon, dat om het huis loopt. Beneden is tevens een groote waranda, waar men op dit drukke punt heel aardig zit.
Het geheel maakt een prettigen indruk en het zou ons niet verwonderen als mej. Theunisssen weldra evenals zoovele andere goede pensions in deze streekeen vaste cliëntèle van zomergasten kreeg.” (PGNC 2/7/1902).
Vervolg
Er is nog uitgebreid onderzocht wat het vervolg is geweest. De op dit moment laatst gevonden advertentie in maart 1919 waarin in de bovenzaal van Wed. A.L. Teunissen een weiland zal worden verpacht (PGNC 8/3/1919). De laatst gevonden vermelding is het Adresboek van 1918.
De bovenstaande foto is gedateerd in 1978. Dit moet voor de verbouwing zijn geweest; Vanaf de Floraweg richting Tweede Oude Heselaan, 1978 (F2717 RAN CCO)
De bakkerij op de hoek Nieuwe Nonnendaalseweg en Floraweg zullen veel Nijmegenaren doen denken aan de bakkerijen van Nas en van Stapel. In de loop der tijd is dit pand een aantal malen verbouwd. Een van de opvallendste kenmerken is de verhoging die meteen vanuit de stoep oprijst: dit is de feitelijke bakkerij.
Eerste gebruikers
Helaas is momenteel niet duidelijk wanneer dit pand gebouwd is. Afgaande op bovenstaande foto uit 1978, is het gebouw van de nummers 67 en 69 samen of in ongeveer in dezelfde tijd gebouwd als de volgende huizen vanaf nummer 71. Deze huizen zijn inmiddels vervangen door nieuwbouw.
In de Adresboeken is A. Roeleven de eerstgevonden bewoner op nummer 67. Hierbij dient wel een slag om de arm gehouden worden, aangezien het mogelijk is dat er in de loop der tijd hernummeringen hebben plaats gevonden.
Bij de bouw van een remise in 1925, zie hieronder, blijkt er reeds sprake van een winkel te zijn. Wanneer het pand is overgegaan tot winkel is onbekend.
PGNC 11/11/1918 A.J. Rentzing woont op nummer 67; hij/zij krijgt dan rijst voor zieken.
De eerste bouwtekening die is gevonden, is het bouwen van een remise (schuur) in 1925 door J. Rentzing.
In 1954 vindt er een verbouwing plaats. Daarbij wordt tevens de “bestaande situatie” weergegeven, zie de afbeelding hieronder. De voorkant is de winkel, halverwege is de woonkamer. In de kelder bevindt zich de bakkerij met ovens.
Bestaande situatie, vóór de verbouwing van 1954 (D12.419901)
Deze A.J. Rentzing laat in 1926 tevens een winkelhuis met woning bouwen op het tegenoverliggende terrein, zie de afbeelding hieronder. Aan het opschritft valt af te lezen dat hier om een “Melkproducten en kruidenier” zaak betreft.
Plan voor het bouwen van een winkelhuis met woning op een terrein a/d Nieuwe Nonnendaalsche weg Kad. Bek.: Neerbosch Sectie B. No 2763, datum dossier 2-2-1926 (D12.390900)
Bakker Nas
De Gelderlander 31/12/1940
De eerstgevonden advertentie van bakkerij Nas is uit december 1940. In PGNC 15/7/1942 wordt een bakkersknecht gevraagd.
J. Nas komt in ieder geval inDe Gelderlander 25/7/1947 voor (aankondiging vakantiesluiting van de bakkerij). Vermeldingen in adresboeken van bakker J. Nas zijn gevonden in 1959, 1963 en 1966.
Verbouwing 1954
In 1954 vindt er aan de achterkant een uitbreiding plaats. De architect bij verbouwing is F. Oosting.
Ontwerp verbouwing achtergevel van 1954 , datum dossier 17-11-1954 (D12.419902)
Vernieuwing voorgevel 1957
In 1957 vindt vernieuwing van de voorgevel plaats. Het meest opvallende is het open karakter door meer glas: grotere ruiten en meer glas in de deur. De 2 ramen met een boogje is vervangen door 1 rechthoekige ruit. De deur wordt iets meer naar het midden verplaatst. Tot slot is de onderrand aangepast.
Plan tot het veranderen van voorgevel van perceel Nw. Nonnendaalseweg 67 eig. de heer Nas, datum tekening januari 1957 (D12.428715)
Verbouwing uitbreiding 1959
In 1959 breidt Nas zijn bakkerij, door het bakkerijgedeelte te verplaatsen: waar voorheen de remise en de schuur stond, komt nu de feitelijke bakkerij. De plaats van de oude bakkerij -de kelder- wordt nu opslagruimte.
Plan tot verbouwing t.b.v. verplaatsing bakkerijruimte, tekening mei 1959 (D12.43447)
Stapel
Eind 1968 neemt W.A. Stapel de bakkerij over. In ieder geval was hij de bakker die in 1978 de 2 panden bij elkaar trok, zie hieronder.
Verbouwing
In 1978 worden de nummers 67 en 69 samengetrokken. Van buiten wordt de voordeur van nummer 69 naar links verplaatst en komen er rechts 2 rechthoekige ramen in plaats van de 2 ramen met een boog. De ingang van de winkel wordt naar links verplaatst. Daarnaast wordt een luifel aangebracht. Tussen de 2 dakkapellen komt een tussenstuk.
Het ontwerp is afkomstig van Adviesteam Bouwontwikkeling B.V. uit Gassel/Druten.
Wanneer Stapel gestopt is, is mij niet bekend. Wel is het een bakkerij gebleven. In 2003 zat Bakkerij Watan op dit adres. Tegenwoordig (november 2023) zit er nog steeds een bakkerij in dit pand: Dara Bakkerij.
Nieuwe Nonnendaalseweg 67, ook nu een bakkerij (augustus 2023, Google Streetview)
Hertogstraat 128, augustus 2023 (Google Streetview) Vanaf 1939 opticien Harting, verbouwing door architect Deur
In 1939 ontwierp architect Deur de verbouwing van een woonhuis naar de opticien Harting, Hertogstraat 128. In het pand zit tegenwoordig (november 2023) nog steeds opticien Harting.
Bouwtekening Hertogstraat 128 verbouwing voor Harting opticien, architect Deur: bestaande toestand (links) en na verbouwing (rechts), 1939 (D12.404759)
Van buiten lijkt de belangrijkste verbouwing de toevoeging van de ingang links van de raampartij te zijn. Daarbij is het balkon verwijderd. Daarnaast zijn de gemetselde bogen op de begane grond van de erker verwijderd.
Het pand is oorspronkelijk gebouwd als woonhuis in 1904. Naast de verbouwing van 1939 vond een verbouwing plaats in 1966, 1992 en 2008.
“Firma P.F. Harting
De firma P.F. Harting is er een van Nijmeegschen klank.
Jaren en jaren oefent deze firma in Nijmegen een opticiensbedrijf uit.
De zaak groeide met den tijd mee, en bleef technisch nimmer achter.
Eenvoudig was zij jarenlang geïnstalleerd op de Pauwelstraat 5 en nu heeft zij sinds heden een belangrijken stap vooruit gezet in het nieuwe pand aan de Hertogstraat no. 128 nabij den Oranjesingel. Naar de nieuwe zaak, zegt de huidige firmant terecht, nam hij de ervaring en de vakkennis van tientallen jaren mede.
Het werd een moderne zaak, waarin de beteekenis van dat bedrijf van optiek en bandage veel meer tot zijn recht kan komen.
Een vroeger heerenhuis is hier op het ontwerp van den architect Ir. J.G. Deur omgebouwd tot een moderne winkelzaak, welke zakelijk en toch tegelijk aantrekkelijk is ingericht.
De aannemersfirma Gebrs. Smits, voerde de verbouwing uit, waarbij is rekening gehouden met het milieu, waarin de nieuwe zaak kwam te staan. De betonconstructie doet het uitstekend.
De vroegere erker werd een overzichtelijke etalage, waarin de optische artikelen op zijn best kunnen worden tentoongesteld.
De heer Harting heeft tegelijk het doelmatige plan van een dubbele etalage doen uitvoeren zoodat ook naar den binnenkant nuttig gebruik kan worden gemaakt voor de uitstalling van de artikelen.
Het interieur met meerdere ingebouwde etalagekasten, maakt een aangenamen indruk en beantwoordt tegelijk aan de eischen van doelmatigheid.
De afdeelingen voor optische artikelen en bandages zijn gescheiden en hebben elk afzonderlijke toonbanken: voor optiek en voor bandage.
Men heeft als nieuwigheid een aparte pasbank geplaatst, waar de cliënten op practische wijze een bril of lorgnet kunnen passen.
Met behulp van een heetelucht apparaatje kunnen de hoornen brillen ook terstond pasklaar worden gemaakt.
Het geheele winkelinterieur is warm aangekleed met hooge lambrizeeringen van sapediemahonie, waartusschen de onderscheidene goed verlichte etalagekasten fraai uitkomen en een volledig overzicht geven van de verschillende optische artikelen als kijkers, brillen, thermometers, enz. enz.
Achter den aantrekkelijken winkel liggen nog twee paskamers, waarop onmiddellijk aansluiten een gipskamer, de ateliers en de toonkamer.
De heer Harting beschikt nu over een moderne zaak, welke een sieraad voor onze stad is.
Ook naar buiten uit spreekt de propaganda in den vorm van een reclame naambord in pakkend lichtgroen, waaronder een rose-roode bril.
Dit zevenmaal versterkt Neonlicht schijnt ook overdag goed door.
Meerderen werkten mede aan de voltooiing van dezen modernen vakwinkel als daar waren de reeds genoemde firma Gebr. Smits, aannemer, de firma W. Riesl voor de electriciteitsvoorziening, de firma J. Lauren voor het schilderwerk, de firma Th. Kropman voor de centrale verwarming.
Hedenmiddag is het nieuwe pand geopend.” (De Gelderlander 4/11/1939)
Woonhuis, voor de verbouwing opticien Harting, foto gedateerd 1939 (F86497 RAN)
Wonen in Nijmegen 