Goffertweg; het zwembad “De Goffert” in wording, 1951 (Foto Grijpink via RAN CCBYSA)
Het Goffertbad is geopend in 1952 en is daarmee het oudste zwembad van Nijmegen dat nog open is. Het Goffertbad heeft een wedstrijdbaan van 50 meter, een duiktoren, glijbaan, recreatiebad, kleuter- en peuterbad. Daarbij is er een ruime ligweide. Het zwembad richt zich vooral op recreatie voor alle doelgroepen in de zomer. Aangezien het alleen een buitenbad is, is het maar een aantal maanden per jaar open: van eind april tot half september. Het bad is eigendom van de gemeente Nijmegen, waarbij de N.V. Sportfondsen Nijmegen de exploitatie verzorgd.
Bij de Opening
Bij haar opening noemt staatssecretaris dr. P. Muntendam dat er van 1015 gemeenten nog 737 plaatsen geen zweminrichting heeft; daaruit “blijkt het dat aan de belangstelling van de bevolking én dat van de overheid voor deze volkshygiëne nog wel het een en ander aan ontbreekt.” Nijmegen is daarbij een van de ongeveer dertig van de in totaal 400 onoverdekte zwembaden dat een zogenaamd circulatiebad is met gefilterde desinfectie van het water heeft. Gemiddeld neemt een Nederlander twee jaar een bad. Nog steeds verdrinken jaarlijks 600 personen en 1/3 van de opgeroepen dienstplichtigen kan op dat moment niet zwemmen.
Het Goffertbad biedt ook gelegenheid voor “gemengd zwemmen”, oftewel mannen en vrouwen gezamenlijk, in het familiebad. Zonnebaden kan echter alleen op “gesepareerde weiden”, die worden afgeschermd met aanplanting.
Burgemeester Hustinx droeg bij de opening officieel de exploitatie over aan de waarnemend voorzitter van de Stichting Zwembaden Nijmegen. De 12-jarige Tineke mag met een “zwierige feestduik” “de gladde waterspiegel” doorbreken. Net toen Tineke uit het water was, plonsden twee afgevaardigden van de Nijmeegse Studentenvereniging als stunt ook in het water.
Met zijn lengte van 50 meter voldoet het bad voor internationale waterpolo- en zwemwedstrijden.
(De Volkskrant, 10-5-1952)
Wesselo en van Voorst
Het ontwerp was van het architectenbureau Wesselo en van Voorst uit Bussum. De bouwer was A.J. Remmers uit Tilburg.
Hendrik (Henk) Wesselo (Doornspijk, 26 juli 1904 – Bussum, 28 april 1972) en zijn vennoot Johannes Jacobus (Jo) van Voorst (1925-1981) hadden hun kantoor in Bussum, Parklaan 8. Zij hadden zich gespecialiseerd in de bouw van openbare zwembaden. Daarnaast was Wesselo als architect tevens adviseur van de Koninklijke Nederlandse Zwembond.
Wikipedia noemt de volgende werken:
1931 openluchtbad, Ringbaan-Oost Tilburg
1935 Groenendaal, Doetinchem
1938 it Rak, Sneek
1952 De Stok, Roosendaal/Nispen
1954 Bosbad, de Vuursche Baarn
Ongeveer 1955 zweminrichting bij Stadion Diekman, Enschede
Ongeveer 1959 Zwembad Leerdam
1960 Berkdijk, aan de toenmalige Berkdijksestraat op de hoek Zouavenlaan Tilburg
1962 Friezenlaan Tilburg
1965 Sportparklaan Heemstede
1969 Poelmeer, Abtspoelweg Oegstgeest
Huidige tijd
In het Coalitieakkoord 2023-2026 is bepaald dat de exploitatie van zwembad de Goffert (in ieder geval) in deze coalitieperiode bij Sportfondsen Nijmegen blijft. Aanvankelijk was het idee om de exploitatie via een onderhandse procedure aan te besteden. Om voor rust te zorgen en om ervan verzekerd te zijn dat Nijmegenaren met 1 abonnement eenvoudig meerdere zwembaden kunnen bezoeken, heeft de gemeente echter besloten daar geen verandering in te brengen.
Het is inmiddels traditie dat de laatste dag voor de sluiting medio september honden met hun baasjes (of andersom) mogen zwemmen.
1935-1936, Graafseweg 481; huidig adres: Muldersweg 16 en 16a, Rijksmonument
Het benzinepompstation van Texaco (N.V. Garage en Automobielmaatschappij Auto Palace), 1936 (GN4482 RAN)
In 1935 kregen de architecten Meerman en van der Pijll van Texaco de opdracht om een tankstation te ontwerpen, welke in 1936 is opgeleverd. Het meest opvallende zijn de luifel en de lichttoren. Sinds 1977 is het pompstation buiten gebruik. Vanaf 1989 zat hier jarenlang een architectenbureau.
De eigenaren van het pompstation waren A.J.Janssen en H.J.de Groot.
Aan de doorgaande weg ‘s-Hertogenbosch
Het station lag aan de Graafseweg, de doorgangsweg naar ‘s-Hertogenbosch.
Op dat moment wat het nog niet algemeen gebruikelijk om een permanent station te bouwen: het autogebruik en wegennet was nog volop in de groei. Hierdoor kon de ideale vestigingsplaats voor een benzinepomp regelmatig veranderen. Daardoor kozen veel oliemaatschappijen om hun benzinestations uit demontabele onderdelen te maken. Dit station is een van de voorbeelden waar het station wél een permanent gebouw was. (“Blikvangers langs de Weg”)
Daarbij was de locatie op een heuvel gepland, zodat het gebouw vanaf grote afstand te zien zou zijn. Het staat op de plek van de voormalige St. Teunismolen. Daarbij was volgens het PGNC de verlichting van Auto Palace vanaf Grave te zien.
Wikipedia: “Het gebouw werd ontworpen in de stijl van de nieuwe zakelijkheid en geldt als een bijzonder fraai voorbeeld hiervan.”
Opvallende luifel en lichttoren
Het meest opvallende aan het gebouw is haar luifel en de lichttoren. De ver uitstekende luifel is bijna cirkelvormig en heeft een diameter van bijna 17 meter. Daaronder bevindt zich een twaalfzijdige glazen wachtkamer. De garage is in het verlengde van deze kiosk. De lichttoren heeft een koperen naald van 25 meter. Hierop stond toendertijd “N.V. Auto Palace”. Hierdoor konden automobilisten het station van veraf zien, ook wanneer het donker was of bij slecht weer.
Daarnaast is het witte-stuc-op-baksteen met rode vensters opvallend. Deze kleuren verwijzen, waarschijnlijk niet toevallig, naar de kleuren wit en rood van Texaco.
Vervolg
Foto Ter hoogte van het garagebedrijf van Merkus, gezien in de richting van Wijchen (Jan Cloosterman via F17409 RAN CC-BY-SA) Deze foto zal na de verlegging van de Graafseweg in 1977 genomen zijn (?). Op deze foto is mooi te zien hoe het tankstation, waar daarna jarenlang Koos van Lith heeft ingezeten, ineens in een stille hoek was terecht gekomen.
Op foto F17392 (RAN, deze foto is auteursrechtelijk beschermd) is -vooral als je inzoomt op het witte huis- goed te zien hoe in 1971het tankstation nog pal aan de Graafseweg ligt.
In 1977 werd de Graafseweg echter verlegd. De bovenstaande foto zal na de verlegging van de Graafseweg in 1977 genomen zijn. Vergeleken met de foto uit 1936 is goed te zien hoe het tankstation qua bereikbaarheid ineens van de Graafseweg is afgesneden. Schijnbaar was de opgang via de Muldersweg een te grote barriere.
Sinds 1977 is het tankstation buiten gebruik. Door de verlegging van de Graafseweg was het station in een stille hoek terecht gekomen en was daardoor minder rendabel geworden.
In het pand kwam aanvankelijk een atelier. En ondanks dat het de ontwerp-monumentenlijst stond, dreigde sloop: het pand zou moeten wijken voor een nieuw station. Uiteindelijk ging de bouw hiervan niet door.
Koos van Lith
Vanaf 1989 kwam een bedrijf in reclameballonnen in het pand. Het bedrijf aarzelde te lang met aankoop: Koos van Lith, de architect die was aangezocht voor restauratie, had zelf interesse in het pand en besloot het te kopen. In 1991 kocht Koos van Lith het pand en kreeg hij in 1993 vergunning tot het restaureren van het pand. Vanaf dat moment zat hier jarenlang zijn architectenbureau. Van Lith is op 7 januari 2018 overleden. In september 2019 woont Bets Kusters, haar man en beeldend kunstenaar, nog in het woonhuis; Rond 2022 staan er advertenties op internet dat het kantoor te huur is.
Artikel PGNC bij opening
Het PGNC schreef bij de opening in juni 1936 het volgende artikel:
“Een service-station aan den Graafscheweg; Modern tankstation van de N.V. “Auto-Palace”
De directie van de N.V. Garage en Automobiel Maatschappij “Auto-Palace”, de bekende Renault- en Fargo-dealers aan de Nieuwe Marktstraat 4, heeft aan den Graafscheweg een “Service-Station” laten bouwen en wel op het schitterende punt nabij de bruggen over het Maas-Waalkanaal, ongeveer ter plaatse waar voorheen de bekende St. Teunis-molen stond. Het is een verheugend verschijnsel, dat Nijmegen ondanks crisis en druk der tijden ook op dit gebied paraat is. Dit gebouw, met een gevoelige hand ontworpen, ademt een bijzonderen geest en is in zijn krijtwitte kleur aanpassend aan den achtergrond van het beboomd landschap. Imposant is de geweldige ronde luifel, welke een diameter heeft van niet minder dan 17 meter. Ook de lichttoren, hoog boven het gebouw oprijzend, geeft aan het geheel een fraai silhouet. Voor genoemden luifel en lichttoren zijn ingewikkelde ijzerconstructies noodig gebleken, naar men ons mededeelde. Vooral bij avond, wanneer toren en onderzijde van dezen geweldigen luifel verlicht zijn, geeft dit een fantastische illuminatie, vanuit Grave zelfs zichtbaar! Onder den luifel is een groote ronde wachtkamer geprojecteerd met een ononderbroken glaswand, zoodat de toerist tijdens de “service” hier een gezellige zit heeft met een fraai uitzicht op het landschap. Buiten de wachtkamer, de ruime dames- en heerentoiletten, adminstratiekantoor enz., is dit service-station voorzien van een garage en een reparatiewerkplaats, waarin het verrichten van alle mogelijke reparaties door deskundig personeel kan geschieden. Tevens worden alle onderdeelen, w.o. lampen, bougies e.d. in voorraad gehouden.
Buiten, onder den luifel, staat een zestal electrische pompen opgesteld, n.l. 4 benzinepompen, 1 texinepomp, z.g. hoogwaardige benzine, 1 gasoliepomp, een speciaal verbrandingsproduct voor Dieselmotoren, en voorts een electrische lucht- en waterpomp.
Voor het gebouw is een 4-tons pneumatische hydraulische hefbrug in den grond gemonteerd. Zonder eenig gemanoeuvreer, dus op normale wijze, wordt de auto hierboven gereden en binnen 20 seconden omhoog geheven, zoodat een ieder, die hierin belang stelt, verzorgd door Alemite grease guns onder hoogen druk, ongestoord kan volgen. Alle benzine- en olieproducten zijn van het wereldmerk Texaco.
Rest ons nog te vermelden, dat deze bouwkundige compositie ontworpen is door de heeren B.J. Meerman en J. v.d. Pyll, architecten N.I.V.A., Driehuizerweg 80. Ook over de uitvoering, door de bekende aannemersfirma J.J. de Groot, v. Welderenstraat 75, niets dan lof. Het ziet er alles welverzorgd uit. De constructiewerken, stalen ramen en deuren werden geleverd door de firma D. Hoogstraten te Zeist, de licht- en krachtinstallatie door de firma L. Beukering, Nijmegen, het keurige schilderwerk door de firma Burgers, Holtermanstraat, Nijmegen, het glaswerk door de firma Van Ommeren, Nijmegen, centrale verwarmingsinstallatie door de N.V. Jacobine Hollandia, Nijmegen.” ( PGNC 12/6/1936)
Wonen in Nijmegen 