3 lindes, oorspronkelijk 4, op heuveltje bij uitzichtspunt Kops Plateau Kopse Hof Nijmegen
#Nijmegen, Groen in Nijmegen

Kops Plateau/Kopse hof

3 lindes, oorspronkelijk 4, op heuveltje bij uitzichtspunt Kops Plateau Kopse Hof Nijmegen
3 lindes, oorspronkelijk 4, op heuveltje bij uitzichtspunt Kops Plateau Kopse Hof Nijmegen

Het Kops Plateau wordt ook wel Kopse Hof genoemd en is onderdeel van de stuwwal. Bijzonder zijn de “4 Apostelen” lindes en het lindelaantje. De Romeinen hadden hier een legerkamp, waardoor hier veel archeologische vondsten zijn gedaan.

“En een der schoonste punten in den omtrek is de met linden gekroonde en van doornhagen omringde bergtop de Kop, waaraan de Kopsche hof zijn’ naam ontleent.” (Craandijk 1882, p. 228 via Stratenlijst gemeente Nijmegen)

Waarschijnlijk is de naam Kopse Hof afgeleid van een boerderij die daar in de 19e eeuw stond op de rand bij de Groote Kop.

Deze pagina zal in de loop der tijd worden aangevuld.

Romeinen

Het Kops Plateau wordt ook wel Kopse Hof genoemd en is onderdeel van de stuwwal. De Romeinen hadden hier een legerkamp. Vanwege de vele archeologische vondsten wordt het ook wel “de Nachtwacht van de Nederlandse archeologie genoemd”.

Een aantal van deze vondsten staan weergegeven op Livius.

Marggraff

Begin 19e eeuw kwamen de grote percelen die grensden aan de Kopse Hof in het bezit van de familie Marggraff. Incidenteel verhuurde zij deze gronden aan veehouders en landbouwers. Na de dood van Ewald Marggraff werden de bezittingen, waaronder het Kops Plateau, ondergebracht in de Marggraff Stichting.

De 4 apostelen (3 Lindes)

"Bij de Lindenlaan op de Kop, voordat de Kopse Hof ten behoeve der voedselvoorziening omgeploegd werd", maart 1941 (GN10068 RAN)
“Bij de Lindenlaan op de Kop, voordat de Kopse Hof ten behoeve der voedselvoorziening omgeploegd werd”, maart 1941 (GN10068 RAN)

Een opvallende plek zijn de 3 lindes (Zie foto boven) op een heuveltje bij het uitzichtspunt. Aanvankelijk waren dit 4 lindes: de “4 Apostelen”. De wortels zijn vrijgekomen vanwege erosie.

Waarschijnlijk zijn deze lindes en het lindelaantje (zie hieronder) tegelijkertijd geplant, tussen 1750 en 1800. Daarbij is het laantje met de lindes mogelijk aangelegd als weg naar het uitzichtspunt.

Lindelaan Kops Plateau (april 2023)
Lindelaan Kops Plateau (april 2023)

Wandeling Jacobus Craandijk

Jacobus Craandijk schrijft in “Wandelingen door Nederland met pen en potlood” deel 6 in 1882:

“Aan den zoom van het hout ligt de Kopsche hof, om zijn fraaije vergezigten vermaard, en aan zijn’ voet vinden wij een enge, diepe schilderachtige bergkloof, bijna geheel door een paar huisjes en optrekjes gevuld, bij wier ingang, nu dit jaar het akkermaalshout is gekapt, wij een verrassend gezigt ontdekken op het torentje van Persingen, door begroeide hellingen in een lijst gevat. En een der schoonste punten in den omtrek is de met linden gekroonde en van doornhagen omringde bergtop de Kop, waaraan de Kopsche hof zijn’ naam ontleent. Daar rijst boven golvende bouwlanden en glooijende heuvels de statige kerk van Nijmegen, daar blinkt de Waal, door de trotsche spoorwegbrug overspannen; daar breidt zich de Betuwe uit, met zijn velden en boschjes en torens; daar schemert van verre het hooge kerkdak van Grave. Daar overzien wij een rijk en heerlijk landschap, en van daar brengen wij onzen laatsten groet aan de hoogten en aan de vlakten, met al hare afwisselende en altijd boeijende schoonheid, waarop heden ons oog met zooveel genot mogt rusten.”

Noodwoningen na Tweede Wereldoorlog

Door het bombardement van 22 februari 1944 werden 4000 woningen verwoest. Om de schrijnende woningnood te lenigen bouwde de gemeente Nijmegen, waarschijnlijk naar eigen ontwerp van mei tot augustus 1946 noodwoningen van slechte kwaliteit. De woningen lagen in de Drusus-, Cerialis-, Claudius Civilis- en Trajanustraat. Later werden er ook NSB-ers, Oostfrontstrijders en bewoners van de Benedenstad die moesten verhuizen in het kader van de krotopruiming. De eerste noodwoningen werden in 1962 gesloopt en de laatste in 1967, 5/1946-8/1946 (F29200 RAN)
Door het bombardement van 22 februari 1944 werden 4000 woningen verwoest. Om de schrijnende woningnood te lenigen bouwde de gemeente Nijmegen, waarschijnlijk naar eigen ontwerp van mei tot augustus 1946 noodwoningen van slechte kwaliteit. De woningen lagen in de Drusus-, Cerialis-, Claudius Civilis- en Trajanustraat. Later werden er ook NSB-ers, Oostfrontstrijders en bewoners van de Benedenstad die moesten verhuizen in het kader van de krotopruiming. De eerste noodwoningen werden in 1962 gesloopt en de laatste in 1967, 5/1946-8/1946 (F29200 RAN)

Bebouwing

Luchtfoto van de wijk Nijmegen-oost. Op de voorgrond de nog niet bebouwde Kopse Hof en Kops Plateau. Daarboven v.l.n.r. de Berg en Dalseweg met in het midden de Penitaire Inrichting de Hunnerberg en daar weer boven v.l.n.r. de Hengstdalseweg met de Christus Koningkerk en de Prins Hendrik-Kazerne, 1980 (Fotopersbureau Gelderland via F58296 RAN CCBYSA Auteursrechthouder J.F.M. Trum)
Luchtfoto van de wijk Nijmegen-oost. Op de voorgrond de nog niet bebouwde Kopse Hof en Kops Plateau. Daarboven v.l.n.r. de Berg en Dalseweg met in het midden de Penitaire Inrichting de Hunnerberg en daar weer boven v.l.n.r. de Hengstdalseweg met de Christus Koningkerk en de Prins Hendrik-Kazerne, 1980 (Fotopersbureau Gelderland via F58296 RAN CCBYSA Auteursrechthouder J.F.M. Trum)
Omgeving Kopse Hof Google Maps 2024 (gekeerd) https://www.google.com/maps/place/Ubbergseveldweg,+Nijmegen/@51.8363904,5.8922783,865m/data=!3m1!1e3!4m6!3m5!1s0x47c709ae9bde03e3:0x52580910173ac897!8m2!3d51.8385513!4d5.8877854!16s%2Fg%2F1tfn1z5n!5m1!1e4?authuser=0&entry=ttu&g_ep=EgoyMDI0MTIxMC4wIKXMDSoASAFQAw%3D%3D
Omgeving Kopse Hof, 2024 (Google Maps, afbeelding gekeerd)

Op bovenstaande foto te zien hoe in de jaren 80 een deel van het Kops Plateau nog onbebouwd is.

Tegenwoordig is er tussen de Berg-en-Dalseweg en Ubbergseveldweg een buurt gebouwd welke straatnamen van Romeinen dragen: Drususstraat, Ceasarstraat en Tiberiusplein.

Bronnen

Een engeltje? en een Maria beeldje in een spleet van 1 van de Vier Apostelen (december 2024)
Een engeltje? en een Maria beeldje in een spleet van 1 van de Vier Apostelen (december 2024)

https://nl.wikipedia.org/wiki/Kops_Plateau

Bomennieuws november/december 1989

Monumentale bomen in Nederland

https://www.monumentaltrees.com/nl/nld/gelderland/nijmegen/30066_kopsehof/

Natuurbouw

Marggraaff Stichting

Plaats een reactie

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.