Het seinhuis is in 1960 gebouwd in opdracht van de Nederlandse Spoorwegen. Doordat het aantal reizigers in de jaren 50 was gegroeid, was het nodig het treinverkeer te intensiveren en het efficiënter te regelen.
Centrale Verkeersleiding (CVL)
(F33085 RAN)
De Centrale Verkeersleiding (CVL) werd ingevoerd vanuit een efficiencyslag van de spoorwegen. Bij de CVL wordt een spoorlijn met meerdere emplacementen en/of stations bediend vanuit één centraal punt. Bij deze invoering werd de seinbeveiliging en dat van wissels tevens gecombineerd met de railverkeersleisding (“het leiden van het treinverkeer. Hierbij worden beslissingen genomen over het treinverkeer, zoals maatregelen om verstoringen in het treinverkeer te verhelpen of de gevolgen er van in de hand te houden.” Wikipedia)
Daarvoor werden wissels en seinen ter plaatse bediend. Bij de invoering van de CVL gebeurde dit via relaisbeveiligingen. (https://nl.wikipedia.org/wiki/Centrale_Verkeersleiding)
De spoorlijn Nijmegen-Blerick was het eerste traject dat met CVL was uitgerust. Vanuit dit seinhuis werden 33 wissels en 67 seinen bediend over een baanvak van 57 kilometer.
Door de opschaling van het CVL staat het pand sinds 1976 leeg. Wel bleven de installaties nog tot rond de eeuwwisseling in bedrijf.
Koenraad van der Gaast
Het ontwerp van het gebouw was afkomstig van Koenraad van der Gaast (Utrecht, 10 augustus 1923 – Utrecht, 7 februari 1993). Hij was architect bij de Nederlandse Spoorwegen en ontwierp derhalve de nodige stations en seinhuizen. “De naoorlogse modernistische bouwstijl is kenmerkend voor het Seinhuis. Het bestaat uit een rechthoekige basis en een opvallende achthoekige opbouw –waardoor het Seinhuis een ‘paddenstoel’-type wordt genoemd. Dit seinhuis is het laatste in haar soort en staat mede daarom op de lijst om aangewezen te worden als gemeentelijk monument.” (https://www.coup-group.com/project/seinhuis)
Van der Gaast studeerde in 1941 en van 1945 tot 1949 bouwkunde aan de Technische Hogeschool te Delft. Hij studeerde af bij Jo van den Broek, een van de kopstukken van de “progressieve vleugel”.
In 1950 ging hij werken bij architectenbureau van P. J. Koster in Zeist. Hij werkte echter tevens als medewerkend architect op het architectenbureau van de Nederlandse Spoorwegen (Afdeling Gebouwen). Hiervan kreeg hij in 1953 de leiding.
Belangrijke werken zijn het station van Eindhoven (1956, lijst Top 100 Nederlandse monumenten 1940-1958 en rijksmonument) en de stations in Almelo en Tilburg (Lijst 90 topmonumenten uit de periode 1959-1965).
Een mooie foto van begin jaren 80 van de spoorkuil met het seinhuis is te zien op F61450 RAN. https://studiezaal.nijmegen.nl/detail.php?nav_id=1-1&index=0&imgid=14031255&id=287785
Binnenkijken
Hoe het er van binnen uitziet is te zien op een filmpje van de Gelderlander uit 2023:https://www.gelderlander.nl/video/productie/binnenkijken-bij-het-bekende-seinhuisje-in-nijmegen-350476-350476
Bewoners voor Behoud
Op het moment dat de NS, op dat moment eigenaar, de spoorkuil wil verkopen, starten bewoners in juli 2016 een petitie om het de kuil en het seinhuis te behouden. “De groenstrook in de spoorkuil, ter hoogte van het seinhuisje wordt nu al regelmatig gebruikt door de bewoners van Bottendaal. De groep buurtbewoners die de petitie heeft gehouden, organiseert in de spoorkuil ook vaak buurtactiviteiten. Zo worden er wandelingen door de spoorkuil georganiseerd, daarnaast wordt het groen bijgehouden door een groepje betrokken bewoners.”
Wonen in Nijmegen 