1955, Broerstraat 15-17 (huidig) Centrum, Gemeentelijk Monument

In 1955 komt Oostvogel weer terug in de Broerstraat, op de locatie waar ze zat tot het moment dat het pand in de Tweede Wereldoorlog verloren ging. In 1928 had ze hier haar winkel geopend. E.H. en H.M. Kraaijvanger van het Architectenbureau Kraaijvanger uit Rotterdam ontwierpen het gebouw in 1954.
Opvallend is, dat de Gelderlander de legendarische vogel in haar kop noemt, maar geen melding maakt van de tegeltableaus die het pand sieren: 6 vogels.

“Oostvogel als Phoenix uit de asse glorieus in de Broerstraat verrezen.
“De Nijmeegse binnenstad is verrijkt met een fraai modern pand, dat in de Broerstraat op no. 15 is verrezen. Oostvogel, de bekende herenmodezaak, te Arnhem, Hengelo, Almelo, Enschede gevestigd, is thans in het hartje van de stad teruggekeerd. Sinds de verwoesting in de Septemberdagen van ’44 was ze daaruit verdwenen: de zaak werd toen voortgezet op de hoek van de van Welderenstraat, tegenover het Postkantoor, in afwachting van de dag waarop tot herbouw in de oude vertrouwde omgeving kon worden overgegaan. Deze herbouw is thans voltooid en zo ooit een vogel vol glorie uit de asse herrezen is, dan is het wel Oostvogel, die thans aanmerkelijk groter, fraaier en uitgebreider zijn vleugels uitslaat voor het publiek dat ongetwijfeld vol belangstelling zal toestromen. Want hier is veel moois te zien. Niet alleen het gebouw zelf, een schepping van het architecten-bureau Kraaijvanger uit Rotterdam, waarvan de uitvoering in handen lag van het Nijmeegse Aannemersbedrijf Berntsen en Braam, -maar ook de étalages die een grote aantrekkingskracht uitoefenen, nodigen tot stilstaan en bezichtigen uit.
Binnen- en buitenlandse collecties komen in de ruime, overzichtelijke vitrines volledig tot hun recht. De heer der schepping kan hier zijn keus doen. Maar ook de koningin van de mode, mevrouw zelf, wordt vanaf heden onmiddellijk bij Oostvogel betrokken. Er is een geheel aparte afdeling damesmantels, tailor-made en jersey-couture aan de zaak verbonden; deze afdeling vormt daarmede een sluitend geheel en ze verhoogt zelfs de intieme sfeer welke tot kopen noodt.
Vanmorgen om kwart voor twaalf vond de officiële opening van de nieuwe zaak plaats in aanwezigheid van mevr. Oostvogel, familieleden, wethouder Duives, Ir. B. Fokkinga, leden van het personeel uit het bedrijf in Nijmegen en de bedrijven op andere plaatsen.
Terug in Broerstraat
De heer F. Oostvogel, die de genodigden begroette, sprak het openingswoord mede namens zijn moeder. Hij uitte zijn vreugde over de gelukkige omstandigheid dat het bedrijf na een onderbreking van tienjaar weer op zijn oude plaats, in de Broerstraat is teruggekeerd. Spr. bracht dank ook aan allen die hiertoe hebben medegewerkt, aan het gemeentebestuur, aan de stedebouwkundigen Ir. Siebers en Ir. Fokkinga, die met veel élan en energie het opbouwplan hebben verwezenlijkt, met als een van de hoogtepunten een gezellig stadscentrum, waarin de Broerstraat de meest drukke winkelstraat is.
Spr. had veel waardering voor het architectenbureau Kraaijvanger, voor de aannemer Berntsen en Braam, voor uitvoerders en onderaannemers, weke zorg droegen voor een uitstekende bouw die tot in alle détails verzorgd is. Grote lof had spr. voor de verzorging van het interieur, met name voor dat van de afdeling voor dames-kleeding, welke door de Genneper Molen onder leiding van zijn directeur de heer Steinman tot stand kwam.
Felicitatie van gemeente
Na bijzondere dank gebracht te hebben aan zijn moeder voor het vertrouwen dat zij in hem had gesteld bij de voorbereiding van de bouw, gaf de heer F. Oostvogel het woord aan wethouder M. Duives.
De wethouder feliciteerde namens de burgemeester, die door uitstedigheid verhinderd was, namens het College van B. en W. en namens de burgerij van Nijmegen. Hij sprak er zijn vreugde over uit dat het pand van Oostvogel op de oude plaats is herbouwd en had veel respect voor de energie waarmede de heer F. Oostvogel dit alles heeft voorbereid en geleid. Spr. noemde het nieuwe pand een van de mooiste in de Broerstraat en een sieraad voor de stad. De heer Duives had lof voor de architect en voor de aannemers, die al veel mooie panden in Nijmegen hebben gebouwd. Wethouder Duives drukte daarna op een knop, waardoor de zo veelzijdige en zeer gevarieerde verlichting aanging en het pand was geopend, onder het applaus van de aanwezigen, die hierna de bouw en het interieur bezichtigden.” (De Gelderlander 14/9/1955)
Het pand
De beschrijving van de Gemeentelijke monumentenlijst noemt ontworpen in “in een sobere modernistische trant. Brede, lage gevel bestaande uit winkelpui en twee verdiepingen. In het midden geopend door een brede, in sierbeton uitgevoerde vensterlijst. De ramen hierin waren oorspronkelijk in staal uitgevoerd. De zijpenanten en fries zijn gestuct maar waren oorspronkelijk gemetseld in een donkere verglaasde verblendsteen. De sierbetonnen puien onder de bovenste ramen zijn voorzien van wandkunst: cirkelvormige tegeltableaus met geabstraheerde vogels waarvan de kunstenaar onbekend is. De pui is in 1997 in het midden verhoogd (1997) waarbij een stijl uit de vensterlijst is gewijzigd”.
Firma Oostvogel
De firma Oostvogel is het oudste herenkledingzaak van Nederland geweest: in 1795 begon Johannes Oostvogel zijn hoedenmakerij aan huis in Delden of Hengelo. Daarop opende hij een winkel in Hengelo, waar vanaf dat momnt/op een gegeven moment ook maatpakken en herenkleding werd verkocht. Later kwam daar dameskleding bij. Hengelo zoals het was Hengelo zoals het was
noemt dat Johannes ook al dameskraagjes maakte.
Jarenlang had Oostvogel haar winkels in Twente: Hengelo, Almelo en Enschede Daarnaast was ze gevestigd in Arnhem en Nijmegen. In 2020 staan artikelen dat de laatste winkel van Oostvogel zal sluiten bij gebrek aan een opvolger – de laatste winkel in Almelo is dan inmiddels verhuisd naar Ootmarsum.
Even lijkt in 2014 het einde te zijn van de familie Oostvogel: Frederique Oostvogel besluit het huurcontract voor het pand in Almelo niet nog eens voor 5 jaar te verlengen, ook vanwege haar gezondheid en dat er geen opvolger is. Uiteindelijk besluit zij samen met een goede vriend, Hans van der Maa, verder te gaan in Ootmarsum. Tijdens de verbouwing overlijdt zij. Hier is de winkel nog steeds actief. https://www.oostvogelootmarsum.nl/
https://www.textilia.nl/modezaak-oostvogel-in-almelo-stopt-na-219-jaar/
Vervolg
In 1963 verkocht Oostvogel aan Meddens. Kledingzaak King kwam rond 1980 in het pand en in de jaren 90 vestigde zich hier miss Etam. Momenteel is het pand in gebruik door Ici Paris.
Bron: het Nieuwe Instituut
Bureau Kraaijvanger
Het Bureau Kraaijvanger is afkomstig uit Rotterdam en is in 1027 opgericht door de broers Herman en Evert Kraaijvanger. Dit bureau heeft belangrijke ontwerpen voor de wederopbouw van Rotterdam aangeleverd. Omdat het bureau niet/nauwelijks actief in Nijmegen lijkt te zijn geweest, hierbij de verwijzing naar wikipedia. https://nl.wikipedia.org/wiki/Kraaijvanger_Architects
Wel kan een Nijmeegse connectie nog worden genoemd: hun vader Bernardus Theodorus Kraaijvanger (1969-1944) ontwierp in 1910 voor Edmund Meulenberg de Koninklijke Nijmeegse Paraplu en Parasolfabriek (Huidig adres Stikke Hezelstraat 2-4).
H.W Kraaijvanger, die met een dochter van Edmund Meulenberg was getrouwd, een bouwvergunning aan voor het pand op de foto dat rond 1901 gereed kwam. Bron: bijschrift F34035 RAN) Er is nog niet verder onderzocht of en welke familierelatie er tussen deze H.W. en de architecten is.
Gemeentelijk monument
Het pand is een gemeentelijk monument met als waardering:
“Broerstraat 15-17 maakt stedenbouwkundig onderdeel uit van het wederopbouwplan van de Nijmeegse binnenstad en is hier een expressie van. Ensemblewaarde met de buurpanden vanwege het breedte- en hoogteverschil met de belendende gevels. Ensemblewaarde tevens door de krachtige brede en hoge vensteromlijsting middenin het gevelvlak. Deze gevelcompositie contrasteert met de compositie van (gedeeltelijke) gelijkmatige vensterassen van de buurpanden. Hierdoor ontstaan ritme en levendigheid in het straatbeeld. Bureau Kraaijvanger had in Rotterdam en in Nederland een belangrijk aandeel in de wederopbouw.”