Weve architect

Het Spoorwegmonument met de beeltenis van de godin Victoria, opgericht in 1884 ter herinnering aan de totstandkoming van de spoorlijn Nijmegen-Kleef, ontworpen door gemeentearchitect ir. Jan Jacob Weve. Links, nog net zichtbaar, Sociëteit Burgerlust

OVER

Jan Jacob Weve

(’s Gravenhage, 11 maart 1852 – Nijmegen, 18 september 1942)

Weve heeft gestudeerd aan de Poly-technische School te Delft. In 1873 behaalde hij zijn diploma tot civiel ingenieur en in 1874 het diploma tot bouwkundig ingenieur. In 1880 wordt hij benoemd tot waarnemend gemeentearchitect van Nijmegen (PGNC 4/1/1880), waarna in november 1880 (PGNC 21/11/1880) zijn benoeming volgt als gemeentearchitect van Nijmegen. Al vrij snel werd deze functie gewijzigd in directeur van gemeentewerken. Hij zou deze functie tot 1920 vervullen.

Weve was tevens leraar in het rechtlijnig tekenen aan de Burger-avondschool. Zijn beloning is f700,- per jaar, waarvan J. van den Elft f200,- kreeg als tijdelijk hulpleraar PGNC 7/7/1881

Hij ontwierp onder andere 17 scholen, waaronder de Ambachtsschool en het Stedelijk Gymasium. Daarnaast de Bank van Lening, het Spoorwegmonument, de begraafplaatsen aan de Daalseweg (waar hij begraven ligt) en de Graafseweg en het wachthuisje voor de electrische tram.

Daarnaast was hij actief als restaurateur, onder andere van de Waag en was hij verantwoordelijk voor de aanleg van de riolering.

School voor ambachtsonderwijs

1879 Nieuw Marktstraat

Ambachtsschool/ Stedelijk Gymnasium

De ambachtsschool was de eerste technische school van Nijmegen, door de gemeente opgericht. Door de opkomst van de industrie was er in Nijmegen een grote behoefte aan technisch personeel ontstaan.

Lees meer

Stedelijk Gymnasium

1881, Kronenburgersingel 73, gesloopt

Stedelijk Gymnasium Architect Weve

In 1880 ontwerpt architect Weve het Stedelijk Gymnasium aan de Kronenburgersingel, welke in 1881 gereed komt. Het gymnasium zal hier tot 1931 blijven. Op een later tijdstip was hier de Gemeentelijke Sociale Dienst gevestigd. Het pand is in september 1971 afgebroken.

Verbouwing Schouwburg

1881 Oude Stadsgracht 1

De Schouwburg in Nijmegen: Van Opening tot Sloop

De eerste stadsschouwburg van Nijmegen werd in 1838 geopend als “Lokaal tot Nut en Genoegen”. Het ontwerp was van stadsarchitect Pieter van der Kemp. In 1881 vond een verbouwing plaats naar ontwerp van stadsarchitect Weve. Deze verbouwing lijkt vooral intern te zijn geweest. De schouwburg is in 1934 afgebroken om de Burchtstraat te verbreden.

Lees Meer

School

1882 Beek

“Woensdag H. had te Beek de feestelijke opening plaats van het nieuwe schoollokaal, voor deze gelegenheid eenvoudig doch smaakvol gedecorerd. Een der wethouders, eenige leden van den Raad, de Schoolcommissie, mitsgaders het bestuur van de Damesvereenigign tot bevordering van trouw schoolbezoek, en eenige nootabele ingezetenen woonden de plechtigheid bij.

De Burgemeester, de heer C.M. Van der Goes, schetste op eene eenvoudige en ongezochte wijze het ontstaan der school op deze plaats, en wees daarbij zoowel op het sierlijke van den uitwendigen bouw als op de doelmatige inrichting; met een enkel woord bracht hij hulde aan den ontwerper van het bouwplan, den heer architect-ingenieur Weve te Njimegen en den heer Hendriks, onder wiens toezicht het werk door den aannemer Van der Warden, met nauwkeurigheid werd volbracht.

Vervolgens wenschte hij den verdienstelijken hoofdonderwijzer Eehatz toe, dat hij nog lange jaren in het nieuwe lokaal, met denzelfden ijver en dezelfde gunstie resultaten zich zou blijven toeleggen op het bevorderen van de belangen der aan hem toevertrouwde schooljeugd, als tot heden door hem was geschied; daarna sprak hij de in grooten getale opgekomen leerlingen aan, terwijl hij ten slotee zijnen dank betuigde aan de bovengenoemde Dames-vereeniging voor hunne onvermoeide pogingen om het schoolgaan te bevorderen en aan de aanwezigen die deze plechtigheid met hunne vertgenwoordigheid hadden vereerd.

Na deze korte rede werd door een der meisjes uit naam van alle medeleerlingen aan den heer Erhatz een bouquet aangeboden met een welkomstgroet is de nieuwe school, terwijl ook door een ander meisje uit naam van de echtgenoote van den Burgemeester, door ongesteldheid verhinderd tegenwoordig te zijn, den hoofdonderwijzer een bouquet werd aangeboden.

Daarna nam de heer Eehatz het woord en sprak met eene geroerde stem in warme bewoordingen zijnen dank uit voor de aangename verrassing hem bij de intrede in het nieuwe gebouw bereid met de verzekering dat hij zich steeds zal blijven beijveren om het onderwijs der aan hem toevertrouwde jeugd te bevorderen.

Na afloop werden aan de kinderen door de zorgen van eenige der dames eenige kleine versnaperingen aangeboden, waarmede den feestviering werd besloten.” (PGNC 18/3/1882)

Voetbrug

1883, Kelfkensbos 60 Hunnerpark. Rijksmonument

Hotel Place Royale

1883 Ridderstraat Benedenstad

Op 8 oktober 1883 besteedt Weve “het gedeeltelijk afbreken en wederom opbouwen van den Linkervleugel van het Hôtel” aan namens haar Directie.

Het is onbekend of Weve de daadwerkelijke architect of dat hij slechts een adviserende functie heeft gehad. Op dit moment is er alleen een “voor” en “na” afbeelding gevonden, waarbij er mogelijk tussen 1860 en 1905/1910 meerdere verbouwingen zijn geweest.

Een gravure van Hotel "La Place Royale", 1860 (F32120 RAN)
Een gravure van Hotel “La Place Royale”, 1860 (F32120 RAN)
Hotel Restaurant "Place Royale", 1910 (F32054 RAN)
Hotel Restaurant “Place Royale”, 1910 (F32054 RAN)

Of het al dan niet om 1 verbouwing gaat, in ieder geval valt op dat de linkervleugel meer aansluit bij het hoofdgebouw:

  • Het dak is rechter, met 2 dakkapellen. Daarbij zijn de dakkapellen vierkanter.
  • De ramen op de eerste verdieping zijn vergroot
  • De nieuw aangebrachte randen en “pilaren”

Spoorwegmonument

1884, Hoogstraat 2

Spoorwegmonument architect Weve

Het Spoorwegmonument is ter herinnering aan de aanleg van de eerste spoorweglijn, door initiatief en kapitaal van Nijmeegse ingezetenen. Het monument is een ontwerp van architect Weve, waarbij het beeld van Victoria een afgietsel is van een beeld van Christian Daniel Rauch.

Lees Meer

Winkelhuis Scheerder

1884, Lange Burchtstraat

Begraafplaats Daalseweg

1884-1885, Daalseweg Altrade, Rijksmonument

Historische Begraafplaats Daalseweg

Aan de Daalseweg ligt een van de bekendste begraafplaatsen van Nijmegen, ontworpen door architect Weve. In 1885 vindt de inzegening plaats. Vanaf 1948 werd deze grotendeels buiten gebruik gesteld, inmiddels lag hij al midden in de stad. Op de begraafplaats zijn veel bekende Nijmegenaren en oorlogsslachtoffers begraven.

Gebouw Geldersche Stoombootmaatschappij

1885-1886, Waalkade 42-44

Een bouwtekening van de voor- en achtergevel van de Geldersche Stoombootmaatschappij, ontworpen door ir. Jan Jacob Weve., 1885 (F1716 RAN)
Een bouwtekening van de voor- en achtergevel van de Geldersche Stoombootmaatschappij, ontworpen door ir. Jan Jacob Weve., 1885 (F1716 RAN)

Hek en Brug Valkhof en Kelfkensbos

1886, bij Valkhof/Kelfkensbos over Voerweg

“Nijmegen, 8 Jan.- Dezer dagen wordt begin van uitvoering gegeven aan eene eigenaardige hulde door de Gemeente gebracht aan de commissie tot uitbreiding der Stad Nijmegen. Aanbesteed werd nam. de brug tusschen het Valkhof en het Kelfkensbosch, die de herinnering aan deze uitbreiding en als hulde aan genoemde Commissie zal worden gebouwd. Het werk, smaakvol ontworpen door den Gemeente-architect Weve, heeft drie bogen, twee van steen en één van ijzer, steunende op sierlijke monumentale pijlers, voorzien van een fraai gesmeed ijzeren leuning en afgesloten door een fraai smeedijzeren herk, te vervaardigen in de fabriek van Jos. Meijers Rietjens te Roermond.

Laagste inschrijver was N. van Eck te Nijmegen voor f10394, zijnde ongeveer f2500 beneden de begrooting. Het werk moet 1 Juni gereed zijn. “ (De Ingenieur, 9-1-1886)

Advertentiebord

Een reclamevlakte in omlijsting in renaissancestijl naast Café De Burchtpoort om een raamloze zijgevel te camoufleren. Met beeldhouwerswerk van De Leeuw Sr. en Jr. op de plaats waar eens de 14e eeuwse en in 1826 afgebroken Burchtpoort stond. Het aanplakbord werd in 1887 naar een ontwerp van gemeente-architect Ir. Jan Jacob Weve aangebracht, 1887 (collectie dr. Jan Brinkhoff via D89 RAN CC0 tevens Auteursrechthouder)
Een reclamevlakte in omlijsting in renaissancestijl naast Café De Burchtpoort om een raamloze zijgevel te camoufleren. Met beeldhouwerswerk van De Leeuw Sr. en Jr. op de plaats waar eens de 14e eeuwse en in 1826 afgebroken Burchtpoort stond. Het aanplakbord werd in 1887 naar een ontwerp van gemeente-architect Ir. Jan Jacob Weve aangebracht, 1887 (collectie dr. Jan Brinkhoff via D89 RAN CC0 tevens Auteursrechthouder)

“Het advertentiebord, dat ingevolge een besluit van den gemeenteraad, aan de Burchtpoort, tegen den zin aldaar bevindenden muur van het huis van Dr. B. is aangebracht, is heden gereed gekomen en na van zijne steigers te zijn ontdaan, voor een ieder zichtbaar geworden.

Het is ontworpen in den stijl der Vlaamsche Vroegrenaissance, naar het voorbeeld der wandomlijstingen uit de 16e eeuw, zooals deze bij grafschriften en dergelijken veelvuldig werden toegepast, en geheel opgetrokken van Savonnièressteen, met uitzondering van meer bijzonder aan beschadiging blootgestelde onderdeelen, nabij den voet, die van hardere steensoort zijn (St. Joire.)

De Beeldhouwwerken zijn van de heeren H. Leeuw Sr. en Jr., die ook hier weder volkomen aan hun arbeid het karakter hebben weten te verleenen, dat door den stijl van het geheel was voorgeschreven.

Het onderste deel van dit fraaie aanplakbord is bestemd voor gemeentelijk aanplakbord; het bovenste deel voor opname van advertentiën, van particulieren, waartoe het in één of meer perceelen zal worden verpacht, ten einde naar vooraf aangegeven verdeeling een geheel te verkrijgen dat door zijn rijk kleurenspel nog meer aantrekkelijkheid zal bekomen.

De ontwerper van het geheel is onze verdienstelijke gemeente-architect, de heer J.J. Weve, aan wiens ijver, kunde en goeden smaak onze stad reeds menig bouwwerk te danken heeft, en die bij deze gelegenheid op nieuw getoond heeft dat bij het nuttige met het sierlijke weet te verbinden.” (PGNC 11/9/1887)

St. Elisabeths-gesticht

1888 Grave

Weve ontwerpt in 1888 het St. Elisabeths-gesticht in Grave in opdracht van de regenten van het Catharinagasthuis. Het werd gebouwd op een gedeelte van het bolwerk Hartenaas.

Vanaf april 1931 zouden hier de Zusters van Maria ter Engelen hier komen werken, waar ze ook een klooster hadden (wierookwijwaterenworstenbrood.nl, met foto’s)

“Den 14. dezer maand Maart wordt het St. Elisabeths-gesticht aanbesteed, waarvan de teekening is ontworpen door den met roem bekenden architect J.J. Weve te Nijmegen; het is een gebouw van 80M. lang, 12M. breed en 17M. hoog, en is in al zijn deelen door de ondervinding een voorlichting van de Eerw. Moeder en van Bestuurderen voor zijn doeleinde practisch ingericht.

Het sousterrain bevat behalve keuken, refter, wachthuis, strijkkamer, provisie- en bergplaatsen; 12 kamers 2. klasse.

Het hoogparterre, met een prachtige vestibule, bevat wacht- en spreekkamers, keuken, badkamers en 13 kamers 2e klasse en 8 kamers 1e klsse, (1. klasse heeft een zit- en een slaapkamer nevens elkaar).

De verdieping heeft 12 kamers 2. klasse en 8 kamers 1. klasse, met kapel, sacristy, bibliotheek enz., zoodat dit gebouw geheel volgens de eischen des tijds en der wetenschap ingericht met gas, waterleiding, lifts enz., eenig in Nederland zal zijn.

Iedere bewoner zal afzonderlijk bediend worden en voor een matig pension alles heerlijk genieten, terwijl bij ziekten een liefdelijke verzorging wordt gegeven, een verzorging zooals alléén van Eerwaarde Zusters te verwachten is.

Met 1 Mei 1889 zal het gesticht te betrekken zijn (1. December a.s. is de eindoplevering), en nu reeds zijn ruim 20 plaatsen besproken, zoodat het te verwachten is dat binnen zeer weinige jaren tot een uitbreiding, waarop gerekend is, zal moeten worden overgegaan, hetgeen wij èn voor degenen, die het initiatief namen èn voor de ontwerpers hopen en verwachten.” (Nederlandsche katholieke stemmen; weekblad, jrg 10, 1888, no 11, 11-03-1888)

Uitbreiding van het Stadhuis

1889/realisatie 1890-1892, Lange Nieuwstraat 6

Bouwtekening van de uitbreiding van het Stadhuis in de Lange Nieuwstraat, ontworpen door stadsarchitect Ir. Jan Jacob Weve, bouwtekening 1889 (RAN)
Bouwtekening van de uitbreiding van het Stadhuis in de Lange Nieuwstraat, ontworpen door stadsarchitect Ir. Jan Jacob Weve, bouwtekening 1889 (RAN)

Kapel Jozefschool

1889

“Gisteren had de inzegening plaats van de nieuwe kapel aan de St. Jozefschool. De plechtigheid geschiedde door den Hoog Eerw, Heer Deken, geassisteerd door de drie andere pastoors dezer stede. Na afloop der gebruikelijke ceremonien werd voor de eerste maal het H. Misoffer in dit gebouw opgedragen. Men dankte God voor de ontvangene weldaad en smeekte zijne gunsten af over de milde gevers, die tot het verrijzen van dezen tempel hebben medegewerkt. Te recht zien wij in dit heiligdom wederom een sprekend bewijs, dat Nijmegens Katholieken den geest des offers bezitten. Eerst doen zij parochiekerken uit den bodem tevoorschijn komen met torens, welker spitsen tot de wolken reien en die als zoovele monumenten de grijze Karelstad versieren; daarna brengen zij hunne penningen bijeen, om den kranken en ouden van dagen een toevluchtsoord te verschaffen, en als zij eindelijk de toekomst der jeugd door het oprichten eener Christelijke school hebben gewaarborgd denken zij er aan, de meesters hunner kinderen en bewaarders dezer dierbare panden met een welverdiend geschenk te vereeren. Dit geschenk vinden de eerw. broeders in hunne nieuwe kapel.

Wij deelen volkmen in hunne vreugde over dit bewijs van sympathie en erkentelijkheid der katholieke ingezetenen van Nijmegen en inzonderheid over de vervulling van den vurigen wensch huns harten.

Reeds lang immers zagen zij met ongeduld uit naar het uur, waarop zij den Allerhoogsten een waardig verblijf in hun midden konden aanbieden. Dat uur is daar: wij hebben de glorie van het huis des Heeren op het feest van St. Jozef, hunnen patroon, aanschouwt.- Wij zouden aan onze verplichting te kort komen, indien wij hier den naam verzwegen van den man, aan wien wij een merkelijk deel van dien glans en luister verschuldigd zijn. Alle lof aan den genialen stads-architect den heer Weve, volgens wiens plan en teekening dit werk is uitgevoerd. Natuurlijk kan de bouwmeester zijn talent en vernuft hier niet in geheel zijn omvang ten toon spreiden, wijl het slechts een kapel gold en niet een kathedraal of domkerk. Vergelijkt men evenwel deze keurig afgewerkte constructie, met de andere meesterstukken van bouwkunst door onzen stadsarchitekt vervaardigd, dan kan men eenigzins vermoeden, hoever het talent van de heer Weve zou reiken, als hij eens op groote schaal zijn genie in de kerkelijke bouwkunst mocht ontplooien. Wij gaan er groot op, zulk een kunstenaar als onzen stadgenoot en medeburger te begroeten.

Dat in dit nieuwe tempelgebouw nog niet alles aanwezig is, wat aan kerkgeriefelijkheden en ornamenten gevorderd is, begrijpt een ieder.

Slechts het onmisbare tot de viering der heilige geheimen is tot nu toe voorhanden, n.l. de tombe van het altaar met een geimproviseerd baldakijn. Doch geen zorg!

Wat de katholieke burgers van Nijmegen beginnen, weten zij ook te voltooien en het ééne werk van mildadigheid geeft hun inspiratie tot het andere.” (De Gelderlander 20/3/1889)

Bank van Lening

1889, Hessenberg 1, Pijkestraat 4-6

Bank van Lening, architect Weve, 1889-1890 (foto oktober 2022)
Bank van Lening, architect Weve, 1889-1890 (foto oktober 2022)

Over de Bank van Lening staat een uitgebreid artikel op Noviomagus

Hogere Burgerschool

1899 Kronenburgersingel 53 Centrum, afgebrand rond 1981

Openbare School N0.2 voor U.L.O. architect Weve

1905-1906 Prins Hendrikstraat 7 Altrade Rijksmonument

MULO Prins Hendrikstraat 7, Architect Weve 1910-1920 (F27307 RAN)

Openbare School No.2 voor U.L.O. architect Weve

Het pand op Prins Hendrikstraat 7 is in 1905-1906 gebouwd als openbare school voor Uitgebreid Lager Onderwijs (U.L.O.) door stadsarchitect Weve. Rijksmonumenten omschrijft het gebouw als “de stijl van het rationalisme met invloeden van de Art Nouveau in de ornamentering.” Het is een van de laatste van de 17 scholen die Weve heeft gebouwd.

Lees Meer

Wachthuisje Electrische Tram

1911, St. Jorisstraat 35

Wachthuis tram, tegenwoordig kiosk (foto okober 2022) Hunnerpark architect Weve
Wachthuis tram, tegenwoordig kiosk (foto okober 2022)

Aula en hekwerk Begraafplaats

Graafseweg Heseveld

Begraafplaats Graafseweg (november 2024)

Begraafplaats Graafseweg: Geschiedenis en Monumenten

Het prachtige kerkhof ligt wat ingeklemd, wat vergeten tussen de Graafseweg en de Hatertseveldweg in. De aula en het hekwerk uit 1920-1921 zijn ontworpen door architect Weve. Links van de aula staat een bijzonder monument ter herdenking aan de slachtoffers van het bombardement van februari 1944, waarvan velen aanvankelijk in een massagraf op deze begraafplaats…

Lees Meer

Bron

Wikipedia

MEEST RECENTE VERHALEN

Abonneren

Meld je aan voor een wekelijkse nieuwsbrief met de nieuwste blogberichten en exclusieve content. Verschijnt iedere dinsdag in je mailbox!